De ongrijpbare waarheid van de ongrijpbare Lorca

Lorca, een Afscheid naar Federico García Lorca. Regie: Annemarie Prins. Frascati Amsterdam, 16 oktober. Herhaling: t/m 25 oktober. Tournee...

MARIJN VAN DER JAGT

Voordat de zaal opengaat, is de stem van Annemarie Prins al te horen. Een tv-monitor in de foyer vertoont namelijk videobeelden van de theatermaakster. Je ziet Prins op de grond zitten, omringd door boeken, foto's, cd's, videobanden en afspeelapparatuur. Ze houdt een verhaal, het is niet duidelijk tegen wie, maar het gaat over Federico García Lorca.

Hier spreekt een kenner: ze weet zo veel over de dichter dat ze zich voortdurend verliest in zijsporen en details. Wat was ze ook alweer aan het vertellen? Oh ja, over die trein. De trein waarmee Lorca in 1936 terugging naar zijn ouderlijk huis bij Granada, terwijl hij wist dat het te gevaarlijk was voor een bestrijder van het fascisme. Een maand na zijn aankomst werd Lorca geëxecuteerd.

Eenzelfde monitor staat achter op het toneel in de voorstelling Lorca, een Afscheid. Het is een theatraal onderzoek naar de laatste periode van Lorca's leven. In een collage van gedichten en documentair materiaal omcirkelt Prins de historische gebeurtenissen. Drie acteurs, laverend tussen vertellen en spelen, brengen de tekstfragmenten ten gehore.

Ze stellen zich bescheiden op, iedere scène is nadrukkelijk een poging om tekst van de dode dichter tot leven te brengen. Ali Çifteci loopt met een koffer, hij kan met zijn mediterrane uiterlijk het meeste namens Lorca spreken. Nienke Reehorst verbeeldt het onvermogen en het verdriet van de naasten van de dichter, soms vertaalt ze zijn woorden in een panische gebarendans. Frank Sheppard is een meer afstandelijke getuige, die van elke gebeurtenis een smakelijk verhaal maakt.

Deze acteurs zijn slechts bemiddelaars tussen het heden en het verleden. Ze vormen een doorgeefluik voor Lorca's teksten en voor de zoektocht van Annemarie Prins. Die zoektocht is letterlijk neergezet in de videobeelden van Prins, die we de hele voorstelling lang geluidloos zien graven in haar spullen.

Een paar keer wordt de geluidsknop harder gezet, en maken de spelers plaats voor hun regisseur op de video. 'Dan gaan we nu even luisteren naar Lorca die piano speelt', zegt Prins streng. Braaf zitten de acteurs het muziekje uit, terwijl hun vingers ongeduldig meetrommelen - zij kunnen het geluidsfragment intussen wel dromen. Het is een van die vreemde momenten die deze uiterst vage voorstelling de moeite waard maken. Een voorstelling die niet Lorca gaat, maar over de zoektocht naar de ongrijpbare waarheid over een ongrijpbare persoon.

MvdJ

Meer over