‘Kranten vergeten het nieuws’

Ik wil een optimistische krant maken. Geen goed-nieuwskrant, maar aan defaitisme doe ik niet mee.’ Bij het licht van de Volkskrant-schemerlamp op zijn bureau vertelt Cornelis van den Berg (31), directeur en plaatsvervangend hoofdredacteur van de gratis kwaliteitskrant die begin volgend jaar zal verschijnen, voor het eerst over zijn plannen....

Het idee: een ‘mooie, beknopte, niet-rellerige’ krant maken die ‘met nieuwsgierigheid in elkaar is gezet’ vol ‘serieuze, bevlogen artikelen’. Een tegendraads streven, vindt hij. Want gratis (trein)kranten, die kennen we toch als ook inhoudelijk nogal goedkope producten? Van den Berg: ‘Overal zijn uitgevers hetzelfde gaan doen als Metro. Een denkfout. De gedachte achter Metro was een onomstreden krant maken, die daardoor wereldwijd kan operen en grote adverteerders wereldwijd podium biedt. De ‘lokale’ uitgevers gingen geloven dat je jongeren alleen bereikt op de Metro-manier. Ik dacht: laten we een móóie krant maken, die adverteerders ook graag lézen.’

De afgelopen jaren zag hij vergeefse antwoorden op dalende oplagecijfers. ‘De tabloidhausse. Nergens ter wereld heeft een kleiner formaat kranten blijvend aan oplagestijging geholpen.’ Later was presentatie de trend: ¿Veel grafiekjes, korte stukjes – de Leon de Wolff-filosofie. Zorgwekkend.’ De ‘huidige fascinatie met websites en multimediale newsrooms’ is ook tijdelijk: ‘Het nieuws wordt vergeten. Kranten dijen uit met bijlagen en fietstests.’

Van den Berg, hoofdredacteur Ben Rogmans en zo’n dertig redacteuren gaan het, zonder marktonderzoek, anders doen. ‘ANP-berichten komen bij ons nog compacter in de krant dan in Metro en Spits. Buitenlandverhalen koop ik in. Redacteuren krijgen carte blanche, als het maar urgent nieuws oplevert dat je niet elders leest. De economie-man mag ook kunst doen. Dat kan miljoenen aanspreken.’

Bestaande kranten stelt hij gerust: ‘Nooit is gebleken dat gratis kranten ten koste gaan van bestaande. Lezers zijn trouw aan hun krant. Wie op zijn 20ste een krant neemt, stapt daar niet snel vanaf.’ De gedachte dat papier ten dode is opgeschreven, verwerpt hij. ‘Over tien jaar is er nog maar één massamedium. Televisie fragmenteert, internet is per definitie gefragmenteerd. Welk medium kan dan nog dagelijks twee, drie miljoen mensen bereiken? De krant.’

Kan een gratis krant onafhankelijk zijn? ‘Onafhankelijker dan een betaalde. Betalende abonnees mag je nooit tegen de schenen schoppen. Wij hebben daar geen last van.’ Dat een gratis krant de adverteerder naar de mond zou praten, noemt hij ‘een cynische gedachte’: ‘De adverteerder is ook gebaat bij een goede krant.’

Zijn krant zal er ineens zijn, zonder campagne. Graag in bakken op treinstations, maar die plek behoort toe aan Metro. ‘Dat lijkt me onhoudbaar’. Dat monopolie gaat hij dus aanvechten? ‘Ik zou er graag liggen; ik ben er mee bezig.’

Jean-Pierre Geelen

Meer over