Goedkoop bloot, maar het werkt wel

Eerst schuren ze nog mét kleren langs verbaasde en soms geïrriteerde toeschouwers, wanneer ze voor aanvang van de voorstelling als zogenaamde laatkomers een plaatsje midden in de zaal opzoeken....

Annette Embrechts

Dat is nog maar het begin van dit idioot blote spektakel uit Canada. Een actrice – de strenge spreekstalmeesteres Enrica Boucher – ploft zonder slip op een chocoladetaart waarmee haar aanbidder met haar had willen picknicken. Aangemoedigd door mannelijke bezoekers duwt ze de mousse in een gesimuleerde masturbatie suggestief naar binnen. Ook deze scène is een van de vele waarin iedere uitnodiging tot intiem contact wordt gesmoord in egoïstische zelfbevrediging of koele afwijzing.

Het is een koud en cynisch beeld van de lichamelijke liefde, dat de jonge Canadese choreograaf Dave St-Pierre – begin dertig – over zijn publiek uitstort. Tederheid is een klap in je gezicht waar je zelf om hebt gevraagd. Omdat je zo dom was te geloven in oprechte liefde. St-Pierre wordt de Houellebecq onder de choreografen genoemd: net als de schrijver meent ze dat relaties worden verorberd als fastfood.

Vaste Julidans-bezoekers zullen niet opkijken van het opzichtig naakte optreden van de zestien dansers en een actrice. Twee jaar geleden debuteerde Dave St-Pierre in hetzelfde festival met La pornographie des âmes (de spiernaakte zielen), eveneens jonglerend met piemelnaakte lijven.

In dit tweede deel van zijn trilogie weet St-Pierre de zaal echter veel geraffineerder te manipuleren. De ongenaakbare ladyspeaker straft de zaal voor foute gedachten of moedigt de toeschouwers aan in te gaan op uitnodigingen tot omhelzingen of wave-bewegingen. Zij bevestigt continu het hier-en-nu: ‘Dit gaat niet alleen over ons performers, dit gaat ook over jullie. Jullie wanen je veilig. Wacht maar.’

Maar echt onveilig worden de honderd minuten nergens. Daarvoor is de voorstelling te vaak te jolig, te ironisch en te koel. De duetten, waarin onverschillige mannen pathetische jankende vrouwen negeren, of waarin mannen bespuwd worden in plaats van omhelsd, zijn inhoudelijk veelzeggend, maar worden door St-Pierre te sporadisch ingezet. Zo succesvol als de interactie met de zaal is, zo voorzichtig is hij met betekenisvol partnerwerk.

Toch is het bewonderenswaardig hoe deze jonge maker alles in de strijd weet te gooien om met een groot ensemble een grote zaal te bespelen. Net als je denkt dat de kille ironie het thema te zeer op afstand houdt, gooit hij aan het slot het roer om met een tedere glijpartij van naakte lijven over een vetnatte vloer. Uit de boxen klinkt Arvo Pärts Spiegel am Spiegel. Je kunt het goedkoop vinden, maar het werkt wel. Bij een vrijend paartje in de tram denk je onwillekeurig toch hoe aan lang het zal duren voordat ook bij hen de liefde zich laat gelden als een snelle hap.

Meer over