serie

Moord, chaos, gekte: zet je schrap voor Tiger King 2

Joe Exotic zit een celstraf van 22 jaar uit en Carole Baskin probeerde via de rechter te voorkomen dat ze te zien zou zijn in het tweede seizoen van Tiger King. Vanaf woensdag kunnen we (mogelijk in lockdown) zelf vaststellen of de kat op z’n pootjes terechtkomt.

Mark Moorman
Joe Exotic in ‘Tiger King’. Beeld
Joe Exotic in ‘Tiger King’.

De première van het eerste seizoen van Tiger King, met de door de meeste mensen vergeten ondertitel Murder, Mayhem and Madness, was op 20 maart 2020. Het werd al in die eerste week een van de best bekeken shows in de geschiedenis van Netflix, en na een maand had de serie ruim 64 miljoen kijkers op de teller. Het was een ouderwetse, wereldwijde hit, waarvan nooit helemaal te achterhalen is (algoritmes ten spijt) waar de populariteit vandaan komt. Zie ook Squid Game.

De lancering van Tiger King viel in Nederland samen met de toespraak van de koning en de aankondiging van een ‘intelligente lockdown’. Ook in andere landen zaten veel mensen noodgedwongen thuis, en was men klaar om het verhaal van Joe Exotic en zijn vete met Carole Baskin tot zich te nemen.

Hoe zat het ook alweer? Joe Exotic, bijgenaamd ‘de Tijgerkoning’, was eigenaar van een privédierentuin in Wynnewood in Oklahoma. Carole Baskin daarentegen was eigenaar van de Big Cat Rescue in Tampa, Florida. Baskin zei zich te bekommeren om het lot van grote katten in gevangenschap, terwijl Exotic haar ervan betichtte zelf ook een dierentuin te exploiteren, en haar concurrenten met mooie praatjes over dierenwelzijn hun winsten te willen afpakken. Deze mensen ‘excentriek’ noemen, dekt de lading niet bepaald.

Los van deze centrale personages schetste Tiger King een bizarre subcultuur van privédierentuinen en hun eigenaren, die allemaal in de ban leken van een geperverteerde versie van de Amerikaanse droom. Ze waren bewapend tot op de tanden, geobsedeerd door de handel in jonge leeuwen en tijgers en afficheerden zich ondertussen als grote dierenvrienden. En Joe Exotic had meer pijlen op zijn boog: als countryzanger, als presidentskandidaat (waarom niet?) en als gekwelde minnaar in een nogal onoverzichtelijke polygame relatie, waar je wel een murder board of crazy wall (bekend uit zo ongeveer alle krimi's) op kon loslaten.

Neem alleen al het fokprogramma dat Joe Exotic probeerde uit voeren in zijn dierentuin, als dokter Frankenstein van het grotekattenwezen. Deze experimenten worden in de eerste serie nauwelijks aangestipt, maar journalist Robert Moor beschreef in een stuk in New York Magazine uitvoerig hoe de tijgerkoning ervan overtuigd was dat hij door het eindeloos blijven kruisen van tijgers en leeuwen (de zogenoemde ‘lijgers’) uiteindelijk weer bij de prehistorische sabeltandtijger zou uitkomen. Resultaat was een groot aantal (reusachtige) katachtigen met een ernstige identiteitscrisis en extreme gezondheidsproblemen.

De sterkste kritiek op het eerste seizoen kwam uit de dierenwelzijnshoek, waar men aankaartte dat het droeve lot van de grote katten er wel heel bekaaid vanaf kwam.

Carole Baskin in ‘Tiger King 2'. Beeld
Carole Baskin in ‘Tiger King 2'.

Om vast op de zaken en het tweede seizoen vooruit te lopen: Joe Exotic zit inmiddels een gevangenisstraf van 22 jaar uit voor het beramen van een moordaanslag op Carole Baskin. Ondanks deze behoorlijk belastende kwestie is men er in kringen van Tiger King-fans nog steeds van overtuigd dat Carole Baskin de verpersoonlijking van het kwaad is. Want was zij niet de nemesis van Joe en, trouwens, was haar eerste, steenrijke echtgenoot niet onder verdachte omstandigheden verdwenen in 1997?

Baskin probeerde afgelopen week via de rechtbank af te dwingen dat er geen beeldmateriaal van haar gebruikt zou worden in het tweede seizoen, omdat ze naar eigen zeggen geen toestemming had gegeven, maar vermoedelijk ook omdat haar medewerking aan het eerste seizoen haar in de positie van iedereens favoriete moordverdachte had gebracht. Zonder dat – dat moet nog maar eens worden herhaald – daar een spoor van bewijs voor was en zonder dat ze daar ooit officieel van verdacht werd. Maar de officieuze jury op sociale media zag het anders: Joe zit onschuldig vast en Baskin loopt ten onrechte vrij rond. Het verweer van Netflix: lees het contract nog maar eens goed na. Ze had haar ziel aan de streamingsdienst verkocht en Netflix maakte wel uit wat ze over haar beweerden.

Joe Exotic in ‘Tiger King 2'.  Beeld
Joe Exotic in ‘Tiger King 2'.

De meeste Amerikaanse tv-critici beschreven de nationale obsessie met Tiger King in maart 2020 als een kettingbotsing waar je niet van kan wegkijken. ‘Het is een zooitje’, schreef The New York Times over de over een periode van vijf jaar verzamelde beelden van de dierentuin van Exotic, ‘maar het is allemaal zo uitzinnig dat dit nauwelijks ter zake doet.’ De recensie in de New Yorker had als kop: I Clicked and Seven Hours Passed, een fraaie generieke beschrijving van het fenomeen bingewatchen.

En nu we toch het gevoel hebben in een eeuwig déjà-vu te leven: op 17 november begint het tweede seizoen, mogelijk midden in – althans in Nederland – een nieuwe lockdownsituatie (op het moment van schrijven is dat het advies van het OMT). De trailer van het nieuwe seizoen speelt in op de kettingbotsingsensatie van dat eerste seizoen: tijgers, leeuwen, lijgers, schaarsgeklede vrouwen en veel doorgeladen wapens in de handen van mannen die dingen roepen als: ‘Ze komen me maar halen.’ Netflix belooft ‘more madness and mayhem’. Eerste zin van de trailer: ‘Als u dacht dat u alles had gezien: u had nog lang niet alles gezien.’

Toch zal er een wereld van verschil zijn tussen dat eerste en dit nieuwe seizoen. De mensen die nu door makers Eric Goode en Rebecca Chaiklin voor de camera worden gehaald weten inmiddels dat ze onderdeel zijn van een wereldwijd obsessief gevolgd spektakel. Maar goed, combineer madness, murder en mayhem met een lockdown en we zullen wel niet meer kunnen wegkijken.