Film

In A Man and a Camera belt de regisseur aan en zegt vervolgens niets ★★★★☆

Knap hoe Guido Hendrikx, ondanks de spontane opzet van de scènes, A Man and a Camera toch een duidelijke spanningsboog en ontwikkeling meegeeft.

null Beeld

Misschien kun je van tevoren beter zo weinig mogelijk weten over A Man and a Camera, om net zo overrompeld te worden als de talrijke mensen bij wie in de film wordt aangebeld. Daarom eerst wat omzichtige woorden, voordat we iets verklappen. Film draait altijd om de vraag met wie je als toeschouwer meekijkt, meedenkt en meeleeft: het getoonde personage, de blik van de camera of iets daartussenin? Documentairemaker Guido Hendrikx zet die vraag met A Man and a Camera op scherp en laat het antwoord, prikkelend genoeg, over aan het publiek.

In zijn bioscoopdebuut Stranger in Paradise (2016) trok Hendrikx naar een door vluchtelingen overspoeld Siciliaans eiland, waar hij migranten door middel van gefingeerde lessen confronteerde met het Europese asielbeleid. Zijn nieuwe film hanteert wederom een radicale vertelvorm, om de grenzen van het menselijke contact af te tasten.

Het uitgangspunt is al snel glashelder. Een persoon met een camera (Hendrikx zelf, hoogstens zichtbaar als schaduw of reflectie) wandelt door dorpen op het Vlaamse en Nederlandse platteland. Nadat hij oog in oog heeft gestaan met wat dieren en tuinierende pensionado’s, belt hij bij willekeurige huizen aan en zegt vervolgens niets tegen de mensen die opendoen: hij filmt enkel hun reacties. Veel glimlachen die omslaan in ongemak en argwaan, zodra men beseft dat deze man op eigen houtje staat te zwijgfilmen. ‘Wat is de diepere zin daarvan?’, vraagt iemand. ‘Je krijgt vijf tellen om te zeggen wat je komt doen, anders sla ik dat ding in elkaar’, zegt een ander resoluut. Een derde waagt zich aan een minutenlang staarduel.

Elke voordeur belooft een nieuwe variatie op dezelfde vervreemdende ontmoeting. Telkens vraag je je af: wat zou ik zelf doen? En hoe gaat dit verder? Knap hoe Hendrikx, ondanks de spontane opzet van de scènes, A Man and a Camera toch een duidelijke spanningsboog en ontwikkeling meegeeft.

Die spanning wordt nog sterker als er ook mensen blijken te zijn die Hendrikx een stuk welwillender ontvangen. Staat Hendrikx opeens in de woonkamer, terwijl hij elke stap aan de ander overlaat. Daardoor word je ook benieuwd naar de persoon áchter de camera: Hendrikx moet niet alleen vasthoudend zijn, maar ook een verdomd sympathieke uitstraling hebben als vreemden hem alleen thuis kunnen achterlaten. Daar staan dan weer de wantrouwende Zeeuwen tegenover die prompt de politie inschakelen.

Het mooist, en gekst, zijn dan nog de momenten waarop A Man and a Camera even het portret van enkele ‘gewone’ mensen en hun dagelijkse routine wordt. Ook dan blijft Hendrikx in zijn schimachtige rol: let op het onaangeraakte glaasje cola, voor hem ingeschonken door een bejaard echtpaar dat graag meezingt met Duitse schlagershows. Als het stel naar bed vertrekt, zit Hendrikx er nog steeds. Het glas cola hebben ze maar opgeruimd.

A Man and a Camera

Documentaire

★★★★☆

Regie Guido Hendrikx.

64 min., in 15 zalen en op Picl.

Meer over