Echte maffia stinkt naar pissende junks, scooterolie en vers bloed

Wat houdt de literaire wereld in het buitenland bezig? Onze correspondenten houden het bij. Deze week Jarl van der Ploeg over de vuile was van de Italiaanse georganiseerde misdaad.

Roberto Saviano, de schrijver die met zijn boek Gomorra de Napolitaanse maffia volop in de schijnwerpers zette. Beeld afp
Roberto Saviano, de schrijver die met zijn boek Gomorra de Napolitaanse maffia volop in de schijnwerpers zette.Beeld afp

Alsof Sophia Loren gratis zoenen uitdeelde, zo enorm waren de rijen voor de Italiaanse boekwinkels deze week. Want Roberto Saviano, de schrijver die met zijn boek Gomorra de Napolitaanse maffia volop in de schijnwerpers zette, kroop deze week uit zijn Amerikaanse schuilplaats om terug te keren naar huis: zijn geliefde Napels.

'Steeds als ik richting Napels rijd, begint mijn hart sneller te kloppen', schreef hij vlak voor zijn aankomst. 'Het klopt alsof ik op het punt sta een vriend te ontmoeten die ik jaren geleden moest achterlaten, maar tegen wie ik nog zoveel wilde zeggen, wetende dat ik daar ook deze keer te weinig tijd voor heb.'

Sinds Gomorra tien jaar geleden uitkwam, is het boek vervloekt, bezongen, verguisd en beschimpt, maar vooral ook gelauwerd. Zo is seizoen twee van de gelijknamige tv-serie inmiddels aan 130 landen verkocht. Voor Saviano had dat succes een bitse keerzijde: vanwege mogelijke wraak door maffiosi is hij al jaren ondergedoken in New York.

Maar deze week was hij thuis. En wel om er zijn nieuwe boek te presenteren, La paranza dei bambini, een roman over babybosses: minderjarige maffiosi die een steeds groter probleem vormen in Napels.

Het boek geldt als poging de maffia nog verder te ontmythologiseren. Weg met de romantische sluier die dankzij films als The Godfather over de georganiseerde misdaad hangt. De echte maffia stinkt naar pissende junks, scooterolie en vers bloed. Lees maar.

Maar precies vanwege die pislucht wordt Saviano naast bewonderd ook gehaat in Italië. Laat die stank immers waar hij hoort, redeneren tegenstanders, namelijk in de gure en slecht verlichte buitenwijken van Napels. Verspreid hem niet via de boeken naar 130 landen. 'Saviano: Napels heeft liefde nodig. Haal onze stad niet nog verder door het slijk!', stond er deze week op een Napolitaans spandoek.

Maar het slijk, zo reageerde Saviano, dat zijn niet de letters in deze roman. Het slijk zijn de moorden, de angst, de terreur en de diefstal van hoop. En er is maar een manier dat te stoppen, namelijk door er een enorme schijnwerper op te zetten. Een schijnwerper genaamd Saviano.

Meer over