Service

De Volkskrant tv-selectie voor woensdag 4 mei

Elke dag tipt de redactie van de Volkskrant de beste programma’s en films op televisie. Dit zijn die van woensdag.

Berend Jan Bockting en Jorrit van Broekhoven
Rutger Hauer en Derek de Lint in Soldaat van Oranje van Paul Verhoeven. Beeld
Rutger Hauer en Derek de Lint in Soldaat van Oranje van Paul Verhoeven.

Nationale herdenking

NPO 1, 18.45 uur

Na twee jaren van coronamaatregelen is het publiek weer welkom bij de dodenherdenkingen die vanavond op verschillende plekken in Nederland worden gehouden. De NOS doet rechtstreeks verslag van de herdenking in Amsterdam, waar het koningspaar een krans zal leggen bij het Nationaal Monument op de Dam, gevolgd door twee minuten stilte. Voorafgaand aan de plechtigheid houdt historicus Hans Goedkoop, bekend als presentator van Andere tijden, de 4 mei-voordacht in de Nieuwe Kerk. De RTL-zenders doen vanavond verslag van de dodenherdenking op de Waalsdorpervlakte.

2Doc: De oorlog die nooit overging

NPO 2, 19.03 uur

De jeugd van Ed van Thijn, de vorig jaar overleden politicus, minister en burgemeester, werd zwaar getekend door de Tweede Wereldoorlog. In de documentaire De oorlog die nooit overging vertelt hij over zijn lang verzwegen oorlogservaringen. Het Joodse gezin Van Thijn vluchtte uit Amsterdam toen Ed 8 jaar was, maar twee jaar later werd hij met zijn moeder opgesloten in Kamp Westerbork. Na de bevrijding werd de 11-jarige Van Thijn daar als bewaker aangesteld. Na de oorlog belandde hij bij een kinderpsychiater die hem behandelde met elektroshocktherapie.

Soldaat van Oranje

SBS 6, 20.05 uur

(Oorlog, Paul Verhoeven, 1977) Paul Verhoeven speelde vlak na het succes van Keetje Tippel (1975) met het idee om Willem Frederik Hermans’ De donkere kamer van Damokles opnieuw te verfilmen, óók als reactie op Fons Rademakers’ bewerking Als twee druppels water (1963). Maar Rademakers’ film lag eigenlijk nog te vers in het geheugen, en Verhoeven en scenarist Gerard Soeteman bedachten dat ze net zo goed een nieuwe film over de oorlog konden maken. Dat werd het meesterlijke, peperdure epos Soldaat van Oranje, naar de autobiografie van Erik Hazelhoff Roelfzema, over zeven Leidse vrienden die ieder hun eigen weg kiezen als de oorlog uitbreekt. Prachtrol van Rutger Hauer als de titelheld.

Dunkirk

Veronica, 20.30 uur

(Oorlog, Christopher Nolan, 2017) Met deze intense oorlogsthriller werpt Christopher Nolan zijn unieke blik op de historische evacuatie, in mei en juni 1940, van Britse troepen uit het Noord-Franse Duinkerke. Zelfs in zijn historische oorlogsfilm goochelt de regisseur, zoals zo vaak, met tijd. We spenderen een week tussen de soldaten op het strand, een dag op een vissersschip en een uur in de cockpit van een jachtvliegtuig. Het chronologisch door elkaar gehusselde oorlogsgeweld in Dunkirk is overweldigend én opmerkelijk doelmatig gefilmd door de Nederlandse cameraman Hoyte van Hoytema.

Kenneth Branagh in Dunkirk van Christopher Nolan. Beeld
Kenneth Branagh in Dunkirk van Christopher Nolan.

Oorlogswinter

NPO 3, 22.44 uur

(Oorlogsfilm, Martin Koolhoven, 2008) Stijlvaste verfilming van Jan Terlouws roman. De volwassenwording van de jonge Michiel (sterk debuut van Martijn Lakemeier) tijdens de winter van 1944-45 wordt door Martin Koolhoven overtuigend vormgegeven. De grote gebeurtenissen (verraad, dood) worden klein gehouden, details (de wanhoop van achterblijvers) krijgen de benodigde nadruk. En zo overtuigt het verhaal waarin Michiel van een schuchtere burgemeesterszoon op zijn manier verandert in een verzetsstrijder. Muziek (van Brian De Palma’s huiscomponist Pino Donaggio) en sommige slowmotioneffecten zijn dik aangezet, maar de vertolkingen van de acteurs zijn prachtig in balans.

Martijn Lakemeier in Oorlogswinter van Martin Koolhoven Beeld
Martijn Lakemeier in Oorlogswinter van Martin Koolhoven

Nieuwlande - onverzettelijk onderduikdorp

NPO 2, 20.45 uur

In het Drentse dorpje Nieuwlande werden tijdens de Tweede Wereldoorlog meer dan honderd Joodse onderduikers verborgen in woningen, boerderijen, schuren en zelfs in een geheime ruimte onder de preekstoel van de gereformeerde kerk. Martijn Bink maakte de tweedelige documentaire Nieuwlande – onverzettelijk onderduikdorp, waarin hij enkele getuigen van deze periode spreekt, onder wie de dochter van de bekende verzetsstrijder Johannes Post. In 1985 kregen de inwoners van Nieuwlande gezamenlijk een onderscheiding van de Israëlische organisatie Yad Vashem.

Heeft mams mij bij moeder gekocht?

NPO 2, 22.57 uur

Joodse kinderen die in de Tweede Wereldoorlog bij een onderduikgezin belandden moesten wennen aan nieuwe ouders, broers en zussen, maar ook aan een nieuwe naam, identiteit en soms een nieuw dialect. Hoe zwaar dat was, vertellen vijf senioren in de documentaire Heeft mams mij bij moeder gekocht? van Marcel Prins. Altijd was er de dreiging om te worden ontdekt of verraden, maar soms werden de onderduikkinderen ook mishandeld of weggestuurd. Dat laatste overkwam Hanneke Lankhout toen ze een brutale vraag stelde aan haar onderduikvader, een dominee.

Meer over