tv-recensieYasmina Aboutaleb

Het coalitiecorvee had ertoe geleid dat ministers op tv niets hoefden te zeggen wat ze niet wilden

null Beeld

Samantha Kaye-Morris en haar puberzoon Rafen keken vrijdagmiddag op de bank de persconferentie waarin het einde van het kabinet-Rutte III werd aangekondigd. Het Jeugdjournaal zat erbij, op een hocker. Ze waren nog maar net bekomen van de schrik: Rutte had Samantha genoemd.

Na een verhaal met termen als verantwoordelijkheid, hoge normen en eensgezindheid, zei de premier – in een poging het geheel nog een beetje menselijk perspectief te geven – dat hij Samantha de avond ervoor aan de telefoon had gesproken. Hij had haar verzekerd dat er zou blijven worden gewerkt aan de terugbetalingen aan de gedupeerden van de toeslagenaffaire, ook in het geval zijn kabinet zou aftreden.

De vroegwijze Rafen had er geen fiducie in: ‘Er gebeurt niet zo veel. Ze verliezen hun titel, maar voor ons verandert er niets’. Door de toeslagenaffaire miste hij schoolreisjes, verjaardagsfeestjes en dierentuinbezoeken. Hij was ook nog nooit op vakantie geweest. ‘Ze moeten doorgaan met het oplossen, dit is gewoon tijdverspilling.’

Over tijdverspilling gesproken: ik hoopte maar dat moeder en zoon de talkshows van die avond hadden overgeslagen. Want het coalitiecorvee, pardon, het politieke plichtsbesef, had ertoe geleid dat er op diverse plekken ministers mochten aanschuiven (Hoekstra bij Op1 en Kaag en Schouten bij M) om niets te zeggen wat ze niet wilden, voorbereid en afgestemd, waarschijnlijk in complete harmonie. Er werd herhaald hoe erg het allemaal was, dat de beslissing om als kabinet op te stappen onvermijdelijk was, maar dat ‘de kiezer’ uiteindelijk moest beslissen. Niemand ging in op het etnisch profileren in deze zaak.

Samantha Kaye-Morris en haar puberzoon Rafen werden geïnterviewd in het Jeugdjournaal. Beeld NPO
Samantha Kaye-Morris en haar puberzoon Rafen werden geïnterviewd in het Jeugdjournaal.Beeld NPO

Kaag, D66-lijsstrekker en minister van Ontwikkelingssamenwerking, begon bij M al over een nieuw kabinet. ‘Voor mij is alles wat hier gebeurt een belangrijk formatiepunt.’ En nu ze het er toch over hadden (de campagne was per slot van rekening begonnen), noemde ze nog een punt van het D66-verkiezingsprogramma: gratis kinderopvang. Want dan was dit niet gebeurd.

Natuurlijk was het met het aftreden vandaag niet klaar, vond vicepremier Carola Schouten (ChristenUnie). Het begon nu pas. Maar tegelijkertijd zitten we ook in een coronacrisis en daar wilde ze niet voor weglopen.

Later op de avond, in Op1, raakte demissionair minister van Financiën en CDA-lijsttrekker Hoekstra verstrikt in zijn onnavolgbare manier van antwoorden: ‘Nee, ik heb natuurlijk gedacht… dit is echt een dossier waarop het kabinet, ook ik persoonlijk, politiek datgene moet doen wat noodzakelijk is. En dat is gewoon aftreden met z’n allen. Kijkend naar mijn eigen rol vind ik dat wel wat anders… voor mijn positie als lijsttrekker. Ik vind niet dat ik ook als lijsttrekker hoef te stoppen.’

Op1-presentator Paul de Leeuw zei op zeker moment dat hij er allemaal ‘geen hol’ meer van begreep.

Wie het wel haarfijn in de gaten had: de jongen uit groep acht die op het Binnenhof werd geïnterviewd door een Telegraaf-journalist. De jongen was speciaal voor de ministerraad gekomen, zei hij in het filmpje dat op Twitter circuleerde: ‘Ze wijzen de hele tijd naar elkaar.’ De jongen schudde afkeurend zijn hoofd. De journalist: ‘Het is natuurlijk heel erg wat er is gebeurd omdat heel veel ouders geld moesten terugbetalen...’ ‘Gedupeerd zijn’, zei de basisschoolleerling.