Hunee en de ontdekking van een Japanse schat

Schei uit over Aziatische wortels, die van dj en danceproducer Hunee liggen gewoon in het Westen. Toch herontdekte hij een Japanse schat.

Hun Choi, alias Hunee. Beeld Daniel Cohen
Hun Choi, alias Hunee.Beeld Daniel Cohen

Het is een zachtaardige jongen, dat zie je meteen. Hoogst intelligent bovendien, welbespraakt en uiterst bescheiden. Maar kom je bij Hun Choi (34), alias dj en danceproducer Hunee, aan met al te romantische aannamen over zijn muzikale Aziatische roots, dan flitst toch de irritatie over de terrastafel bij het Amsterdamse Westerpark. 'Word ik hier nu etnisch geprofileerd?', zie je hem denken.

Hij begrijpt het wel, blijkt na wat omslachtige toelichtingen. We praten met Hunee - geboren uit Koreaanse emigranten in het Duitse Bochum, later verhuisd naar Berlijn en sinds kort woonachtig te Amsterdam - omdat hij net een prachtig eerste dance-album heeft uitgebracht genaamd Hunch Music. Maar toch ook omdat een recente compilatie van zijn hand bij het Amsterdamse label Rush Hour de wereld heeft veroverd. Die plaat heet Sounds from the Far East en belicht het werk dat de vergeten Japanse houseproducer Soichi Terada maakte in de vroege jaren negentig. Een heerlijke verzamelaar vol zorgeloze en ook een beetje vreemde house, die de 50-jarige Terada inmiddels een tweede muzikale leven heeft gegeven.

Goed verhaal. Daarover wil je meer weten.

Hunees album Hunch Music. Beeld
Hunees album Hunch Music.Beeld
Hun Choi, alias Hunee. Beeld Daniel Cohen
Hun Choi, alias Hunee.Beeld Daniel Cohen

Afkomst

En dan kan het gebeuren dat in het hoofd alvast het lusje wordt geknoopt: Hunee, zoon van Koreaanse ouders, is een kenner van obscure Aziatische house, die hij in weloverwogen volgorde en handzaam formaat wil ontsluiten voor de niet-Aziatische wereld. Onze 'Asian dance connection'.

Nou, liever niet dus. 'Ik weet eigenlijk niets van Aziatische dance of techno. Zero. Núl', zegt Hunee een tikje wrevelig. 'Ik ben vanwege mijn afkomst niet ineens expert van Koreaanse, laat staan Japanse dansmuziek, sorry. Ik ken het Kyoto Jazz Massive uit Japan. En zat er niet een Japanner in dat bandje Deee-Lite? Nou, daar houdt het mee op. Raar, dat die afkomst toch zo belangrijk is voor veel mensen.'

Nog een espresso dan maar, voor bij de herstelwerkzaamheden.

'Ik ben opgegroeid in een geheel dancemuziekvrije omgeving. En in Berlijn studeerde ik musicologie en pedagogische wetenschappen', zegt Hunee, om de laatste restjes romantiek ook maar even van tafel te vegen. 'Ik raakte geïnteresseerd in dance, zoals ieder ander in die tijd de dance in rolde. Ik ging uit, hoorde muziek, vond die muziek geweldig, ging naar platenzaken, ontmoette mensen die veel van muziek wisten en ging zelf ook op zoek naar mooi en zeldzaam vinyl.'

Amsterdam

Hunee kreeg een baantje in platenzaak Soultrade aan de Sanderstrasse. 'Mijn favoriete platenwinkel, vanwege de enorme collectie rare grooves: funk, boogie, jazz en disco. Ik stelde altijd moeilijke vragen over de nieuwste plaatjes uit de Londense broken beat-beweging en zo. Nu tik je een zoekterm in Google en krijg je een Wikipedia-epistel, maar in mijn tijd moest je nog gewoon met mensen gaan praten. Dat schiep een band. Toen een medewerkster met zwangerschapsverlof ging, vroegen ze mij als vervanger.'

In die platenwinkel legde Hunee de basis voor zijn carrière. Lang verhaal kort: Hunee werd een internationaal veelgevraagd dj in de betere dansgelegenheden vanwege zijn brede kennis van de dansmuziek en zijn gave die in heerlijke want rijk gevarieerde sets aan de man te brengen. Hij vertrok van Berlijn naar Los Angeles en verhuisde twee jaar geleden naar Amsterdam. Waarom Amsterdam? 'Interessante stad met een mooie dancecultuur.'

Hij verzamelde wat elektronische apparaten om zelf toch ook maar eens wat te produceren - zoals dat meestal gaat in de dance - en bracht de afgelopen jaren hier en daar wat singles en ep'tjes uit, bij onder andere het internationaal gevierde Rush Hour.

Daar wilden ze meer van Hunee. 'Of ik niet eens een mooi verzamelproject op me kon nemen, was de vraag. Daar had ik wel wat ideeën voor. Je weet dat in de dance de afgelopen jaren veel aandacht is geweest voor de house uit de jaren negentig? Een beetje te veel, naar mijn zin, ik was bijna klaar met die herwaardering. Maar er ontbrak één ding, vond ik. Een jaar of zeven geleden kreeg ik van een bevriende dj uit Zürich een tip. Hij had een paar plaatjes ontdekt van producer Soichi Terada, die ineens ergens verkrijgbaar waren en volgens hem waren die uniek.'

Terada was alleen bekend bij echte kenners: een gekoesterd en zeer geheim housefenomeen, van wie al het beschikbare werk direct uit de schappen werd gesnaaid. 'Nu toeslaan, had hij me aanbevolen. Dat deed ik. En wat ik hoorde, vond ik bijzonder.'

Het gamefiguurtje uit het spel Escape Ape. Beeld
Het gamefiguurtje uit het spel Escape Ape.Beeld

Popliedjes

Soichi Terada (Tokio, 1965) studeerde computerwetenschappen en 'elektrisch orgel' aan de Universiteit van Elektro-Communicatie te Tokio. Na zijn afstuderen had hij mooie housedromen en die maakte hij uiteindelijk waar als componist van onrustig soundtrackmateriaal. Eerst bij het manga-drama Psychometret Eiji, later bij cultgame Ape Escape voor de eerste generatie Playstation-spelcomputers.

In dit paniekaanvallen veroorzakende Japanse platformspel wordt de gamer geacht zo veel mogelijk ontsnapte apen te vangen, en dat mag hij doen op bemoedigende en hyperaanstekelijke housetracks die in geen dertig jaar meer uit het hoofd te krijgen zijn. Muziek van Soichi Terada dus, maar dat wist niemand, want gamers kijken na het voltooien van het spel zelden naar de credits. Terada maakte ook vrij werk, op zijn eigen platenlabel Far East Recording, maar die housenummers bubbelden decennialang als 'cult' onder het danceoppervlak.

'Maar dat is echt goede muziek', zegt Hunee. 'Inventief, speels en losjes met een grote melodieuze vrijheid. Je kunt naar die house van Terada luisteren als naar popliedjes. De melodietjes en refreintjes blijven in je hoofd, net als bij die gamesoundtracks. Ik zag een mooi verhaal: van een vergeten figuur uit een ander tijdperk, die helemaal in zijn eentje, ver weg in Tokio, westerse housemuziek had geabsorbeerd en daar eigen muziek van had gemaakt. Muziek waarin je de invloeden van bijvoorbeeld vroege Amerikaanse house duidelijk kon herkennen, maar die in het hoofd van Terada waren verwerkt tot volkomen unieke - en misschien voor ons - exotische muziek.'

Soichi Terada's Sounds from the Far East. Beeld
Soichi Terada's Sounds from the Far East.Beeld

Verzamelalbum

En wat deed die Terada tegenwoordig, waar hield hij zich 25 jaar na dato zo'n beetje mee bezig? Hunee had geen idee. 'Ik wist niet eens of hij nog leefde. Ik wist ook niet hoe ik het moest aanpakken, maar bij Rush Hour zeiden ze: mail hem gewoon. Wat bleek? De website van Far East Recording bestond nog.' Kennelijk was Terada nog actief als bescheiden elektronisch componist, altijd op de achtergrond. 'Op de site vond ik een contactadres. Dus ik mailde uitgebreid over wie we waren en wat ik van zijn muziek vond en wat we voor plannen hadden. Ik kreeg direct een mailtje terug. Hij vond alles prima, stelde geen vragen over financiën of vergoedingen en twee uur later downloadde ik zestig Terada-tracks waaruit ik maar moest selecteren. Ongelooflijk. En heel leuk!'

Hunee maakte een eerste selectie van twaalf tracks en suggereerde een kleine ingreep in het nummer Purple Haze. 'Daar zat een gitaartje in dat wat gedateerd klonk, terwijl die track zelf geweldig was.' De voorstellen gingen terug naar Terada. 'Deed hij weer zo easy. Alles prima. Ook die edit in zijn nummer, terwijl hij toch had kunnen zeggen: ja maar, die gitaar zat dus met een zeer speciale reden in dat nummer, hè! Nee, hoor. Hij zei: yeah, I like it! Zijn ego zat hem totaal niet in de weg. Ik vroeg hem nog wat achtergrondinformatie en fotomateriaal.' Per kerende post kwam een foto van een glimmende Terada in een flitsende bloemenbloes, beetje hipster avant la lettre. Zo straalt hij nu op de cover van zijn niet aan te slepen verzamelalbum.

De reacties op die plaat waren indrukwekkend. Eerst in Europa, daarna vanuit de hele wereld. Hunee: 'Ik krijg nog steeds mails van mensen tot ver in Zuid-Amerika die zo blij zijn dat ze dit werk hebben mogen ontdekken en dat het werk van Terada ineens beschikbaar is. Echt waar, kids van 17 die het geweldige muziek vinden. Waarom? Ik denk omdat het muziek is met een verhaal, uit een tijdcapsule dus en met een zekere nostalgie. Maar tegelijk inhoudelijk erg sterk. Een goed liedje heeft nu eenmaal een lange echo, dat geldt ook voor de house.'

Bijzonder: ook in Japan werd de verzamelaar opgemerkt en uitgegeven. Hunee: 'Nu is Terada in Japan ineens een bekende producer en dj en treedt hij overal op. Dat moet vreemd zijn voor hem. Volgens mij heeft hij nog veel te geven.'

Hunee heeft Terada nog niet ontmoet, maar dat gaat binnenkort gebeuren. Hunee gaat Japanse shows doen met Terada en de Japanner komt naar Nederland voor optredens bij het Amsterdam Dance Event. 'Daar kijk ik naar uit. Het voelt alsof we een relatie hebben gekregen, al heb ik Terada nog niet de hand kunnen schudden.'

Gamemuziek

De Japanse producer Soichi Terada maakte vanaf eind jaren negentig muziek voor een lange reeks computerspelletjes in de reeks Ape Escape. Hij is niet de enige Japanse danceproducer die soepele house en techno maakte bij computer- en videogames. De techno van bijvoorbeeld dj en producer Ken Ishii werd gebruikt bij het enerverende vechtspel Tekken, in het futuristische muziekschietspel Rez en voor de surrealistische game met de toepasselijke titel LSD.

Omgevallen platenkast

Het ligt misschien voor de hand te denken dat het Terada-verhaal Hunee inspireerde bij zijn eerste volwaardige danceplaat Hunch Music, die vorige week verscheen bij Rush Hour. Maar met romantische veronderstellingen moeten we voorzichtig zijn, weten we inmiddels. 'Het is zeker niet zo dat de house van Terada resoneert in mijn muziek. De enige overeenkomst is misschien dat de muziek op mijn album ook een verhaal vertelt.'

In Hunch Music, dat al lovend werd besproken op grote danceblogs en bijvoorbeeld de Amerikaanse muzieksite Pitchfork, klinkt uiteraard die omgevallen platenkast van Hunee. Die 'rare grooves', stukken bevreemdende en zelfs kosmische jazz en wereldmuziek, en dat alles gegoten in licht mystieke maar ambachtelijk geconstrueerde dance. 'Maar als het goed is, hoor je ook veldopnamen, antropologische opnamen van etnische muziek. Daar ben ik de laatste tijd hevig in geïnteresseerd. Weet je dat in China mensen alleen de bergen in trekken met een soort Chinese citer, de ch'in? In volstrekte afzondering spelen ze zes uur achter elkaar muziek, die dus door niemand wordt gehoord. Tot er misschien een keer een of andere antropoloog komt aanzetten met een opnameapparaat. Fascinerend. Wat gaat er in die mensen om? Wat is hun motivatie iets te maken wat niemand hoort? En wat kunnen wij ervan leren in onze samenleving, die zo wordt gedomineerd door functionaliteit? Met die gedachte heb ik geprobeerd muziek te maken - al weet ik natuurlijk dat mijn werk hopelijk wél wordt gehoord. Het was een soort mentaal model: alsof ik de enige persoon op aarde was, opgesloten in mijn eigen muziek. Ik hoop dat die verstilling te horen is.'

Dan, als het opnameapparaat al uit staat en de handen zijn geschud: 'Nog even. Over die Koreaanse afkomst, en dat ik zo fel reageerde toen die ter sprake kwam. Misschien een beetje lullig, maar als mensen me daarnaar vragen heb ik altijd het gevoel alsof het ineens over iemand anders gaat. Ik ben opgegroeid in de Duitse cultuur en voel me dus geen Koreaan. Maar door die recente interesse van me in etnische muziek kwam ik recentelijk ook terecht bij Koreaanse volksmuziek. Die is ook bijzonder en toen ik daarnaar luisterde, realiseerde ik me ineens: hé, dit is muziek die ik ken uit mijn jeugd. Mijn ouders hadden me toen ik echt nog heel klein was op een Koreaanse drumgroep gezet om iets van hun cultuur mee te krijgen. Dat was ik totaal vergeten. Zo kwamen steeds meer herinneringen aan mijn jeugd en mijn ouders boven. Dat ze Koreaans theater speelden, zelf maskers maakten en zo. En gedichten schreven. Ik had dat allemaal weggestopt, waarschijnlijk ook omdat ik net als iedereen een vreselijke puber was die alles wat zijn ouders doen stom vindt. Nu is die Koreaanse cultuur toch op een vreemde manier weer op mijn pad gekomen, en ligt er ineens veel creatief materiaal voor me klaar. Mijn moeder komt binnenkort bij me langs en ik heb dus nogal wat vragen voor haar. Nou ja, ik wilde dat toch even vertellen.'

Hunee draait onder meer 25/7 op het Studio Stekker Festival in Utrecht, en 30/7 op festival Dekmantel in het Amsterdamse Bos.

Dance in een land waar het verboden is

Er liep al een lijntje van het label Rush Hour naar Japan, onder meer dankzij het succes van het door Rush Hour gedistribueerde werk van Pete Philly & Perquisite. Maar na het succes van Sounds from the Far East met Soichi Terada’s muziek en diens label Far East Recording zou je bijna gaan spreken van een luchtbrug Amsterdam-Tokio. Rush Hour-labeloprichter en dj Antal Heitlager trok al vaker naar Japan, voor cluboptredens met de dj’s Young Marco en San Proper. In mei draaide Rush Hour op het Rainbow Disco Club-festival in Tokio en later met Soichi Terada in Troop Café te Kobe. Toch is de Japanse interesse in de dance van Rush Hour opmerkelijk. Het land heeft een moeizame dancecultuur door een wet die het dansen in clubs verbiedt. Deze zogeheten fueiho-wet werd in 1948 ingesteld in een poging de in Japanse ogen snel verwilderende zeden aan te pakken. De wet beschouwt danceclubs als locaties voor adult entertainment; dansen op muziek is verboden en de clubs moeten direct na middernacht dicht. Maar langzaam verandert er toch iets in het nachtleven. In juni nam het parlement een wetsaanpassing aan waardoor nachtelijk dansen in disco’s kan worden toegestaan.

Meer over