Mode

De jurken en pakjes uit Pretty Woman hebben de tand des tijds uitstekend doorstaan

Vanavond is Pretty Woman op tv, voor de zoveelste keer. Reden genoeg om even stil te staan bij de outfits die Julia Roberts erin draagt, want daar zit een heel verhaal achter.

Julia Roberts in Pretty Woman. Beeld
Julia Roberts in Pretty Woman.

Ach ja, 1990. Het jaar waarin we – indien reeds geboren – maar liefst 31 jaar jonger waren en het moderne sprookje Pretty Woman in de bioscopen draaide. Een verhaaltje zo dun als een rijstvel: straatmadelief wordt ingehuurd door miljonair, ze worden smoorverliefd, hieperdepiep hoera. Een modern sprookje dat drie decennia later een behoorlijk ouderwets vertelsel is geworden. Want: bomvol rolbevestigende clichés, zoals een groot inkomens- én leeftijdsverschil tussen hem (40) en haar (22). Maar hij, de Pygmalion, was wél mooi Richard Gere, de onweerstaanbare adonis die na American Gigolo en An Officer and a Gentleman weer een dikke succesrol te pakken had. En zij, de Assepoester, was Julia Roberts: de rijzende Hollywoodster die hiermee definitief doorbrak.

Dankzij die enorme bos krullen en de kamerbrede smile. En de fantastische garderobe die haar personage Vivian Ward droeg. Die is, in tegenstelling tot de verhaallijn, uitstekend bestand gebleken tegen de tand des tijds. Zo’n beetje alle looks (minus de lieslaarzen) uit de film zouden zó weer in de betere boetiek kunnen hangen, en hangen er soms zelfs al. Misschien komt het doordat er in de mode een revival van de jaren negentig gaande is. Maar het komt ongetwijfeld óók door het puike werk van Marilyn Vance.

Kostuumontwerper Marilyn Vance. Beeld Getty
Kostuumontwerper Marilyn Vance.Beeld Getty

Tout Hollywood kent Vance als een gelauwerd Amerikaanse kostuumontwerper. Onder de films die ze aankleedde zijn hits als The Breakfast Club, Ferris Bueller’s Day Off, Pretty in Pink, Xanadu, Die Hard en The Untouchables. Voor die laatste werd ze genomineerd voor zowel een Oscar als een Bafta. Ook Pretty Woman leverde haar een Bafta-nominatie op. In 2009 werd haar door vakgenoten een oeuvreprijs toegekend tijdens de Costume Designers Guild Awards.

Werkte Vance bij The Untouchables nog samen met Giorgio Armani aan de pakken, voor Pretty Woman ontwierp ze alle outfits zelf. De belangrijkste reden: dat de film na verloop van tijd niet te gedateerd zou aandoen, doordat designerkleding was terug te voeren op een bepaald modeseizoen. Voor Gere bedacht ze soepele gabardine kostuums die door de Italiaanse firma Cerruti werden uitgevoerd. Voor Roberts tekende ze een hele garderobe waarover ze uitgebreid kon wikken en wegen, en steggelen met regisseur Garry Marshall. De jurken en pakjes die van Roberts een dame maken zijn – op de stippenjurk na – effen van kleur en vooral niet te strak. Het koraalrode bermudapak, de witte robe-manteau met de brede pofmouwen: ze zijn tijdloos gebleken.

Julia Roberts in Pretty Woman. Beeld
Julia Roberts in Pretty Woman.

Vances grootste uitdaging was om van de lange, smalle Roberts af en toe een wulpse vamp te maken. Het gemis van een duidelijke taille en de smalle schouders wist ze te verdoezelen met accenten op het middel, schoudervullingen en off the shoulder-halzen. Let bijvoorbeeld eens op de rode operajurk en de zwarte kanten jurk met het dunne kanten sjaaltje: ze wekken de suggestie van een zandloperfiguur dat Roberts dus helemaal niet had. Tegen de Amerikaanse Elle zei Vance over het verschil tussen mode- en kostuumontwerp: ‘Ontwerpers kleden je zoals zij willen, om hun creaties te showen. Kostuumontwerpers creëren een personage. Dat is een groot verschil.’

In Pretty Woman onderstrepen de kleren overduidelijk het verhaal van de hoofdpersonen, vooral de transformatie van Roberts karakter.

De tippeloutfit

Vivian Ward begint als slonzige lellebel, gehuld in een potpourri van spullen: een strakke, korte jurk, lakleren lieslaarzen, een te groot colbert, een platinablonde pruik, grote oorringen, kettingen, armbanden, een tasje en een schipperspet. Mooi detail: die pet droeg Vance zelf, tot regisseur Marshall ’m van haar hoofd aftilde en op Roberts’ pruik plantte. Om de illusie te wekken dat Julia Roberts geprononceerde heupen heeft, koos Vance voor een jurkje dat gebaseerd is op het zandlopervormige badpak van de vooruitstrevende jarenzestigontwerper Rudi Gernreich dat ze zelf ooit had, met openingen aan de zijkant en een ring net boven de navel. Dit jaar besloot het Britse badmodemerk Hunza G precies zo’n jurkje in de collectie op te nemen. Voor 200 euro kan de echte liefhebber de kopie in huis halen.

De tippeloutfit. Beeld HH / Mary Evans Picture Library Ltd.
De tippeloutfit.Beeld HH / Mary Evans Picture Library Ltd.

De rode avondjurk

De rode avondjurk is geïnspireerd op de zwarte jurk die Madame X draagt op het beroemde schilderij van John Singer Sargent. Het had niet veel gescheeld of Julia’s jurk was niet rood geweest. De studio had om een zwarte jurk gevraagd, maar Vance vond dat saai en besloot de jurk in drie kleuren te laten uitvoeren. Tijdens de lichttesten, die Julia Roberts zelf deed, kwam de rode uiteindelijk, met een beetje aandringen van Vance, als winnaar uit de bus. Ook mooi: de jurk maakte, net als Dorothy’s rode glitterschoentjes uit The Wizard of Oz, deel uit van de tentoonstelling Hollywood Costume, die onder meer het prestigieuze V&A Museum in Londen aandeed.

De rode avondjurk. Beeld
De rode avondjurk.

De polkadotjurk

Voor de stof van de jurk moest Vance diep graven in de kelder van stoffenwinkel International Silks & Woolens op Beverly Boulevard in Los Angeles. Ze had moeten soebatten om daar binnen te mogen, zocht en vond, en kwam dolblij naar boven met bruine zijde met witte stippen. De lap stof was aan de krappe kant voor een jurk, maar met een beetje mazzel zou ze er een enkellange jurk van kunnen maken, waar Roberts Chanel-ballerina’s onder kon dragen. Andere optie: de jurk tot op de knie maken en er Chanel-pumps onder dragen. Roberts mocht meebeslissen, en koos voor de kortere jurk met hakken. Van de reep stof die Vance overhield, maakte ze een band voor om Roberts witte hoed. De rest is filmgeschiedenis.

De polkadotjurk. Beeld
De polkadotjurk.

Op YouTube staat een interview van dik 50 minuten met Marilyn Vance.
Voor iedereen die Pretty Woman graag nog een keer wil zien: vanavond, 20.30 uur op Net 5.

Lastige casting

Roberts en Gere waren bepaald geen eerste keus. Niet eens tweede: Molly Ringwald, Sandra Bullock, Meg Ryan, Daryl Hannah en Jennifer Connelly waren gepolst voor de rol van Vivian, terwijl Al Pacino, Christopher Reeve, Daniel Day-Lewis en Denzel Washington op het Edward-lijstje stonden. Allen bedankten vanwege de prostitutiecontext. Voor Porsche en Ferrari was dat zelfs de reden om geen auto’s uit te lenen. Edward pikt Vivian daarom op in een Lotus 1989.5 Esprit SE.

The Movies That Made Us

In het (nieuwe) tweede seizoen van de Netflix-documentaireserie The Movies That Made Us, over de vaak moeizame totstandkoming van Hollywoodfilms die zouden uitgroeien tot publieksfavorieten, is een aflevering gewijd aan Pretty Woman. Andere titels in dit seizoen: Back to the Future, Jurassic Park en Forrest Gump. In het eerste seizoen waren er afleveringen gewijd aan Dirty Dancing, Home Alone, Ghostbusters en Die Hard.

Meer over