NIEUWS

Met Titane wint Julia Ducournau als tweede vrouwelijke regisseur in de geschiedenis de Gouden Palm

De scenarist en regisseur viel in 2016 al op met haar speelfilmdebuut Raw. Titane oogstte zowel lof als kritiek tijdens het festival, en werd nauwelijks genoemd als een serieuze kandidaat voor de hoofdprijs.

Regisseur  Julia Ducournau heeft op het filmfestival van Cannes de Gouden Palm gewonnen voor ‘Titane’. Beeld EPA
Regisseur Julia Ducournau heeft op het filmfestival van Cannes de Gouden Palm gewonnen voor ‘Titane’.Beeld EPA

Het blijft lastig, die briefjes bij prijsuitreikingen. Het gala was nog nauwelijks begonnen, bij de 74ste editie van het filmfestival van Cannes, of de geliefde juryvoorzitter Spike Lee – kleurig pak, conducteurspet – mompelde per ongeluk al dat Titane de Palme d’Or had gewonnen. Een variatie op het Oscardebacle van 2017, toen er een verkeerd kaartje werd opgelezen bij de uitreiking van de Oscar voor beste film.

De Franse presentatrice van het slotgala had de 64-jarige Amerikaan in het Frans en het Engels verzocht te beginnen met het oplezen van de eerste van de acht prijzen, waarop de toch al wat verwarde Lee dacht dat het al om de winnaar ging. Geschrokken mede-juryleden poogden hem nog te onderbreken, maar wat Lee mompelde was nét te verstaan. En toen ging het ook meteen rond op internet, al deed de organisatie binnen de zaal alsof het nog geheim was. Titane dus, van Julia Ducournau. En daarmee ook meteen filmhistorie: na Jane Campion (voor The Piano, 1993) is de Française pas de tweede vrouwelijke Palmwinnaar in de geschiedenis van het festival, dat in 1946 voor het eerst plaatsvond.

Spike Lee mompelde per ongeluk te vroeg dat ‘Titane’ de Palme d’Or had gewonnen. Beeld Getty
Spike Lee mompelde per ongeluk te vroeg dat ‘Titane’ de Palme d’Or had gewonnen.Beeld Getty

De wervelende competitiefilm van de 37-jarige Franse regisseur, waarin een vrouwelijk model van een autoshow (Agathe Rousselle) eropuit gaat om seriemoorden te plegen, en zwanger raakt van een auto. Een extreem gewelddadige, soms onverwacht grappige en tedere film, waarin Ducournau dwars door de gangbare seksuele stereotypen beukt, om een nieuwe Franse en al of niet monsterlijke vrucht op de wereld te zetten. De scenarist en regisseur viel in 2016 al op met haar speelfilmdebuut Raw: over een vegetarische eerstejaarsstudent diergeneeskunde die trek krijgt in mensenvlees. De kiem voor Titane werd gelegd toen ze een nachtmerrie had waarin ze droomde dat ze motoronderdelen baarde. Titane oogstte zowel lof als kritiek tijdens het festival, en werd nauwelijks genoemd als een serieuze kandidaat voor de hoofdprijs.

De keuze van de jury, die voor het eerst in Cannes meer vrouwen dan mannen telde (onder wie Mati Diop, Maggie Gyllenhaal en Jessica Hausner), schudt niet enkel het festival, maar ook de filmwereld op. Geen Palme d’Or voor de eerder gedoodverfde en al met Oscars gelauwerde favoriet Asghar Farhadi (A Hero), maar een bekroning van iets nieuws en onverwachts.

‘Dat het géén perfecte uitreiking was, maakte het juist zo perfect’, zei Ducournau in haar dankwoord, ook tot de onrustig ogende Lee. Eerder, bij de persconferentie van haar film, verklaarde ze dat Titane over de ‘acceptatie van de ander’ gaat.

Julia Ducournau te midden van andere prijswinnaars. Beeld Getty
Julia Ducournau te midden van andere prijswinnaars.Beeld Getty

Gedeelde Grand Prix

De Grand Prix, ook wel de tweede prijs, was dit keer ook de derde. De ene winnaar was de Iraniër Farhadi (49) voor A Hero, een splijtend drama over een gedetineerde die een goede daad verricht en in de problemen raakt als de goegemeente hem ineens als ‘held’ wil zien. De Finse cineast Juho Kuosmanen (42) deelde mee in de prijs, voor zijn claustrofobische en ontroerende treinreisfilm Compartment No. 6, waarin een archeologe een coupé deelt met een olympische, onbeschofte Rus.

Ook de maker van de openingsfilm en musical Annette werd geëerd: de Fransman Leos Carax (60) won in de categorie beste regie.

Het Japanse Drive My Car van Ryusuke Hamaguchi won de prijs voor beste scenario. In het drie uur lange drama naar een kort verhaal van Haruki Murakami werkt een toneelregisseur aan een nieuw stuk, waarvoor hij onder anderen de jongeman cast met wie zijn overleden echtgenote heimelijk vreemdging.

De Noorse Renate Reinsve (33) won de prijs voor beste actrice, voor haar wervelende spel in de alternatieve en satirische romantische komedie The Worst Person in the World, van haar landgenoot Joachim Trier (47).

De 31-jarige Amerikaanse acteur Caleb Landry Jones (Get Out) won de prijs voor beste acteur, voor zijn sterk ingeleefde rol als zwakbegaafde volwassen zoon in de Australische film Nitram van Justin Kurzel (46). De regisseur baseerde zijn gezinsdrama op het leven van de schutter die in 1996 een massamoord pleegde bij Port Arthur in Tasmanië.

Juryprijs ook opgedeeld

Ook de juryprijs werd opgedeeld. Eén voor het wat stugge Ha’Berech van Nadav Lapid (46), waarin een regisseur zijn film vertoont in een afgelegen streek in Israël, op uitnodiging van een afdeling van het ministerie van Cultuur, en daar zijn frustratie over de toenemende censuur botviert op de jonge vrouw en ambtenaar die hem onthaalt. En ook eentje voor de gevierde eerdere Palmwinnaar Apichatpong Weerasethakul (51), die met het serene en bovennatuurlijke Memoria voor het eerst buiten zijn vaste droomfilm-comfortzone Thailand filmde, namelijk in Colombia. Daar struint een getergde Tilda Swinton rond, op zoek naar een verklaring voor het ‘exploderendehoofdsyndroom’ dat haar tart: metaalachtig doffe en enkel voor haar hoorbare knallen.

De 74ste festivaleditie werd aanmerkelijk minder druk bezocht, vanwege de voor continenten en landen variërende inreisvoorschriften, maar herbergde tegelijkertijd meer titels dan ooit. Ook surft Cannes nét tussen de virusgolven door: na het weekend zijn de coronaregels in Frankrijk aangescherpt.