tv-recensieJulien Althuisius

Het Nederlands elftal moest met ‘opportuniteit’ spelen, zo had Rinus Michels gedicteerd

null Beeld

Misten we op dit EK dan een type Hans van Breukelen?

Misschien wel, zo bleek zondagavond in een geweldige aflevering van Andere tijden sport. Onderwerp was de map van Nol de Ruiter, in 1988 assistent-bondscoach naast Rinus Michels. De redactie van Andere tijden was getipt dat er een map bestond waarin alles wat er rondom het Nederlands elftal gebeurde minutieus was bijgehouden door De Ruiter. ‘Wedstrijdbesprekingen van Rinus Michels, anekdotes over spelers, alles’, zei Tom Egbers met het enthousiasme van een archeoloog die in de Koningsvallei een graftombe heeft ontdekt.

De heilige graal stond, zo bleek, in een eenvoudige kast in een rommelige logeerkamer in het huis van Nol de Ruiter. Egbers nam de map mee en ging ermee langs bij onder anderen Erwin Koeman en Jan Wouters, die in een huis bleek te wonen waarvan het interieur meer op Jan Wouters lijkt dat Jan Wouters zelf. Met een glimlach lazen hij en Koeman de aantekeningen van De Ruiter hardop voor. Het Nederlands elftal moest met ‘opportuniteit’ spelen, zo dicteerde Michels. En tegen West-Duitsland moest Nederland de bal aan de Duitsers laten, want het ‘positiespel van hun is niet zo goed’.

En toen kwam Hans van Breukelen. Voor het eerst sinds de halve finale van 1988 keerde hij terug in het Volksparkstadion in Hamburg. Andere tijden toonde de wedstrijdbeelden van Lothar Matthäus, die zich op de grond aan lag te stellen, en Hans van Breukelen, die over hem heen stond gebogen. Of Van Breukelen nog wist wat hij tegen Matthäus had gezegd. Niet iets over de oorlog, zoals Matthäus in een interview beweerde. Met uitgestreken gezicht (voor zover die kin uitstrijkbaar is) antwoordde Van Breukelen: ‘Ich hoffe dass du fucking sterbst.’ Het kwam hem, zo vertelde hij, op een brief van zijn voormalig leraar Duits te staan. Die had spijt dat hij Van Breukelen een 7 op zijn eindlijst had gegeven. ‘Omdat het stirbst moest zijn.’

Hans van Breukelen geeft tekst en uitleg bij de beelden waarop te zien is hoe hij over Lothar Matthäus gebogen staat. Beeld Andere tijden sport/NTR
Hans van Breukelen geeft tekst en uitleg bij de beelden waarop te zien is hoe hij over Lothar Matthäus gebogen staat.Beeld Andere tijden sport/NTR

Even later zat Van Breukelen in een Hamburgs restaurant tegenover Frank Mill, gewezen spits van de West-Duitsers. Ook Mill had in de bewuste wedstrijd Van Breukelen over zich heen gebogen geweten, nadat de twee met elkaar in botsing waren gekomen. In steenkolen-Duits vroeg Van Breukelen of Mill nog wist wat hij tegen hem had gezegd.

‘Das war nur Scheisse’, zei Van Breukelen.

‘Nur Scheisse?’, vroeg Mill.

‘Nur Scheisse’, beaamde De Breuk.

Andere Tijden sloot af met de finale tegen de Sovjet-Unie, begeleid door More Than This van Roxy Music. Beelden om je in om te wentelen, als het heden het weer eens heeft laten afweten.

I could feel at the time.

Gastoeters. Voorzet Erwin Koeman.

There was no way of knowing.

Van Basten kopt terug. ‘Gullit, doe het!’ Shirtjes in de broekjes. Hans van Breukelen met zijn wijsvinger onder zijn oog.

It was fun for a while.

De volley. De hand van Rinus Michels voor zijn ogen. De zonnebril van Nol de Ruiter.

More than this.

De onvoorstelbaar hoge sprong van Ruud Gullit na het laatste fluitsignaal. Kampioen.

Nothing.

Meer over