klassiek

*****..

Roland de Beer

TIMIDE MOZART
Mozart, Sinfonia concertante, vioolconcerten in D KV 211 en 218, olv Maxim Vengerov. EMI.

TIMIDE MOZART
De Russische meesterviolist Maxim Vengerov treedt volgende week op in Eindhoven en Amsterdam, voor het eerst in de dubbelrol van solist en dirigent. Hij leidt een tournee van het UBS Verbier Festival Chamber Orchestra, een gezelschap van jonge musici die het nog ver zullen schoppen – zoals te verwachten valt wanneer je ze aan het werk hoort op Vengerovs jongste cd met vioolconcerten van Mozart.

TIMIDE MOZART
Vengerovs concertprogramma is een paar keer aangepast. Eerst was er sprake van uitsluitend Mozart. Later kwam naast Mozart Sjostakovitsj in beeld. Begin april moest de postkamer van het Concertgebouw opnieuw aan de slag om kaartjesbezitters in te lichten: Mozarts vioolconcerten in Bes en in A veranderden in Mozarts vioolconcerten in D (KV 211) en in D (KV 218). Zo ziet Vengerovs Mozart-concertpakket er nu hetzelfde uit als het Mozartdrieluik dat Vengerov onlangs op de plaat zette.

TIMIDE MOZART
Het zijn veranderingen die minder met platenpluggerij te maken zullen hebben dan met Vengerovs perfectionisme. Familieomstandigheden stonden zijn voorbereidingen deels in de weg, zo wordt gemeld. Vandaar de keus voor vioolconcerten die hij ‘het meest recent nog heeft uitgevoerd’.

TIMIDE MOZART
Aan dat laatste zit nog wel wat meer vast. Vengerov heeft het hele jaar 2005 de tijd genomen om zijn jongste Mozart-plaatinterpretaties uit te broeden. Een jaar zonder optredens, maar met bezoekjes aan de mezzosopraan Cecilia Bartoli en aan de Engelse barokvioliste Rachel Podger. Een jaar van heroriëntatie, gevoed door discussies en lectuur. Van Mozarts vader Leopold, auteur van een invloedrijke 18de-eeuwse vioolmethode, stak Vengerov van alles op over klank, articulatie en versieringskunst – zegt hij in het platenboekje.

TIMIDE MOZART
Te horen is inderdaad hoezeer de 32-jarige Rus zijn best heeft gedaan Russische Mozartclichés van zich af te werpen, nieuwe bronnen aan te boren en daarbij zoveel mogelijk in stand te houden van zijn zonnige viooltoon. Innig is zijn contact met het orkest en met de altviolist Lawrence Power, medesolist in de Sinfonia concertante KV 364. In het slotdeel van KV 218 rijgen zich (leve Bartoli) charmante operamomenten aaneen.

TIMIDE MOZART
Mooi, maar verder is het de vraag wat ’s werelds meest gevraagde violist daar eigenlijk aan toe te voegen heeft. De Mozart die hij heeft opgedolven klinkt nogal ingesnoerd en timide. Van 18de-eeuwse articulatie is weinig te merken, en Vengerovs cadenzen slaan stilistisch als een tang op een varken. Vergeleken met Vengerovs Mozart is de ‘romantische’ Mozart van Julia Fischer een stuk spontaner en de ‘barok-Mozart’ van Andrew Manze een stuk barokker en avontuurlijker.

DIEPGRAVER AAN HET WERK
*****

DIEPGRAVER AAN HET WERK
Tic toc choc; Couperin door Alexandre Tharaud (piano). Harm. Mundi.

DIEPGRAVER AAN HET WERK
De Fransman Alexandre Tharaud, binnenkort weer in Nederland als pianopartner van de cellist Jean-Guihen Queyras, heeft het zichzelf moeilijk gemaakt door een bloemlezing uit het clavecimbeloeuvre van François Couperin op de lessenaar te zetten van zijn Steinway-type D. Wat met Bach en Scarlatti kan, kan ook best met de clavecinisten van Lodewijk de Veertiende, lijkt hier het adagium, en daar valt op zichzelf weinig tegenin te brengen. Zeker niet wanneer je een diepgraver als Tharaud aan het werk hoort in de fabuleuze Passacaille uit Couperins achtste ordre: dwingend, obsessief, en ook hoorbaar genietend van Couperins inventiviteit en harmonisch raffinement. Toch roepen Couperins royale versieringen, gevoegd bij de typische inégalité van de Franse stijl (een vorm van expressieve ritmische ongelijkmatigheid), speciale problemen op, die de Steinwayluisteraar na een uurtje enigszins tureluurs kunnen maken. Daar kan zelfs een vrolijke hulptrommelaar (opgetrommeld voor Bruit de guerre uit de ordre nr 10) weinig aan verhelpen. Tharaud en zijn Steinway waren overtuigender in Le tombeau de Couperin van Ravel.Roland de Beer

Meer over