JaarlijstAlbum top-40

Het jaar als een vastzittend plaat? Onzin! Dit zijn de 40 beste albums volgens de muziekredactie

Arooj Aftab Beeld Ben Houdijk
Arooj AftabBeeld Ben Houdijk

Alsof de naald vastzat in een groef, zo voelde 2021 soms. Maar dit gevoel doet geen recht aan de weergaloze klassieke, jazz- en popalbums die dit jaar verschenen. De Volkskrant-muziekredactie zet de veertig beste op een rij.

Robert van Gijssel en Merlijn Kerkhof

Vorig jaar schreven we een wat droevig stuk bij onze selectie van de beste albums van het jaar. Het was een rampjaar geweest, maar de muziek had overwonnen. Want wat werd er veel en goede muziek uitgebracht, misschien wel omdat het vuur de wereld aan de schenen lag.

Helaas, we zitten in dezelfde ellende en kunnen daarom in herhaling vallen. Weer moesten we hoop putten uit betekenisvolle, ontroerende of soms gewoon lekkere pop, jazz en klassiek.

Maar de deelredacties constateerden dat de pandemie het album na twee jaar toch ook wel schade heeft toegebracht. Vooral het popalbum had het moeilijk omdat er nauwelijks concerten, festivals of tournees waren, evenementen die een album altijd een extra slinger richting de eeuwigheid geven. Omdat nieuwe liedjes op een podium nu eenmaal echt tot leven komen.

En toch: wat werd er opnieuw veel goede muziek gemaakt. Begrijpelijk ook, want wat moet een zichzelf respecterend musicus en artiest als hij ook maar wat thuiszit? Musiceren natuurlijk.

Een heel afgetekende nummer 1 was dit jaar best lastig te bepalen: de pop- en klassiekredactie aarzelden met het naar voren schuiven van een topkandidaat. Iedere recensent had zo zijn favoriet, ook omdat we allemaal op een andere manier probeerden de misère te ontvluchten. De een deed dat met een opgewekte, euforische danceplaat, de ander juist met een zeer ingetogen, onheilspellend stuk dat past bij de onheilstijd.

We werkten zoals u van ons gewend bent en hebben alle genres op een hoop gegooid om daar het beste van het beste uit te vissen. Er kwam een verrassende winnaar uit die voor velen misschien een ontdekking zal zijn en bovendien helemaal past bij ons hokjesvrijelijstjesdenken. Geniet ervan.

40 Anne Soldaat – Facts & Fears

We trappen deze lijst af – of besluiten hem, het is maar hoe je het bekijkt – met een van de betrouwbaarste pop- en indienamen binnen de landsgrenzen. Anne Soldaat, ex-Daryll-Ann, stelt nooit teleur, en al helemaal niet op Facts & Fears, dat balanceert tussen hoop en vrees en ook daarom een klap geeft op 2021. Een feestelijk album vol tintelende zang- en gitaarmelodieën, en vooral steengoede liedjes. POP

39 Diskantores – Hollandse fragmenten

Generaties scholieren zijn onderwezen over Karel ende Elegast. Maar wie heeft ooit het Middelnederlandse lied Eer ende lof geleerd? Dit pamflet voor de hoofse liefdeslyriek zou iedereen moeten horen. De zangers van Diskantores schieten te hulp. De vier heren geven op hun album Hollandse fragmenten een weergaloze dwarsdoorsnede van de meerstemmige muziekcultuur in het Nederland van rond 1400. KLASSIEK

38 Radio Filharmonisch Orkest o.l.v. Bernard Haitink – Bruckner 7

Op zaterdag 15 juni 2019 waaide weemoed door het Amsterdamse Concertgebouw. Het zou de laatste keer zijn dat hij in zijn geboorteland zou dirigeren, had de toen 90-jarige Bernard Haitink ons verteld. Haitink leidde het orkest waarmee hij zijn loopbaan begon, het Radio Filharmonisch, en sloot soeverein af met een van zijn lijfstukken, de Zevende symfonie van Anton Bruckner. Door deze registratie, verschenen vlak voor zijn overlijden, kunnen we de middag van de dankbaarheid herbeleven. KLASSIEK

37 Sault – Nine

Het jaar 2020 behoorde toe aan Sault, het nog altijd in nevelen gehulde Britse gelegenheidsgezelschap rond producer Inflo. De albums Untitled (Rise) en Untitled (Black Is) prijkten aan de top van ons jaaroverzicht. Dat demotiveerde de band kennelijk niet, want Sault zette zich gewoon aan een nieuwe plaat, getiteld Nine. De kwaliteit is als vanouds, de soulvolle songs zijn wederom aangrijpend en al begint het bijna te wennen: ook dit juweel behoort tot het beste van 2021. POP

36 Alma Quartet – Korngold

De strijkkwartetten voorzagen ons dit jaar weer van veel mooie albums. Quatuor Ébène kwam met ’Round Midnight, het Ragazze Quartet voltooide een ijzersterke Bartók-cyclus. Het Amsterdamse Alma Quartet stak zijn nek uit door zijn Korngold-album direct-to-disc op te nemen; weliswaar in een studiosetting, maar live en zonder edits. Spannend en met een vleug zoete nostalgie. Wat een goede muziek. KLASSIEK

35 Joris Roelofs – Rope Dance

De eerste jazznotering in dit overzicht komt uit eigen land. De klarinettist Joris Roelofs schreef in 2016 in opdracht van het North Sea Jazz Festival het stuk Rope Dance. Hij bouwde dat meesterstuk uit tot een gelijknamig album en suite gebaseerd op het koorddansthema van Friedrich Nietzsche. Een betoverende compositie, inclusief het knorrende geluid van een fagot, en een hoogtepunt van de hedendaagse Nederlandse jazz. JAZZ

34 Moor Mother – Black Encyclopedia of the Air

Ze laat haar indringende stem in vele genres gelden, maar blijft graag wat ondergronds. Camae Ayewa, alias Moor Mother, zet haar spoken word op muziek die het je soms niet makkelijk maakt, van underground hiphop tot freejazz en stuurse elektronica. Op Black Encyclopedia of the Air reikt zij de hand aan een breder publiek, want hier zweeft de bezwerende stem op dance, triphop en jazz, en zelfs een flard r&b. De zeggingskracht wordt er niet minder om. De muzikale dichtkunst van Moor Mother móét worden gehoord. DANCE

33 Pierre Dumoussaud – Debussy: Pelléas et Mélisande

De nieuwste opname van Claude Debussy’s opera Pelléas et Mélisande viel op, en dat was vooral te danken aan de jonge dirigent Pierre Dumoussaud. Met het Orchestre National Bordeaux Aquitaine doet hij meteen maar een gooi naar de top. Vanaf de eerst maat hoor je de vage dreiging waarmee het stuk is doordrenkt. KLASSIEK

32 Ross from Friends – Tread

We schreven het vorig jaar al en moeten het helaas herhalen: dit was een rampjaar voor de dance. Omdat de clubcultuur niet in de club kon worden beleefd. Goddank konden we de dance thuis uitnodigen. Geen album nestelde zich zo behaaglijk onder de huiskamerspiegelbol als Tread van Ross from Friends. De Brit produceert tracks als echte songs, met elk een eigen gevoel en verhaal, waarin de tradities van de dancemuziek worden onderzocht maar evengoed een nieuw pad wordt ingeslagen. Troostrijk, melodieus, bloedmooi. DANCE

31 Lucy Dacus – Home Video

Zangeres Lucy Dacus nam in 2021 tijd voor zichzelf en haar naaste familie – ze zal niet de enige zijn geweest. Dacus ploos tijdens een lockdown in het ouderlijk huis haar dagboeken nog eens na en schreef aan de hand van die herinneringen een handvol persoonlijke liedjes. Haar songs zijn goudeerlijk, en grappig en weemoedig tegelijk. Ze ontroeren dankzij haar wat donkere en laconieke, maar o zo fijne zangstem en die soms lekker grommende gitaren. POP

30 Gojira – Fortitude

De Frans-Baskische mannen van Gojira zijn niet alleen de beste en grootste nieuwe metalband van dit moment, ze zijn ook nog eens onuitstaanbaar sympathiek. Hun werk is technisch en virtuoos, agressief en emotioneel, en dus hard met een hart. Het nieuwe album Fortitude staat als vanouds in het teken van een betere wereld en hoe we die in vredesnaam voor elkaar kunnen boksen zonder elkaar de hersens in te slaan. Een prachtplaat met dynamiek en diepgang. HEAVY

29 Hannes Minnaar – Goldbergvariaties

Heeft Hannes Minnaar een abonnement op de Volkskrant-albumjaarlijst? Vorig jaar stond de pianist er ook al in. Zijn opname van Bachs Goldbergvariaties mocht zeker niet ontbreken. Deze variatiereeks is een lastige puzzel, maar Minnaar weet precies hoe de stukjes in elkaar passen. Hij is bewonderenswaardig consistent in zijn spel en laat de variaties roetsjen, trippelen en stralen. KLASSIEK

28 Cappella Pratensis – Ezekiel’s Eagle

Zie dit album van Cappella Pratensis als een soundtrack van het religieuze leven van Den Bosch in de Late Middeleeuwen. In een meerjarig project buigt het vocaal ensemble zich over de negen overgeleverde Bossche koorboeken. Dit is het tweede album dat uit die verkenning voortkomt. Centraal staat de Missa Tua est potentia van Jean Mouton (ca. 1459-1522). De weelderige polyfonie wordt feestelijk en met veel overtuiging gebracht. KLASSIEK

27 Merel Vercammen en Dina Ivanova – The Boulanger Legacy

De lespraktijk van de Française Nadia Boulanger (1887-1979) trok wagonladingen componisten. Violist Merel Vercammen* en pianist Dina Ivanova hadden het bij hun album The Boulanger Legacy dan ook voor het uitkiezen. Hun oog viel op Grazyna Bacewicz, de lang genegeerde Poolse. Op Astor Piazzolla, wiens tangobloed door Boulanger werd ontdekt. Op Leonard Bernstein in woelig jeugdwerk. Vercammen en Ivanova spelen jaloersmakend goed samen. Tjokvol expressie, elk stuk een dwingend parcours. KLASSIEK

*Recensent Merlijn Kerkhof is de partner van Merel Vercammen en dus niet betrokken geweest bij de nominatie en selectie van dit album.

26 Luwten – Draft

De warme, soms fluisterende stem van Tessa Douwstra, alias Luwten, is er nog op haar album Draft. Maar de zangeres gooide ook de deuren open, in haar liedschrijvershoofd en haar studio. Ze nodigde musici uit en liet het pure spelplezier toe tot de sessies. Het leverde een evenwichtige plaat op, waarin Douwstra vanuit de folk ook heel voorzichtig koers zet naar een streepje soul aan de horizon. POP

25 Olivia Rodrigo – Sour

Een popjaar is niet compleet zonder de opkomst van een nieuw fenomeen: Olivia Rodrigo werd de nieuwe Amerikaanse sensatie. Ze roept herinneringen op aan Billie Eilish, zo brak Rodrigo ook door op haar 17de, eerst met de dijk van een hit Drivers License, daarna met haar album Sour en nóg meer hits, zoals het onweerstaanbaar vrolijke Good 4 U. Rodrigo greep nu eens niet naar hiphop of r&b ter inspiratie, maar naar puntige gitaren Ze veroorzaakte er een complete poppunkrevival mee. Een geweldig leuke en hoopgevende debuutplaat. POP

24 Gustav Piekut – Towards the Flame

Eccentric Piano Works luidt de ondertitel van dit album van de jonge Deense pianist Gustav Piekut. De kwalificatie is terecht, zeker als het gaat om de Afgrundsmusik van Rued Langgaard (1893-1952, ook een Deen), die de drang voelde om de duivel over de toetsen te jagen. Geïnspireerd door de Apocalyps stippelde Langgaard een helletocht uit van een klein kwartier. Ook Piekuts Skrjabin-spel is steengoed. KLASSIEK

23 Cassandra Jenkins – An Overview on Phenomenal Nature

De New Yorkse zangeres Cassandra Jenkins laat haar fluwelen stem inpakken door een saxofoon, piano en kietelende wahwahgitaar die de luisteraar soms graag even het bos instuurt. Een raadselachtig en magisch album dat je je steeds verder meesleurt in een fantasie- en natuurwereld, waar het leven net wat beter is dan op straat of in die verdomde, aanhoudende lockdown. POP

22 Boston Symphony Orchestra o.l.v. Andris Nelsons – Sjostakovitsj

Om Andris Nelsons kunnen we niet heen. De Letse dirigent werkt al jaren aan zijn cyclus van symfonieën van Dmitri Sjostakovitsj bij het Boston Symphony Orchestra, waarvan Nelsons chef-dirigent is. Op de nieuwste horen we de nummers 1, 14 en 15, plus de Kamersymfonie in c-klein. Het paradoxale is dat de dubbele bodem in veel van Sjostakovitsj’ noten – het behagen én bespotten van de communistische dictatuur – zich bij Nelsons nergens vertaalt in grimmig geluid. KLASSIEK

21 Little Simz – Sometimes I Might Be Introvert

Ze mag zichzelf soms dan wat gereserveerd vinden, haar muziek is dat steeds minder. Little Simz uit Londen loopt een beetje in de voetsporen van rapper Stormzy, want ook zij laat haar dichtwerk dragen door rijke orkestrale arrangementen. Op dit volle en zeer gevarieerde album vliegt Little Simz vliegt alle kanten op, ze scheert over haar Nigeriaanse roots en langs strakke elektronische funk. Toch blijft dit album een echt album, en dus een eenheid met een verhaal, van begin tot eind. POP

20 Johan Dalene – Nordic Rhapsody

Van de Zweedse violist Johan Dalene, 20 pas bij verschijning van zijn tweede album, gaan we zeker nog veel horen. Zijn toon heeft een straalkracht die niet lijkt te rijmen met zijn tengere verschijning. Hij is geknipt voor de grote romantische vioolconcerten. Met pianist Christian Ihle Hadland schotelt hij een boeiend recital gewijd aan Scandinavische componisten voor. Spectaculaire maten in de Eerste vioolsonate van Edvard Grieg. KLASSIEK

19 Dry Cleaning – New Long Legs

De revival van uitstekende, meestal Britse postpunk is nog niet overgewaaid. Gelukkig, want met Dry Cleaning verwelkomen we opnieuw een origineel geluid in het inmiddels toch behoorlijk doorleefde genre uit de jaren tachtig. Zet New Long Legs voor het eerst op en je bent verkocht. Zangeres Florence Shaw spreekzingt zich een poëtische weg door maatschappelijke ellende, mét een knipoog, naast de welbekende kille bassen en gitaren. POP

18 Billie Eilish – Happier Than Ever

Ga er maar aan staan: een tweede album maken na dat sensationele eerste album. Op dit prachtige Happier Than Ever borduurde Billie Eilish met haar broer Finneas O’Connell niet door op de ingeslagen weg van de elektronische beats en hints naar de hiphop, maar ontwikkelde ze zich tot een nog groter zangeres en liedschrijver. De composities zijn ingehouden en onderkoeld. Het tweetal bouwt het album op als een klassieke popplaat, met een strakke spanningsboog en een overdaad aan betekenis en klassieke arrangementen. POP

17 Bergen Filharmonisch Orkest en Lise Davidsen – Sibelius

De Noorse Lise Davidsen (34) is in korte tijd uitgegroeid tot een van de meest begeerde sopranen ter wereld. Ze is te horen op het aan Jean Sibelius gewijde album van het Bergen Filharmoniske Orkester. Met Luonnotar, Tapiola en Rakastava staan er stukken centraal die we zelden of nooit in de zalen horen. Dirigent Edward Gardner haalt het beste uit het orkest. En oeh, dat lage register van Davidsen is bijzonder hoor. KLASSIEK

16 The Notwist – Vertigo Days

De Duitse band The Notwist blijft een bijzondere eenling in het pop- en indielandschap. Het gezelschap maakt eigenwijze gitaarmuziek die zindert van de krautrockspanning en golft op een bedwelmende cadans van elektronica en soms bevreemdende vocalen. De tracks draaien om elkaar heen en knopen zich uiteindelijk kunstig aan elkaar vast. Die knap uitgetekende structuur stuwt Vertigo Days omhoog, en geeft het luisterende oor zo nu en dan een beetje hoogtevrees. POP

15 Low – Hey What

Ja, je rent bij Hey What soms naar je versterker omdat je denkt dat daar iets ernstig doorbrandt. Geen paniek: dat hoort erbij. Slowcore-trio Low maakt het je niet makkelijk, maar wie zich openstelt voor de waanzinnig mooie zang van het echtpaar Mimi Parker en Alan Sparhawk, wordt beloond. De schurende elektronica contrasteert prachtig bij de hemelse liedjes en laat je na drie kwartier ontredderd achter. Wat een zinderende, soms verontrustende maar helende geluidstrip. POP

14 The Bug – Fire

Hij maakt al veel langer vlammende, geëngageerde dub en dubstep, maar niet eerder stak een album van The Bug de wereld zo in de fik als Fire. De claustrofobische dichtkunst van een lange rij gaststemmen uit de hiphop, grime en reggae is de pandemie en bijbehorende frustratie en paranoia op het lijf geschreven. Maar de duistere beats en bassen zijn ook louterend voor op de dansvloer, bij een knallend thuisfeestje. Luister naar de tracks Demon, Pressure en War en bal die vuist naar de hemel. DANCE

13 Sylvia Huang en Éliane Reyes – Lointain passé

Sylvia Huang (27) is het grootste viooltalent van de Lage Landen – als we haar überhaupt nog talent mogen noemen. Het verloop van haar prille carrière is al hoogst uitzonderlijk. Op haar 20ste werd ze tot haar verbazing toegelaten tot het Concertgebouworkest. Daarna pas besloot ze om ook maar een conservatoriumopleiding te volgen, naast haar orkestbaan. Eigenlijk is het zonde dat iemand die zo goed, gracieus en fijnzinnig speelt, verstopt zit tussen de eerste violen. Gelukkig heeft ze ook al bij haar eigen orkest mogen soleren en schonk ze ons dit prachtige debuutalbum vol herfsttinten, met muziek van haar landgenoten Eugène Ysaÿe en de te vroeg gestorven Guillaume Lekeu. KLASSIEK

12 St. Vincent – Daddy’s Home

Opmerkelijke thematiek voor een popplaat: Annie Clark, alias St. Vincent, zingt op Daddy’s Home over haar criminele vader, zijn gevangenschap en zijn platenkast. Intussen stel St. Vincent de nodige levensvragen, begeleid door funky en psychedelische pop. Een hoogtepunt in haar al flinke oeuvre. Dat moet je er ook maar uitschudden in een rotjaar. POP

11 James Brandon Lewis Red Lily Quintet – Jesup Wagon

Een conceptuele jazzplaat van een saxofonist die steeds beter wordt en vooral floreert in zijn nieuwe band, het Red Lily Quintet. Het album Jesup Wagon gaat over de wetenschapper en uitvinder George Washington Carver, en dat vastomlijnde onderwerp zorgt ervoor dat de sax van Lewis soms net wat minder uit de bocht schiet. Zijn solo’s zijn krachtig en kleurrijk, en blazen dit album naar de top van de jazz – en in dit jaaroverzicht. JAZZ

10 Riccardo Muti – Verdi: Messa da Requiem

We kwamen superlatieven tekort voor deze vondst, een niet eerder beschikbare registratie (eigenlijk samengesteld uit twee concerten) van het Requiem van Giuseppe Verdi. Riccardo Muti dirigeerde het geliefde stuk in 1981 bij het koor en orkest van de Beierse Omroep. Puntje van je stoel. Sjeminee, wat een bezetting – met Jessye Norman en José Carreras –, wat een fenomenale koperblazers, wat een concentratie. Die dramatische spanningsboog kan haast niet beter – en in ieder geval moet dit de meest overtuigende Requiem-opname van Muti zijn. Helaas voor de streamers is het album snel na de release weer van de diensten verdwenen. KLASSIEK

9 Mdou Moctar – Afrique Victime

Er zijn veel vasthoudende Toearegbands met scheurende elektrische gitaren, maar geen gezelschap rockt zo hard en gemeen groovend als het Nigerese Mdou Moctar. Iedere track is raak en knapt uit elkaar van de urgentie en het plezier. Van het zinderende liefdeslied Layla tot het politieke topstuk Afrique Victime, dat de uitverkoop van Afrika aan de orde stelt, bij heerlijke, hallucinerende rock die je ook buiten de inhoud om tegen de vloer drukt. Een album dat iedereen dit jaar moet hebben gehoord. Het kan nog! GLOBAL

8 Floating Points en Pharoah Sanders – Promises

Je moet tijd nemen voor dit wonderlijke werkstuk van de elektronische producer Floating Points en saxofonist Pharoah Sanders. Hoe vaker je luistert, hoe groter de kans dat het kwartje valt. Valt het niet, dan heb je pech. De gebroken akkoorden op een grote verscheidenheid van toetsen geven de ruimte aan het meditatieve spel van Sanders, waarna een breeduitzittend orkest het kippevel nog even op de armen komt blazen. Wie er eerder dit overvolle muziekjaar de tijd niet voor had, mag inhalen rond de boom. DANCE/JAZZ

7 Graindelavoix – Josquin, the Undead

Graindelavoix zo hoog in de lijst? Wij zagen hem niet aankomen, want ook bij ons was er wat scepsis over het vocaal ensemble. De mannen lokken onder aanvoering van Björn Schmelzer al jaren sterk uiteenlopende reacties uit met hun onorthodoxe interpretaties van het Renaissancerepertoire. Op Josquin, the Undead pakken ze de vijfhonderd jaar geleden overleden componist Josquin aan, waarop zijn muziek levendiger klinkt dan ooit. De hartekreetzang, geïnspireerd door mediterrane zangtradities, heeft meer kern en diepte gekregen. Spookachtig, Baisez moy, en de ‘dodendans’ Petite Camusette. KLASSIEK

6 Dave – We’re All Alone in This Together

Een wervelend, niet eerder vertoond hiphopjaar? Nee, dat was 2021 niet, al noteerden we rake albums van Tyler, the Creator, succesnummer Drake en Little Simz, ook opgenomen in deze lijst. Toch lieten we ons het meest meeslepen door de verzorgde, muzikale en toegankelijke hiphop van de Londenaar Dave. Zijn teksten zijn fel, aangrijpend en zeer persoonlijk. Die combinatie geeft deze plaat veel meerwaarde en een groot maatschappelijk belang. POP

5 Turnstile – Glow On

Deze staat onverwacht hoog. De geestdriftige band Turnstile uit Baltimore vertimmerde de goede oude hardcore tot aanstekelijke, hippe en ultrafrisse rock. En dat zonder van die kleffe poprefreintjes die veel andere hardcore-met-popaspiraties de nek omdraaien. Turnstile laat licht schijnen tussen de riffjes, met percussie, gekke toetspartijen en dromerige zangstukken. De band klinkt als een verademing en is met Glow On in één klap de gaafste heavyband van het jaar, waarbij iedereen een gat in de lucht zou mogen springen. Vier een fijne kerstvakantie bij het raggende feestnummer met een wrange bijklank Holiday. HEAVY

4 Silk Sonic – An Evening with Silk Sonic

Het is natuurlijk niet heel vreemd dat we een pure feelgoodplaat hoog in het aanzien hebben staan: je kunt de misère prima bestrijden met een overdosis blijdschap. Het duo Silk Sonic, Anderson Paak en Bruno Mars, geeft plezier van kop tot staart met funky soul en poppy motown, en vooral ragfijne arrangementen. Hoe dieper je daarin duikt, hoe weidser ze klinken. Een weergaloos duo, een wereldhit (Leave the Door Open), muzikale finesse en ultieme meezingsoul: ja, dan doe je het goed in onze jaarlijst. POP

3 Ludovic Tézier – Verdi

Dat bariton Ludovic Tézier het opera-album van het jaar had gemaakt, wisten we al in maart. Een echte uitdager is er niet meer gekomen, alsof iedere zanger de moed in de schoenen zakte bij de gedachte het op te moeten nemen tegen de Fransman, de beste Verdi-bariton van het moment. Mooi ook: als zanger van begin 50 pas je eerste soloalbum de wereld in slingeren. Op de simpelweg Verdi geheten cd wekt Tézier de bedrogen echtgenoten, wraakzuchtige broers en gekwelde vaders met een verbijsterend scala aan expressieve middelen tot leven. Om hem heen tovert het Orchestra del Teatro Comunale di Bologna een rijk clair-obscur. Opdat hij nog maar vaak voor ons in de microfoons mag schallen. KLASSIEK

2 The Weather Station – Ignorance

Het album Ignorance van de Canadese zangeres Tamara Lindeman dwarrelt voorbij, heel onnadrukkelijk, maar heeft misschien ook wel daarom een enorme berg slagkracht. Haar songs, behalve over de pracht van de natuur ook de teloorgang van de wereld en de naderende klimaatramp die diezelfde natuur bedreigt, zijn verpakt in rollende, zangerige en jazz-achtige folk en softrock, met nauwelijks opdringerige saxen, cello’s en piano. Wat vertelt Lindeman met haar band The Weather Station een prachtige verhalen, waar je nog jaren naar zult teruggrijpen. Zolang het nog kan. POP

1 Arooj Aftab – Vulture Prince

Onze onbetwiste nummer 1 is geen daverende popplaat of een ambitieus en niet eerder vertoond klassiek project. Ons album van het jaar is een klein en stil meesterwerk. Een album als een zachte meditatie in een gefrustreerde, doorgedraaide en steeds bozer wordende wereld.

Arooj Aftab (36) groeide op in de Pakistaanse stad Lahore. Daar raakte ze betoverd door de menselijke stem, de eeuwenoude muziek uit de regio en de Perzische dichtkunst van de ghazel. Daarnaast waren de jazz van Billie Holiday en de Amerikaanse r&b van grote invloed. In 2005 verkaste Aftab met haar ouders naar New York. Ze meldde zich aan bij de Berkeley-universiteit, waar ze muziekproductie en jazz studeerde. Ondertussen bouwde ze aan haar magische mengmuziek, die nu tot ons komt met het album Vulture Prince.

Wat hoor je nu eigenlijk op dit beste album van 2021? Is het jazz, folk of neoklassiek, of iets dat we vroeger ‘wereldmuziek’ noemden? En hoe kan die donkere en hypnotiserende stem, met haar een feilloos en bedachtzaam vibrato dat je soms de keel dichtknijpt, daar zo makkelijk doorheen stromen, in antieke en onmiskenbaar Perzische klankkleuren en melodielijnen?

Aftab bewerkte eeuwenoude soefipoëzie tot zeven hallucinante muziekstukken, begeleid door vooral harp, viool, gitaar en een flard elektronica. Haar liederen zijn beklemmend en ontroerend mooi, en je hoeft het Urdu niet machtig te zijn om te voelen waarover het gaat; over eeuwigheid die het alledaagse overstijgt, over liefde, overgave en mystiek. In het diepgrondige en spirituele nummer Saans Lo zingt zij over de desolate wereld waarin we zijn terechtgekomen en de noodzaak om elkaar beet te pakken en te blijven ademhalen.

Arooj Aftab knoopt eeuwen aan dichtkunst en muziek aan elkaar, en zweeft langs alle denkbare genres. Vulture Prince is een album dat ons leert dat we troost kunnen vinden als we diep in de ziel graven en onder het oppervlak van de dagelijkse bak ellende weten te kijken. Een meditatie die we allemaal kunnen gebruiken, op weg naar 2022. GLOBAL

Met medewerking van Pablo Cabenda, Jenny Camilleri, Gijsbert Kamer, Merlijn Kerkhof, Guido van Oorschot, Menno Pot en Maartje Stokkers.

Meer over