Muziektheater

De Gliphoeve is een toegankelijk verteld stukje Nederlandse migratiegeschiedenis, met een kloppend hart ★★★★☆

De opzwepende muziek is de motor van de voorstelling. Acteur Daniël Kolf, die puberzoon Glenn speelt, is een openbaring.

Muziektheatervoorstelling ‘De Gliphoeve’ van Orkater. Vanaf links: Dionne Verwey, Daniël Kolf, Manoushka Zeegelaar Breeveld en Gery Mendes. Beeld Foto Elisabetta Agyeiwaa
Muziektheatervoorstelling ‘De Gliphoeve’ van Orkater. Vanaf links: Dionne Verwey, Daniël Kolf, Manoushka Zeegelaar Breeveld en Gery Mendes.Beeld Foto Elisabetta Agyeiwaa

Als heipalen klinken de beats in het donker. Hier wordt gebouwd, aan een betonnen flat, ja, maar ook aan een droom, een toekomst, een utopie. In 1975, wanneer Suriname onafhankelijk wordt, verruilt Etta Trustful haar geboortegrond voor het grauwe Nederland, in de hoop haar kinderen een betere toekomst te kunnen bieden. In Nederland wordt het gezin gediscrimineerd en belazerd door een louche huurbaas. Dan zien de kinderen, twee tieners, kans om een woning te kraken in de Bijlmerflat Gliphoeve. Daar haken in de nieuwe Orkater-productie De Gliphoeve muzikaal familiedrama en geschiedenisles in elkaar.

Na het succesvolle Woiski vs Woiski (2018) diept schrijverstrio Geert Lageveen, Maarten van Hinte en Bodil de la Parra opnieuw een aansprekend stukje Nederlandse migratiegeschiedenis op, dat symbool staat voor grotere maatschappelijke misstanden. Ze serveren dat wederom in een toegankelijke vertelvorm, waarvan de opzwepende muziek de motor is: Gery Mendes maakte speelse arrangementen van Surinaamse klassiekers, die door vier muzikanten sfeervol worden vertolkt.

De start is onversneden feestelijk: een vrolijke rondleiding door de flat wordt een muziektheatrale slapstickact. Dankzij goedgekozen details en begeesterd spel wordt in een paar snelle streken een warme, kleurrijke microkosmos geschetst. Maar algauw schieten de barsten in het beton: Etta (Manoushka Zeegelaar Breeveld) vindt maar geen baan, ondanks haar diploma’s en ervaring. Zeegelaar Breeveld speelt haar trots en soeverein, met mooie, kleine erupties van wanhoop.

Dochter Millie (Dionne Verwey) is zo geraakt door al het onrecht dat de speelse tiener plaatsmaakt voor een vastberaden activist. En zoon Glenn (Daniël Kolf) verandert van vrolijk feestnummer in een vervaarlijke figuur. Zijn werdegang is in deze collectieve ‘coming of age’ nog het meest aangrijpend.

Kolf, bekend van onder meer De Libi, is op toneel een openbaring. Hij begint als vrijpostige puber met een grote grijns, waarbij zijn knappe tekstbehandeling en komische timing opvallen. Maar als het gezin het moeilijker krijgt, verschiet zijn gezicht moeiteloos van charismatisch naar gevaarlijk. Wanneer het bergafwaarts gaat met Glenn komt zijn spel met een zeldzaam samengebalde energie schitterend onder hoogspanning te staan.

Vanaf links: Gery Mendes, Daniël Kolf, Dionne Verwey, Manoushka Zeegelaar Breeveld en muzikanten Walther Muringen, Sophie Anglionin en Sanne Landvreugd Beeld Foto Elisabetta Agyeiwaa
Vanaf links: Gery Mendes, Daniël Kolf, Dionne Verwey, Manoushka Zeegelaar Breeveld en muzikanten Walther Muringen, Sophie Anglionin en Sanne LandvreugdBeeld Foto Elisabetta Agyeiwaa

In het fundament van De Gliphoeve zitten een paar constructiefoutjes. Zo is de regie van Lageveen wat statisch, met nadrukkelijk spel op de zaal, en zijn de geestige dialogen, in consequent Surinaams-Nederlands, soms iets te expliciet. Dit is onopgesmukt, rechtdoor bedacht gevoelstheater, met weinig ruimte voor vervreemding of poëzie. Gelukkig voorziet de muziek wel in momenten van magie, zoals bij een droeve monoloog van Zeegelaar Breeveld die van klaaglied uitgroeit tot krachtige gospel.

Maar die kleine gebreken deren nauwelijks, dankzij de acteurs en hun personages, die de voorstelling voorzien van een kloppend hart. Hun optimisme is onweerstaanbaar, hun verlies hartroerend, hun volharding imposant. Zo wordt De Gliphoeve een warmbloedige ode aan liefde en hoop, tegen de klippen op.

De Gliphoeve

Muziektheater

★★★★☆

Door Orkater in samenwerking met Het Bijlmer Parktheater, in regie van Geert Lageveen.

4/9 Internationaal Theater Amsterdam.

Meer over