Drama

Les temps qui changent

Gestrand in een leven dat nog lang niet af is

Pauline Kleijer

Een beer van een man met de naïeve oogopslag van een kleine jongen. Antoine (Gérard Depardieu) heeft dertig jaar gewacht op het weerzien met zijn oude geliefde Cécile (Catherine Deneuve), en het lijkt alsof hij in de tussentijd geen dag ouder is geworden. Ja, hij is dikker nu, en hij heeft een belangrijke baan als bouwkundig ingenieur. Antoine wil maar één ding: verder gaan waar hij dertig jaar eerder was gebleven, met Cécile.

Cécile woont in Marokko met haar jongere echtgenoot, een arts die al vroeg in de middag aan de whisky begint. Voor haar heeft het leven niet stilgestaan. Zij is gehaast, gehard en cynisch; het verleden heeft ze begraven. Cécile ziet in de spiegel geen jonge vrouw meer.


De filmstijl van André Téchiné, meester in het vertellen van rafelige verhalen, volgt de onrust van Cécile. Onverhoeds krijgt een beweeglijke camera telkens even vat op haar leven. Op haar man, hun volwassen zoon Sami en diens Marokkaanse vriendin Nadia, om hen dan net zo abrupt weer met rust te laten.


Antoine is in Marokko voor een bouwproject. Hij zoekt Cécile op en nodigt haar plompverloren uit de draad van hun liefdesgeschiedenis op te pakken. Het is een even dwaas als moedig voorstel, dat door Cécile resoluut van de hand wordt gewezen. Toch weet Antoine haar in verwarring te brengen. Zijn logge onverzettelijkheid botst met haar berusting in een onvervuld bestaan.


Depardieu en Deneuve zijn onmiddellijk geloofwaardig als oude geliefden. Dat is niet verrassend; de acteerkanonnen, samen goed voor dikke hoofdstukken Franse filmgeschiedenis, hoeven niet te veinzen om een rijk gezamenlijk verleden op te roepen. Dat zij elkaar weer tegen het lijf lopen, voelt tegelijk vertrouwd en ongemakkelijk.


Téchiné, die al eerder met hen samenwerkte, had het daarbij kunnen laten en volledig kunnen vertrouwen op de aantrekkingskracht van de twee sterren. In plaats daarvan schreef hij een complex, breekbaar scenario, waarin alle personages even belangrijk zijn en niets vaststaat.


Deneuve en Depardieu leunen niet op hun reputaties, maar spelen subtiel en overtuigend. Cécile en Antoine zijn beiden gestrand in een leven dat nog lang niet af is, maar steeds minder mogelijkheden biedt. Voor de jongere generatie geldt het omgekeerde: Sami en Nadia hebben nog volop te kiezen, maar lijken al haast verstard. Daartussenin zit de opportunistische echtgenoot van Cécile, die zijn oog laat vallen op Nadia's tweelingzus. Zoals Marokko modern kan zijn en Frankrijk verstikkend, zo heeft elk van de karakters ten minste twee gezichten.


In Les temps qui changent toont Téchiné zich van zijn beste kant. Meeslepende verhalen vol opgelegde emoties zijn aan hem niet besteed, maar de regisseur weet als geen ander een vergrootglas te leggen op kleine, cruciale gebeurtenissen die overwoekerd dreigen te worden door alledaagse beslommeringen.


Met humor en onvervalste betrokkenheid vertelt Téchiné een verhaal over zuivere liefde. Daarbij laat hij veel over aan de verbeelding van de kijker. Hij slaat onverwacht zijpaden in, laat zaken onbenoemd en onafgewerkt. Dat is geen zwakte, maar een gul gebaar. Les temps qui changent is een rijke film met een lange inwerktijd.


Meer over