Koken als daad van verzet op Netflix

Koken op tv kent grofweg twee vormen: als een wedstrijdje of als bewegend behang à la 24Kitchen, waar koks hun gesponsorde recepten proberen te slijten. Beide hebben hoegenaamd niets met koken te maken. Hoe anders is dat met de nieuwe serie Cooked.

Mac van Dinther
Michael Pollan in Cooked Beeld Netflix
Michael Pollan in CookedBeeld Netflix

In Cooked, vanaf vandaag te zien op Netflix, presenteert eetschrijver en succesauteur Michael Pollan (The Omnivore's Dilemma, In Defense of Food) koken als de bron van onze beschaving. De mens is de kokende aap, het enige zoogdier dat vuur gebruikt om zijn eten klaar te maken.

Cooked volgt de indeling van het gelijknamige boek dat in 2013 verscheen en in het Nederlands is vertaald als Een pleidooi voor echt koken. Net als het boek is de serie opgedeeld in vier hoofdstukken: vuur, water, lucht en aarde.

Pollan gaat op ontdekkingstocht naar India, waar thuis koken onder druk staat van de oprukkende voedselindustrie. We nemen een kijkje bij een groep Aboriginals in West-Australië, waar vuur een centrale plaats inneemt; ze branden stukken land af om hagedissen te vangen en 'dopen' zelfs hun kinderen met rook. Rond het kampvuur wordt niet alleen gekookt en gegeten, daar worden ook verhalen doorverteld. 'Vuur is een speciaal ding', zegt een van hen.

In het hoofdstuk 'Lucht' wordt het mysterie van broodbakken behandeld. 'Een revolutionaire ontdekking', aldus Pollan. Bij 'Aarde' draait alles om fermentatie, de werking van 'goede' bacteriën die kaas maken van melk. En: hoe alcohol wordt gewonnen uit uitgekauwde yuccaknollen - het is het speeksel dat het 'm doet. Alles deskundig becommentarieerd door Pollan en prachtig in beeld gebracht.

Tussendoor zien we Pollan aan het werk in zijn keuken en achtertuin in Berkeley, Californië: hij bakt brood, brouwt bier, maakt kimchi (ingelegde groente) en roostert een varken op aanwijzingen van Ed Mitchell, een 'pitmaster', zeg maar meesterbarbecueër, uit North Carolina.

Cooked is ook een pleidooi voor koken. We hebben er geen tijd meer voor, geen zin om lang in de keuken te staan. De voedingsindustrie staat klaar om het van ons over te nemen. We eten steeds vaker wat anderen voor ons hebben klaargemaakt. Daarmee raken we een waardevol element van onze cultuur kwijt, aldus Pollan. Zelf koken is volgens hem een daad van verzet tegen de rationalisering en vercommercialisering van een belangrijk deel van ons leven: 'To cook is an act of independence.' Dat kun je van andere kook-tv niet zeggen.

Meer over