De week in boekenSchuilnamen

De vrouw achter George Eliot wordt tevoorschijn gebracht

In Groot-Brittannië krijgen schrijfsters die onder een mannennaam publiceerden hun eigen naam terug. Dat bevalt niet iedereen.

Mary Ann Evans, beter bekend als George Eliot (1819-1880), rond 1754.Beeld Getty Images

Engeland is een veelbelovende schrijfster rijker. Mary Ann Evans is haar naam. Haar boeken gaan over het leven op het Engelse platteland, met personages die zoeken naar betekenis en zekerheid in een wereld die aan het veranderen is. Ze is niet alleen schrijfster, maar ook filosoof en heeft onder meer Spinoza’s Ethica naar het Engels vertaald. In een vorig leven stond ze bekend als George Eliot.

De victoriaanse auteur is de bekendste naam van het door het Ierse drankje Baileys gesponsorde Reclaim Her Name-project waarbij romans worden heruitgegeven die door vrouwen zijn geschreven maar onder een mannelijk pseudoniem uitgebracht. Zo komt er een nieuwe editie van het 150 jaar oude Middlemarch, voor het eerst onder Eliots echte naam.

Er worden bij dit initiatief, ter gelegenheid van de 25ste verjaardag van de Women’s Prize for Fiction, nog 24 boeken heruitgegeven, zoals Indiana van George Sand, het pseudoniem van de Franse schrijfster Amantine Aurore Dupin. In gegoede, Parijse kringen veroorzaakte zij ophef door zich als een man te kleden, iets waar toen toestemming van de politie voor nodig was. En Sand rookte ook nog, in het openbaar.

Op de lijst ontbreekt J.K. Rowling, die een detective heeft gepubliceerd onder de naam Robert Galbraith. Ze deed dat niet om haar kans op publicatie te vergroten, integendeel, maar om tijdelijk afscheid te nemen van haar identiteit als vrouw achter Harry Potter en om ‘haar innerlijke knul ruimte te geven’. De uitgever was verrast toen hij hoorde dat het boek door een vrouw was geschreven.

Het project is volgens initiatiefnemer Kate Mosse bedoeld om auteurs erkenning te geven. In The Daily Telegraph noemde Madeline Grant het ‘revisionisme dat zich voordoet als feminisme’. Ze wees erop dat vrouwen diverse redenen hebben gehad om een mannennaam te nemen. Evans bijvoorbeeld wilde niet dat haar ongebruikelijke privé-situatie – ze woonde samen met een getrouwde man – de aandacht zo afleiden van haar werk. Bovendien hield ze, aldus Grant, van haar schuilnaam Eliot.

Meer over