Je ding doen om het systeem te pesten

De Amsterdamse stripgalerie Lambiek is tijdelijk omgebouwd tot een ware supermarkt. Alle producten van stripfenomeen Ferraille zijn er te koop: van hondenkroket tot pizza uit blik....

Van onze medewerker Joost Pollmann

‘Croquettes Wifwaf’ voor de hond, ‘Foie Gras de Chomeur’ (werklozenlever in bier) voor rechtse fijnproevers en ‘Pizza uit Blik’ voor ongeduldige eters: het is allemaal te koop bij Supermarché Ferraille in Amsterdam. Underground met een culinaire inslag, want de producten komen wel uit Frankrijk.

Tot eind mei is in de vernieuwde Stripgalerie van Lambiek een tentoonstelling te zien rond het fenomeen Ferraille, dat niet alleen een quasi-supermarkt omvat maar ook een bijbehorende website, het tijdschrift Ferraille Illustré en vooral het personage Monsieur Ferraille. Deze Meneer Blik is een robot zonder gefixeerd uiterlijk: elke tekenaar die aan het Ferraille-avontuur meewerkt, geeft zijn eigen interpretatie en laat de mythische MF verder uitdijen. Soms is hij een Godzilla-achtige stedenverwoester, meestal een gezellige kindervriend en een enkel keertje een zwaarmoedige existentialist. Op een van de zeefdrukken uit Supermarché Ferraille zit Meneer Blik onder een herfstachtige boom met een leeg conservenblik in zijn handen en peinst: consumptie-artikel zijn of niet, dat is de vraag.

De drijvende krachten achter Ferraille zijn de tekenaars Winshluss, Cizo en Franky Baloney, tenminste: zo lang als het duurt. Want bij dit anarchistische gezelschap ligt niets vast en het is de bedoeling dat andere tekenaars eerdaags het stokje overnemen. Uitbater van alle Ferraille-producten (blikken, boeken, bladen, kaarten, drukken, singels, video’s en T-shirts) is uitgeverij Les Requins Marteaux, die in de Franse stripwereld bekend staat om zijn ‘integriteit’. Uitgever Marc Pichelin wuift dat weg met de opmerking dat hij ook gewoon sexy vrouwen op de cover zet om beter te verkopen, maar voegt eraan toe: ‘Wij maken boeken omdat het ons interesseert en niet omdat het iets oplevert. Dit is onze manier om op het Systeem te reageren. Want het probleem met het Systeem is: het maakt nauwelijks iets uit of je communist bent of fascist. Van een ideologie kun je niet bestaan, je moet je ding doen.’

Je ding doen om het systeem te treiteren: dat is de anti-kapitalistische strategie van Ferraille, die gekruid is met flink wat humor. Hun ‘ding’ heeft een Franse naam: pastiche. De video Hollywood Superstars is een compilatie van klassieke films waarin Meneer Blik knap is ingemonteerd, zodat in Ben Hur opeens een robot voorkomt. Een variant van Betty Boop wordt net niet op tijd van de spoorrails getrokken door een ander Blikken Mannetje.

Op de website supermarcheferraille.free.fr kan de bezoeker een computerspel spelen met de titel Kill them all, waarin Monsieur Ferraille pinguïns en andere onschuldige dieren ombrengt. En dan is er nog het tijdschrift Ferraille Illustré, dat een bonte staalkaart aan stijlen biedt. Het wordt gesponsord door Huiles Meroll en de eigenaar van deze olie-industrie heeft als tegenprestatie geëist dat zijn zoon ook een strip mocht bijdragen. Het is een verhaal over het leven van Jezus geworden.

Om boze klanten bij Lambiek te voorkomen: alle blikken uit Supermarché Ferraille zijn leeg, want het gaat hier om het etiket, niet om de inhoud. Of was het andersom?

Meer over