Nieuws

Filmfestival de Berlinale gaat toch van start – zonder rode loper en met juryleden die vanuit huis meekijken

De Berlinale, een van de belangrijkste filmfestivals ter wereld, gaat maandag van start. Zonder publiek, zonder sterren, zonder rode loper, maar mét een competitie.

De Gouden Beren voor het 71ste internationaal filmfestival van Berlijn. Beeld Getty
De Gouden Beren voor het 71ste internationaal filmfestival van Berlijn.Beeld Getty

Jaloersmakend. Er zíjn mensen die de komende dagen in een bioscoop zitten tijdens de 71ste Berlinale, een van de belangrijkste filmfestivals ter wereld. Dat zijn vier van de zes filmmakers die dit jaar bepalen welke film wordt bekroond met de Gouden Beer.

De juryleden worden dagelijks getest, vertelt uitvoerend directeur Mariette Rissenbeek, en ze vormen de komende dagen ‘een soort familie’. ‘Als wij contact moeten hebben, doen we dat buiten.’ De overige twee juryleden kijken thuis. Nadav Lapid kan Israël niet uit omdat de luchthaven gesloten is vanwege corona; de Iraanse filmmaker Mohammad Rasoulof staat al jaren onder huisarrest.

Het is behelpen, in Berlijn. Het grootste filmfestival ter wereld dat óók voor publiek toegankelijk is valt de komende vijf dagen slechts digitaal te bezoeken, alleen door filmprofessionals en journalisten. Geen rode loper, geen sterren, geen persconferenties. In juni volgen twee festivalweken waarin – corona volente – het publiek de films kan bewonderen.

De Nederlandse Rissenbeek, die al veertig jaar in Duitsland werkzaam is in de filmwereld, staat sinds vorig jaar met artistiek directeur Carlo Chatrian aan het roer van de Berlinale. Haar eerste editie, februari 2020, was het laatste grote filmfestival pre-pandemie. Er stonden weliswaar flesjes handgel op de wc’s, maar ‘op de rode loper heb ik nog iedereen omarmd, ook Chinese en Italiaanse bezoekers’.

Ondenkbaar nu. Waarom een festival, waarbij juist persoonlijke contacten belangrijk zijn, laten doorgaan? Waarom een filmmarkt faciliteren als de bioscopen dicht zijn, en distributeurs nog van alles op de plank hebben? Omdat de filmbranche erom vroeg, aldus Rissenbeek. ‘Veel producenten benadrukten dat het belangrijk is dat er een moment is aan het begin van het jaar waar de films kunnen worden voorgesteld, zodat ze in april, mei hun weg naar de bioscoop en het publiek kunnen vinden.’

Het aantal films dat de Berlinale vertoont is flink kleiner (100 in plaats van 250), maar de keuze was net zo ruim als anders, zegt Rissenbeek. Slechts drie producenten besloten hun film terug te trekken omdat ze niet tot juni wilden wachten met een algemene digitale release. Onder de vijftien competitiefilms is veel ruimte voor jong talent. Acteur Daniel Brühl debuteert als regisseur met Nebenan. Verder komt Céline Sciamma met een nieuwe film, Petite Maman, wordt er veel verwacht van de Mexicaanse Netflixtitel A Cop Movie en speelt Bad Luck Banging or Loony Porn (Radu Jude) zich af tijdens deze pandemie. Op een paar films na ‘waarin mensen mondkapjes dragen’ is covid-19 volgens Rissenbeek niet extreem zichtbaar aanwezig in het programma.

Zo’n digitaal festival is een noodoplossing. Maar wellicht valt er wel wat te leren. ‘We zien nu bijvoorbeeld dat zich voor de digitale filmmarkt mensen hebben aangemeld die uit financiële overwegingen nooit eerder meededen. En misschien blijkt een kleiner aantal films goed voor het festival, dat gaan we evalueren als het achter de rug is.’

De hoop is in elk geval dat de sterren in juni weer durven te reizen. Er staan galapremières gepland rondom films met Michelle Pfeiffer (French Exit) en Jodie Foster (The Mauritanian), en een documentaire over Tina Turner (Tina). ‘Zij hebben al toegezegd te komen. Als het kan, natuurlijk.’

Meer over