'Gomorra' wint vijf Europese filmprijzen

De Gomorra-regisseur Matteo Garrone draagt prijzen op aan de inwoners van ‘oorlogsgebied’ Napels...

Van onze medewerkster Floortje Smit

KOPENHAGEN De Italiaanse film Gomorra was zaterdag de grote winnaar tijdens de 21ste European Film Awards. De realistische en vooral kritische maffiafilm werd bekroond met de vijf belangrijkste prijzen: die voor beste film, regisseur, scenario, acteur en cinematografie.

Opmerkelijk was het verschijnen van Lars von Trier, die voor het eerst bij de award-uitreiking aanwezig wilde zijn. De Dogma-oprichters kregen een prijs voor hun verdiensten in de mondiale cinema. En de geëmotioneerde lifetime achievement-winnares Judi Dench verklaarde ergens nog Deens bloed te hebben.

Maar de uitreiking van de European Film Awards was toch vooral een Italiaanse aangelegenheid. Acteur Toni Servillo won de award voor beste acteur zowel voor Il Divo – waarin hij de hoofdrol speelt – als voor Gomorra. Maar verder wist de maffiafilm alle belangrijke prijzen voor de andere twee grote kanshebbers (Waltz with Bashir, El Orphanato) weg te kapen.

Regisseur Matteo Garrone droeg zijn beeldje op aan de mensen die in ‘oorlogsgebied’ Napels wonen. Schrijver Roberto Saviano van het boek waarop de film gebaseerd is, was niet aanwezig: hij zit al maanden ondergedoken na dreigementen.

De beste Europese films blijken geproduceerd in landen waar het rommelt en zijn gebaseerd op werkelijke gebeurtenissen. Bevlogen films, gemaakt vanuit persoonlijke motivatie. Hunger, de film die de in Nederland woonachtige regisseur Steve McQueen over de IRA-hongerstaker Bobby Sands maakte, won de European Discovery Award. McQueen droeg zijn award op aan de Nederlandse cameraman en vriend Robbie Müller.

Nederlandse films schitterden door afwezigheid. Vergeleken met het Europese aanbod, zo vertelde het Nederlandse bestuurslid van de EFA, producente Els Vandevorst, ontbreekt het aan dwingende films. ‘Artistiek, authentiek en oorspronkelijk, dat soort films winnen. En we hebben de afgelopen tien, twintig jaar toch geen echt urgente film gemaakt?’

Het is voor de promotie van dat soort films dat de European Film Awards, de grootste Europese filmprijs, werd opgericht. Voor al het Golden Globe- en Oscar-geweld losbarst, moet het de Europese en fragielere filmcultuur benadrukken. Geen overbodige luxe, bleek uit een filmpje dat vertoond werd tijdens de plechtigheid: de Denen gaan liever naar de nieuwe James Bond dan gratis naar de Kazachstaanse film Tulpan.

Toch bleef het gala tweeslachtig: de acteurs en actrices die aandacht genereren, zijn juist bekend door grotere blockbusters.

En zelfs die sterren komen niet allemaal. Kristin Scott Thomas (The English Patient) werd voor haar rol in Il y a longtemps que je t’aime bekroond als Europa’s beste actrice, maar kon niet bij de uitreiking zijn.

Niet veel later werd Bond overigens indirect toch geclaimd als Europees. De titelsong werd gezongen. Maar er werd weer gemord toen Harry Potter and the Order of the Phoenix de publieksprijs won. ‘Misschien gemaakt met Amerikaans geld in, maar het is een Europese film’, probeerde regisseur David Yates dapper tijdens de persconferentie. ‘Onze cameraman komt oorspronkelijk uit Polen.’

Meer over