FilmrecensiePhil Lynott: Songs for While I’m Away

De documentaire over Phil Lynott laat zien hoe bijzonder de Ierse rockmuzikant was ★★★☆☆

Jammer genoeg worden bepaalde aspecten van zijn leven in Songs for While I’m Away niet uitgediept.

Phil Lynott treedt op met Thin Lizzy in 1976.Beeld Ian Dickinson

Steeds vaker wordt ervoor gekozen muziekdocumentaires eenmalig te vertonen in de bioscoop, waarna ze op dvd of blu-ray worden uitgebracht. Films en concertregistraties van onder meer Metallica, Depeche Mode en Nick Cave volgden deze route en komende dinsdag is het de beurt aan de bijna twee uur durende documentaire Phil Lynott: Songs for While I’m Away, die in diverse landen voor een dag te zien is.

Het levensverhaal van Phil Lynott (1949-1986), een zwarte jongen die opgroeide op bij zijn oma in Dublin en als frontman van de hardrockband Thin Lizzy uit zou groeien tot de grootste rockster van Ierland, is een interessant gegeven en ook al vaker onderwerp voor (tv-)documentaires geweest. 

Aan deze nieuwe Lynott-documentaire is drie jaar gewerkt. De Ierse regisseur Emer Reynolds laat in haar fraai vormgegeven Phil Lynott: Songs for While I’m Away een enorme stoet aan familie- en bandleden hun verhaal doen over hoe de jonge Lynott als enige zwarte jongen zijn schooljaren doorbracht, verslingerd raakte aan rock-’n-roll en met gitarist Eric Bell en drummer Brian Downey een band vormt die in wisselende bezettingen in de jaren zeventig hits had met Whiskey in the Jar, The Boys Are Back in Town en Dancing in the Moonlight.

Lynott schreef niet alleen liedjes die melodisch sterk waren en zich dankzij het unieke dubbelegitaargeluid muzikaal onderscheidden, ook zijn autobiografische teksten hadden een bijzondere poëtische zeggingskracht. Reynolds maakt er dankbaar gebruik van. Een voice-over is niet nodig. De tientallen Lynott-liedjes vertellen eigenlijk zelf het verhaal al over zijn liefde voor Dublin, opgroeien zonder ouders, zijn rock-’n-rollambities en zijn liefdes.

Daar heeft Reynolds de bijdragen van Metallica’s James Hetfield of de Amerikaanse rockzanger Huey Lewis niet voor nodig. Hetfield heeft Lynott niet gekend en is gewoon een liefhebber. Lewis’ band was iets sterker, maar echt zinnig is zijn bijdrage niet. De heren lijken vooral ingehuurd om de film ook voor de Amerikaanse markt aantrekkelijk te maken.

Liever hadden we het verhaal van Brian Downey gehoord, die het langst met Lynott heeft gespeeld. Vreemd genoeg ontbreekt de drummer, die naast Lynott het enige vaste lid van Thin Lizzy was totdat de band in 1983 uit elkaar ging. Tijdelijk, zo was toen nog het idee van de zanger-bassist en frontman. Maar het bleek definitief. Lynott en gitarist Scott Gorham waren steeds meer slachtoffer van een zware heroïneverslaving en die kwam Lynott eigenlijk nooit te boven. Hij overleed op 4 januari 1986, 36 jaar oud.

De donkere kant van Lynott wordt niet erg uitgediept. Liever laat Reynolds zijn vrouw en dochters vertellen dat hij het moeilijk had, maar toch een lieve vader was. Naast twee dochters van 7 en 5 jaar oud, aan wie hij de liedjes Sarah en Cathleen opdroeg, liet Lynott een imposante reeks rocksongs na. Die muziek is mooi verwerkt in de documentaire, al had er meer mogen worden verteld over de enorme livereputatie die Thin Lizzy genoot.

Hoe zat het nu precies met de klassiek geworden live dubbel-lp Live and Dangerous uit 1978? Producer Tony Visconti (niet in de documentaire) zou later bekennen dat veel solo’s later in de studio zijn ingespeeld, wat door de bandleden weer werd ontkend.

En hoe verhield de soms allesverzengende hardrock zich eigenlijk tot Lynotts ambities als popzanger? Hij scoorde ook als soloartiest begin jaren tachtig hits met bijvoorbeeld Old Town. Daar wordt weinig over gezegd, net als over de wisselende vriendschap met gitarist Gary Moore met wie hij in 1985 de single Out in the Fields opneemt, dat in Nederland een van Lynotts grootste hits zal worden.

Zo blijven toch wat vragen onbeantwoord, maar de film geeft wel een mooi overzicht hoe bijzonder de muziek van Thin Lizzy was. En het verhaal over bijvoorbeeld Whiskey in the Jar blijft bijzonder. Een Ierse folksong die de band in 1972 vooral kende van The Dubliners. Ze speelden het vaak na tijdens repetities of soundchecks, gewoon om er even in te komen. Toen hun manager dat een keer hoorde vond hij het zo goed dat hij de tegensputterende band zover kreeg het op single uit te brengen. Het werd naast The Boys Are Back in Town het bekendste liedje van Thin Lizzy, maar Lynott verdomde het zijn hele leven lang live te spelen. Dat uitgerekend deze cover het beroemdst zou worden is dan ook ten onrechte. Als deze nieuwe documentaire iets duidelijk maakt, dan is dat het wel dat Lynott een prachtverzameling aan eigen liedjes heeft nagelaten die steeds weer nieuwe generaties popliefhebbers zal blijven enthousiasmeren. 

Phil Lynott: Songs for While I’m Away

Documentaire

★★★☆☆

Regie

Emer Reynolds

Alleen 27/10, in 10 zalen.