AnalyseDisney

Disney hoopt dat de remake van Mulan nog iets kan redden van wat een desastreus jaar dreigt te worden

Yifei Liu in Mulan.Beeld AP

In 2019 domineerde Disney Hollywood als nooit tevoren. En toen werd het 2020. De pretparken dicht, de cruiseschepen aan de ketting, de films op de plank en de dure sportzender zonder sport. Kan Mulan iets redden?

Begin augustus ging een filmpje viraal van een boze Franse bioscoopuitbater. Voorzien van een mondkapje en een honkbalknuppel slaat hij in zijn bioscoop uitgestalde reclameborden van Mulan aan gort.

Ook in Duitsland en Groot-Brittannië reageerden bioscoopeigenaren en bioscoopbonden furieus, meteen nadat Disney had bekendgemaakt het Chinese actiespektakel met een budget van 200 miljoen dollar (169 miljoen euro) toch maar geen bioscooprelease te gunnen. De tekenfilmgigant gaat de film voor een fikse meerprijs aanbieden op het eigen betaalkanaal Disney +. Volgens de bioscoopexploitanten ‘naait’ het Amerikaanse bedrijf zo de voorzichtig heropende theaters, die het zonder verse grote titels niet zullen redden.

Significant was ook de door de knuppel gespaarde reclamewaar, pal achter de kartonnen Mulan, adverterend voor die andere kolossale Hollywoodfilm waar al maanden naar werd uitgezien: Tenet. Warner durfde de pandemiebioscoopgok wel aan. En afgaand op de eerste berichten haalt Christopher Nolans sciencefictionthriller zeer behoorlijke recettes op. Was de heersende bioscoopcrisis een sprookje dan kende het een klassieke rolverdeling: Disney de boze heks, Nolan de reddende prins.

De nieuwe Mulan, waarin echte acteurs het geanimeerde origineel uit 1998 opfrissen, is vanaf vrijdag te koop op het betaalkanaal voor 21,99 euro, boven op de maandelijkse abonnementskosten. Een ‘viptitel’ heet dat voortaan. Enkel in landen waar Disney + nog niet is gelanceerd en in China, het thuisland van Mulan, zullen mensen werkelijk in de rij staan voor een kaartje.

De live-action remake van Mulan is ambitieus en feministisch ★★★★☆
Wie de nieuwe Mulan naast de tekenfilmvariant uit 1998 legt, ziet opmerkelijke verschillen. Zeg maar gerust: verbeteringen.

Pech voor China toch ook. Na al het nieuws over de virusuitbraak en de volksopstand in Hongkong kon het land de wereld nu eindelijk trakteren op iets vrolijks, ja zelfs vooruitstrevends: meisjessoldaat Mulan die zich vrijvecht van honderden jaren paternalisme. En nu zit de nationale trots verstopt achter niet één, maar zelfs twee betaalmuren. Zo’n exclusieve release op platforms of video on demand is mogelijk zeer lucratief voor de studio, die geen geld hoeft af te dragen aan bioscoophouders, maar wie wil dat z’n speelfilm zich nestelt in het collectieve culturele geheugen, zoals Black Panther, kán (nog) niet zonder de bioscoop.

Disney moet iets, want het gaat niet goed met het bedrijf. Dat lijdt iedere dag zo’n 30 miljoen dollar verlies, becijferde de Amerikaanse media-analist en investeerder Hal Vogel in april. De pretparken waren dicht, de cruiseschepen lagen aan de ketting (er lagen nog drie bestelde maar onvoltooide cruiseschepen in Duitsland), de films gingen op de plank en de dure sportzender ESPN zat zonder sport en dus zonder commercials. Begin augustus meldde Disney een verlies van 4,7 miljard dollar voor het derde kwartaal van 2020.

De val is extra diep, daar Disney vorig jaar nog zo ongehoord piekte; alles leek in 2019 samen te vallen. Het bedrijf dat de afgelopen decennia miljarden investeerde en vier studio’s opkocht (Pixar, Marvel, Lucasfilm en Fox), heerste als nooit tevoren over Hollywood. Zeven titels brachten elk méér (soms veel meer) dan een miljard dollar aan recette op: Avengers: Endgame, The Lion King, Toy Story 4, Aladdin, Captain Marvel, Frozen 2 en Star Wars: The Rise of Skywalker. En dan was er nog het nieuwe Disney+ betaalkanaal: loeiduur om op te starten, maar in potentie een grote concurrent voor Netflix (inmiddels telt het Disney wereldwijd ruim zestig miljoen abonnees, tegen de krappe tweehonderd miljoen van Netflix).

Je moet opstappen op je hoogtepunt, vond Disneybaas Bob Iger, die zijn zakelijke verdiensten op een rij heeft gezet in de zelffeliciterende autobiografie De rit van mijn leven. Hoe dat ging bij het onderhandelen over Pixar met de toen al zieke eigenaar en oprichter van Apple Steve Jobs. Of met George Lucas, die na de miljardendeal voor Star Wars vol afgrijzen reageerde op die eerste zonder zijn inmenging tot stand gekomen (en uiterst succesvolle) Force Awakens-episode: ‘Er zit niks nieuws in!’ En zich prompt in een talkshow beklaagde over de ‘witte slavendrijvers’ die aan de haal waren gegaan met zijn levenswerk – Lucas belde daarna nog wel met Iger om sorry te zeggen.

Er kwam een nieuwe directeur, Bob Chapek, maar Iger zag vlug in dat zijn vertrek misschien toch niet zo ideaal getimed was. Vanuit zijn zetel in het Disney-bestuur lijkt hij inmiddels tóch maar weer aan de touwtjes te trekken. Dus nu sturen er twee Bobs, die vermoedelijk minder wakker liggen van de woede van bioscoophouders dan de teller van Disney +. Zo’n betaalkanaal is een hongerig monster: het arsenaal aan films móét voldoende worden ververst, anders kunnen die miljoenen maandelijkse betalers ook zo weer afhaken.

Misschien blijkt de stapelprijs van 21,99 toch wat te hoog, hoewel je voor dat bedrag Mulan wel eindeloos mag herkijken, mits je bij Disney + blijft. In persuitingen trachtte Disney de verontwaardiging te sussen: die andere grote en uitgestelde titels van het concern, zoals het Marvel-superheldenavontuur Black Widow en de nieuwe Pixar-animatiefilm Soul, zullen heus in de zalen worden vertoond. Niet iedereen is daar gerust op. Als het virus het bioscoopbezoek blijft hinderen en het gesloten distributiesysteem (rechtstreeks van de studio naar het eigen platform) voldoende profijtelijk blijkt, waarom zou je dat dan niet nog eens proberen?

Feelgoodnieuws

Heel voorzichtig is er ook weer wat goed nieuws voor Disney. De cruiseschepen varen voorlopig nog niet uit, maar de pretparken zijn weer (gedeeltelijk) open. Mondkapjes verplicht, in de VS al vanaf 2 jaar oud (in Parijs vanaf 11), maar wel verkrijgbaar met prints van allerlei vrolijke Disney-figuurtjes (19,99 dollar per vier stuks).

Meer over