Jongeren kopen kunst voor prijs van een concertkaartje

Met een beetje kwade wil zou je de tentoonstellingsmakers van grove leeftijdsdiscriminatie kunnen betichten. De driedubbele verkoopexpositie Muka, kunst voor jongeren, vandaag en morgen gelijktijdig in Rotterdam, Maastricht en Deventer, is verboden boven de 18 jaar....

Van onze medewerker

AMSTERDAM

Muka wil de jeugd in totale vrijheid laten kiezen uit een internationaal aanbod van moderne kunst. Geheel volgens de eigen smaak, en zonder vooroordelen. De kunst is gratis te bezichtigen en al te koop voor de prijs van een popconcertkaartje, dus daar moet je cultuurminnende vaders en moeders, met hun vaste overtuigingen over goede en slechte kunst, inderdaad verre van houden.

Het idee ontstond een jaar of zes geleden in Nieuw-Zeeland bij het Vlaamse ontwerpersechtpaar Van Gils. Of eigenlijk bij hun tienerdochters Saskia en Dominique. Zij beklaagden zich over de hartstikke leuke maar schier onbetaalbare kunst die in het grafische ontwerpatelier van hun ouders voorbijkwam. 'Ga daar dan maar wat aan doen', adviseerde hun moeder.

Bij verschillende kunstenaars in Nieuw-Zeeland klopten de twee aan met het verzoek voor hen een betaalbaar kunstwerk te maken. Dat werd zo vaak ingewilligd dat al snel het idee ontstond om een expositie te organiseren met kunst voor jongeren - niet makkelijker of moeilijker dan kunst voor volwassenen maar wel goedkoper.

Terwijl het initiatief in hun tweede vaderland inmiddels schijnt te zijn uitgegroeid tot een grote happening waarvoor telkens duizenden jonge bezoekers in de rij staan, begint het ook in Europa aan te slaan. Muka (Maori voor onder meer 'alles wat mensen samenbrengt') wordt dit jaar in Nederland, Denemarken en op drie plaatsen in België gehouden. In januari volgt Duitsland met zeventien locaties.

Dertig kunstenaars uit Australië, België, Denemarken, Duitsland, Nederland, Nieuw-Zeeland en Vietnam doen geheel belangeloos mee. Onder hen Lydia Schouten, de Belg Luc Tuymans en de Australische Jenny Watson. Iedere deelnemer, waar vandaan ook, maakte in het Van Gils-atelier in Nieuw-Zeeland twee of drie lithografieontwerpen van ongeveer tien bij twintig centimeter.

Elke prent wordt vijftig tot 140 keer herdrukt en, voorzien van een cv en achtergrondinformatie over de kunstenaar, voor 55 gulden te koop aangeboden. Over dat bedrag is nagedacht. 'Het is gerelateerd aan een prijs die kinderen ook betalen voor een cd of een concert', aldus galeriehoudster Wanda Reiff, organisator van de Maastrichtse Muka-editie.

Ook opmerkelijk: op de tentoonstelling zullen de namen van de kunstenaars op de werken zijn afgeplakt. Zo wordt het voor ouders zinloos om vooraf dochterlief de naam van een bekende kunstenaar in te fluisteren in de hoop zo een snelle artistieke en commerciële slag te slaan.

Reiff kent ze allemaal, de ouderlijke smoesjes van 'mijn zoon durft niet alleen' en 'mijn kind is autistisch'. Maar regels zijn regels en 'de kinderen voelen zich zonder ouders vaak ontzettend volwassen'. Zelf gaat ze wel mee naar binnen, maar alleen 'om bij al te grote uitbundigheid een beetje orde te houden'.

Ze ziet bij kinderen een veel grotere openheid voor kunst. 'Ze interpreteren er lustig op los. Het kan hen niet schelen wat de kunstenaar met zijn werk heeft bedoeld. Als ze iets mooi vinden omdat het geel is, of als ze er niets van begrijpen dan zeggen ze dat gewoon.' Volwassenen niet. 'Wij zeggen dan: ''Goh, wat interessant.'''

'Muka, Kunst voor jongeren', vandaag en zondag in la Bonbonnière (Maastricht), World Trade Centre (Rotterdam) en Schouwburg De Leeuwenbrug (Deventer).

Meer over