'Het leven mag niet saai worden'

Frans Lomans was ooit links en alcoholist. Nu is hij rechts en hoofdredacteur van twee voormalige concurrenten, Panorama en Revu....

Door Paul Onkenhout

De man die, tamelijk ongewoon, vanaf maart hoofdredacteur is van Panorama én Revu, twee weekbladen die ooit in een moordende concurrentiestrijd waren verwikkeld: ‘Het leven moet één keer per jaar op zijn kop worden gezet. Dit is de actie van dit jaar. Vorig jaar hebben we een pleegkind genomen, dat zette mijn leven ook op zijn kop. Een 8-jarig zwart jongetje.’

Waarom moet dat, één keer per jaar?

‘Anders wordt het leven saai. En dat is het enige dat het niet mag worden. Ik ben er honderd procent zeker van dat dit ertoe bijdraagt dat het leven niet saai zal zijn.’

Frans Lomans (54) was verslaggever bij Nieuwe Revu, en later adjunct-hoofdredacteur, en richtte in 1998 Sportweek op. Sinds 2007 is hij hoofdredacteur van Panorama.

‘Op een donderdagochtend nam Altan Erdogan ontslag en aan het eind van de dag vroeg Sanoma of ik ook hoofdredacteur van Revu wilde worden. Daar wil ik het met mijn vrouw over hebben, zei ik. En ik moest er met de Panorama-redactie over praten. Als zij het volstrekt kut hadden gevonden dat ik mijn aandacht zou verdelen, had ik nee gezegd.’

Kan het wel?

‘Dit gaat ver. De grenzen zijn vervaagd. Het is niet logisch. Laat duidelijk zijn dat ik me ’s avonds soms afvraag waar ik aan begonnen ben.’

Waarom zei u uiteindelijk ja?

‘Nieuwe Revu is ook mijn jeugd geweest hè. De eerste vijf jaar was ik elke dag dronken. Maar ik werd gehandhaafd. Ik bouwde een geweldige carrière op als alcoholist. Het werd gewoon geaccepteerd. Veel van de hoogtepunten uit mijn leven heb ik daar beleefd. Als ik niet bij Nieuwe Revu had gezeten, had ik nooit Bruce Springsteen geïnterviewd, of Mike Tyson gesproken. Dat soort dingen.’

Panorama blijft Panorama, Revu verandert?

‘Panorama is dermate duidelijk dat er niet meer gerotzooid zal worden. Wat het voor mij allemaal nog iets schizofrener maakt, is de politieke kleur. Panorama is een rechts blad. Dat is Revu helemaal niet. In die zin staat Panorama dichter bij me.’

Vroeger was u links.

‘Het bekende spreekwoord is op mij van toepassing: je hebt geen hart als je tot je dertigste niet links bent, en je hebt geen verstand als je na je dertigste niet rechts bent. Dat geldt voor mij in hoge mate. Ik heb nooit een tussenstap gemaakt. Het was CPN en PSP, en na mijn dertigste de VVD.’

Van de ene dag op de andere?

‘Bijna wel. Het viel ongeveer samen met het stoppen met drinken. Misschien kwam het wel omdat ik plotseling geld ging verdienen.’

Wat is er mis met Revu?

‘Ze hebben de tijdgeest uit het oog verloren. Dat is het allermoeilijkste hè, voor een blad. Op een gegeven moment maak je met een clubje een blad dat je zelf wilt lezen. Een bepaalde periode klopte dat, maar ineens was dat weg. En toen is Revu de kluts kwijtgeraakt. Maar goed, dat geldt wel voor meer bladen.

‘Ik groeide op met de Volkskrant en Vrij Nederland, dat was mijn hemel. Nu staat op mijn lijst van favoriete kranten de Volkskrant ergens onderaan en Vrij Nederland vind ik het allerslechtste blad van Nederland. Daar zitten 20 mensen die stukken schrijven voor zichzelf.

‘Dat is toch geen tijdschrift? Je mag toch wel een beetje rekening houden met wat de lezers willen? Je afvragen door wie je wordt gelezen? Dat idee heb ik ook bij de Volkskrant. De Telegraaf maakt een genadeloos duidelijke krant. Ze weten voor wie ze schrijven en weten wat er in die groep leeft. Elsevier, ook zo duidelijk. Dat zijn mijn nieuwe heilige gralen.’

Hier spreekt de bladenmaker.

‘Nee nee nee. Ik praat als lezer. De dag dat ik hoofdredacteur van Panorama werd, heb ik een abonnement op De Telegraaf genomen. Na een week was ik verkocht. Volstrekt verslaafd. Zo geweldig gemaakt.

‘Aan Panorama wilde niemand zijn vingers branden. Intern was het zo’n beetje afgeschreven. Nog een paar jaartjes, wat geld pakken en dan een stille dood laten sterven, was de opvatting binnen Sanoma. Toen werd ik geroepen. Het is altijd eervol om, figuurlijk, een tongzoen van de uitgever te krijgen. ‘Jij bent de enige die dit kan.’ Doe maar, dacht ik.

‘Sportweek, daar zat ik heel emotioneel in. Eindelijk een sportblad. Daar droomde ik vroeger van. Bij Panorama was ik een chirurg. Ik opereerde. Dat bleek ik wonderwel goed te kunnen. Het gaat weer goed met het blad. Ik bleek een financieel genie te zijn.’

Pardon?

‘Ik ben niet zo heel gek op mensen, maar cijfers vind ik geweldig. Begrotingen, advertentie-inkomsten, noem het allemaal maar op. De cijfers zijn niet uit mijn hoofd te krijgen. Ik leidde Panorama op een heel zakelijke manier. Het is met afstand de grootste prestatie uit mijn leven. Als er een Nobelprijs zou bestaan voor Nederlandse hoofdredacteuren, had ik die moeten krijgen voor mijn werk bij Panorama, zeker de eerste twee jaar. Excuses voor deze opmerking.’

Het is goed hoor.

‘Bij mij is de grens tussen een gezond zelfbewustzijn en totale arrogantie heel dun. Ik val voortdurend aan de verkeerde kant. Ik kan onuitstaanbaar arrogant zijn. Daar is misschien dit ook wel weer een voorbeeld van. Je kunt je afvragen of het wel kan, hoofdredacteur zijn van Panorama en Revu. Fysiek wel in elk geval. Het is ongeveer zes seconden lopen van de ene naar de andere redactie.’

Gaan verslaggevers voor beide bladen schrijven?

‘Ik zou er geen enkel bezwaar tegen hebben, maar nu is dat nog vloeken in de kerk. Bij Sanoma zitten trouwens drie bladen zo’n beetje in elkaar, Panorama, Revu en Playboy.’

Dan kunt u ook mooi hoofdredacteur van Playboy worden.

‘Ik wil veel doen in mijn leven, maar niet onderhandelen met Patricia Paay en vragen of ze voor mij haar kleren uit wil doen.’

Is Sanoma blij met u?

‘Dat denk ik wel.’

Zouden ze u niet soms een beetje rare man vinden?

‘Ja. Ik zie er ook uit als een zwerver hè. Toen ik voor Panorama mijn eerste rondje langs adverteerders zou gaan maken, heb ik een colbertje gekocht, bij H & M, voor 49 euro. Na twee dagen zaten er koffievlekken op en was het helemaal gekreukeld, want ik ging er steeds op zitten. Een colbertje, dat is dan mijn knieval.

‘Wat ik wil is een geweldig blad maken, een blad waar heel Nederland over praat. En diep in mijn hart wil ik ook dat er met dat blad heel veel winst wordt gemaakt. Want de winst is mijn rapportcijfer. Ik word als hoofdredacteur beoordeeld op de oplage en de winst.’

Vroeger zeiden hoofdredacteuren nooit dat ze winst wilden maken.

‘Vroeger waren de oplages bijna automatisch hoog. Van de eerste Nieuwe Revu waarop ik zelf op de cover stond, met een naakte dame, Lomans in pornoland, was de losse verkoop 128 duizend. Die getallen bestaan niet meer.

‘Voor dat verhaal was ik een week in Los Angeles, bij de uitreiking van de porno-Oscars. De fotograaf en ik gaven meer dan 10 duizend dollar uit. Veel te duur hotel, veel te veel gedronken en ik geloof dat de fotograaf toen in een drugstijd zat, ik weet het allemaal niet precies meer. Dat was vroeger.’

En niemand gaf jullie op je lazer.

‘Welnee. Ik vind het wel veel geld, zei de hoofdredacteur. Maar hij zei niet dat het nooit meer mocht gebeuren. En als de verkoopcijfers binnenkwamen, hoorde je er hem al helemaal niet meer over. Voor het geld dat ik toen in een week uitgaf, moet ik nu een maand lang een blad maken.’

Meer over