Review

Le nozze di figaro wil maar niet ontvlammen

David Bösch' versie van Le nozze di Figaro is gegoten in een ambachtelijk smetteloze regie, maar de opera wil maar niet ontvlammen. Dat geen van de zangers uitgroeit tot een onontkoombaar karakter, ligt amper aan hun strotten.

Eleonora Buratto als La Contessa en Stéphane Degout als Il Conte.Beeld De Nationale Opera / Monika Ritt

Wanneer grijpt een dame naar haar jachtgeweer? Wanneer ze een lulhannes van een vent heeft, die haar de godganse dag bedriegt met al het vrouwvolk dat hem voorhanden komt. Die ellende trekt voorbij in Mozarts opera Le nozze di Figaro (de bruiloft van Figaro), een doldwaas stuk waarin gelukkig ook veel te lachen valt.

Het jachtgeweer verschijnt in de laatste minuut van een nieuwe productie bij De Nationale Opera. De Gravin die haar Graaf onder schot neemt: het is de enige vrijpostigheid die regisseur David Bösch zich veroorlooft. De rest van de avond volgt de in Amsterdam debuterende Duitser trouw het van intriges uitpuilende libretto. Gehoord de bravo's die hij incasseerde, was het publiek daar weer wel aan toe.

Wij denken: had de Gravin de trekker maar overgehaald. Had ze maar wraak genomen op die hometrainerheld in z'n Adidasbroek, de proleet die de dienstmeid Susanna vlak voor haar huwelijk met kamerdienaar Figaro wil ontmaagden. Nu laat de Contessa de loop zakken en heft ze het champagneglas. Weg vilein randje aan een voorstelling die bovenal uitblonk in braafheid.

Toegegeven, Mozart en zijn librettist Lorenzo da Ponte stond een klucht voor ogen. Dat het Franse toneelstuk waarop ze zich baseerden in Wenen op de verboden lijst stond, gaf aan hun onderneming een kwajongenstintje. Knecht staat op tegen meester: toen Le nozze in 1786 z'n première kreeg, was de klok voor de Franse Revolutie aan het tikken.

Een kwartier lang heeft het er schijn van dat ook regisseur Bösch met vuur wil spelen. Sterker, hij lijkt een eigentijdse kwestie toe te voegen aan de oude strijd tussen seksen en standen: identiteit. Mozart werpt hem het personage in de schoot: Cherubino, de jongenspage bij wie de buikvlinders nooit rusten. Sopraan zingt ventje dat zich laat opmaken als meid om de Graaf in een hinderlaag te lokken. Bösch ruikt eraan, maar laat het waaien.

Le nozze di Figaro

Klassiek
Wolfgang Amadeus Mozart: Le nozze di Figaro
Regie: David Bösch, Nederlands Kamerorkest o.l.v. Ivor Bolton
6/9, Nationale Opera & Ballet, Amsterdam. Voorstellingen t/m 27/9.

En zo draait een ambachtelijk vlekkeloze regie uit op een aflevering van Gooische Vrouwen. Zie de Gravin pruilen voor haar joekel van een kastenwand. Hoe Susanna, de sloof, het vooral druk heeft met het ruimen van champagneflessen. Intussen geeft regisseur Bösch hier een stoute knipoog (Figaro die droogneukt) en presenteert daar een belegen vondst (Figaro op de fiets). Het machtige draaitoneel, met kamers en kabinetjes, kan er weinig aan verhelpen.

Dat geen van de zangers uitgroeit tot een onontkoombaar karakter, ligt amper aan hun strotten. Sopraan Christiane Karg (Susanna) zweeft door de aria Deh vieni, non tardar, over zoete liefde en dartele briesjes. En al valt sopraan Eleonora Buratto (Gravin) qua intonatie buiten de groepszang, als ze zich melancholiek afvraagt waar de mooie momenten zijn gebleven, gloeit haar stem als een kooltje.

Jammer dat Stéphane Degout (Graaf) en Alex Esposito (Figaro) hun baritongeluid zo monochroom houden. Ook zij worden helaas niet uitgedaagd door dirigent Ivor Bolton. Nachtmuziek laat hij stemmig opbloeien, maar theatrale vaart is aan hem niet besteed. Het grootste slachtoffer van Boltons fluwelen hand zijn de recitatieven. Dat is de spreekzang waarin operakarakters kunnen foeteren en slijmen, ratelen en zuchten. Het smaakte, helaas, naar bubbels zonder prik.

Opera company of the year

U hoeft zich niet te schamen dat u nog niet wist dat De Nationale Opera in de prijzen is gevallen.

Trots wordt het verteld in de radiospotjes die Le nozze di Figaro aanprijzen: De Nationale Opera is Opera Company of the Year! Tegenwoordig verlaat geen gedrukte publicatie het DNO-kantoor, of hij draagt dit pronte kwaliteitsstempel.

Wie zich stilletjes afvraagt wat hij heeft gemist, hoeft zich niet te schamen. De nog jonge prijs werd in mei voor de derde keer toegekend door de Britse Opera Awards Foundation. Doel van deze stichting, in 2012 opgericht door de zakenman Harry Hyman en operajournalist John Allison, is het promoten van de kunstvorm opera. Tevens wordt geld ingezameld om jong talent te ondersteunen.

Meer over