Disney+

De documentaire over Feyenoord is geen gelikte pr-productie geworden

Feyenoord opende vorig seizoen, toen de voetbalclub werd uitgeschakeld in de Europa League, de deuren voor twee cameraploegen, die de selectie en de staf op de voet volgden. Feyenoord kreeg hier naar verluidt 3 miljoen euro voor.

Dat ene woord – Feyenoord. Beeld
Dat ene woord – Feyenoord.

Wie kwam bij Feyenoord op het idee de trage, matige Argentijnse spits Lucas Pratto te huren? Wat gebeurde in de kleedkamer na de pijnlijke uitschakeling in de Europa League door Wolfsberger AC uit Oostenrijk?

Het is te zien in een negendelige documentaireserie die woensdag 1 september in première gaat op streamingplatform Disney+, in Nederland en 25 andere landen. Dat ene woord – Feyenoord is de eerste Europese ‘original’, nagesynchroniseerd en ondertiteld in respectievelijk tien en achttien talen.

Feyenoord liet zich vorig seizoen filmen door twee cameraploegen van Lusus Media, die de selectie en de staf op de voet volgden. De club kreeg er naar verluidt 3 miljoen euro voor.

Hoeveel precies, wil de executive producer, Rob Labree (54), niet zeggen. ‘Het is een commercieel aantrekkelijk product, waar we veel voor overhadden. En het kan een bijdrage leveren om met Disney+ een volwassen doelgroep aan te boren, naast gezinnen met kinderen.’

Labree kreeg de klus omdat hij programmadirecteur is van sportzender ESPN, een onderdeel van Disney, en eerder documentaires maakte over de American footballclub Amsterdam Admirals en zwemmer Pieter van den Hoogenband.

De serie zit vol pijnlijke beelden van een seizoen dat redelijk begint en dramatisch eindigt: Feyenoord wordt vijfde, 29 punten achter Ajax. Het eindigt met een lichtpuntje: de club wint de play-offs en haalt zo Europees voetbal binnen.

Labree: ‘Veel mensen weten al wat er is gebeurd op het veld, nu kun je ook achter de schermen kijken, in de kleedkamer, bij de medische staf en de directie.’

Die beelden worden gecombineerd met korte interviews waarin betrokkenen hun verhaal doen. Dat geeft de club de kans de documentaire wat positiever in te kleuren, maar het is geen gelikt pr-materiaal geworden. Een voorbeeld: in aflevering 1 filmen de makers een bijeenkomst waarin directeur Mark Koevermans aan (jeugd)trainers van de club vraagt wat eigenlijk de voetbalvisie is van Feyenoord. Het blijft stil, zelfs als Koevermans doorvraagt.

Labree: ‘De club zal niet hebben gedacht: dit slingeren we graag de buitenwereld in. Toch mocht onze cameraploeg erbij zijn. Het was een voorbode van het seizoen: Dick Advocaat koos voor de korte termijn: punten pakken met het eerste elftal, terwijl de directie veel aan de langere termijn dacht. Dat schuurde.’

Dat ene woord – Feyenoord. Beeld
Dat ene woord – Feyenoord.

Wilde Feyenoord een gelikt beeld laten zien?

‘In het begin houd je daar wel rekening mee. Ik werk al bijna dertig jaar in de sportjournalistiek, ik weet wat voor belangen er spelen. Maar mijn scepsis bleek onterecht. We hebben geen discussies gehad over het uit de documentaire knippen van beelden. Zoiets is ons nooit gevraagd. Feyenoord had een andere insteek: ze merken dat Ajax, en in mindere mate PSV, bekender zijn in het buitenland en dat irriteert. Hiermee willen ze zichzelf internationaal meer op de kaart zetten. Ze snappen dat het niet werkt als je dat in een gepolijst verhaaltje stopt, daar prikken kijkers doorheen.’

Je ziet weinig gescheld in de kleedkamer, in de eerste vier afleveringen. Alleen bij Wolfsberger AC, vlak na het duel, roept keeper Nick Marsman gefrustreerd: ‘Hoe slecht zijn wij?’ Zijn andere momenten eruit geknipt?

‘Zeker niet. Later in het seizoen zul je er nog een paar zien. Meestal reageerden de spelers gelaten. Dat was een van de frustraties van Advocaat. Hij probeerde ze met elkaar in discussie te laten gaan, maar dat lukte te weinig.’

Vonden de spelers en Advocaat het niet vervelend, een cameraploeg in de kleedkamer?

‘De spelers niet, volgens mij. Ze lieten zich er ook niet door tegenhouden. Uiteindelijk wordt in de documentaire een eerlijk beeld geschetst, vinden ze, ook al is het niet altijd prettig. Een materiaalman zei bijvoorbeeld dat Nick Marsman niet voor niks de tweede keeper is. Maar ja, spelers zijn wel wat gewend.

‘Advocaat zat niet op ons te wachten. Hij werkte mee omdat het goed zou zijn voor de club. Ik denk dat hij het waardeerde dat we soms terughoudend waren, in plaats van te roepen: in het contract staat dat we alles mogen filmen. Een voorbeeld is toen op de valreep bleek dat Justin Bijlow te geblesseerd was om te keepen. Hij liep teleurgesteld de kleedkamer uit, sloeg met een deur en zocht rust in het krachthonk. De cameraman filmde op een afstandje hoe Bijlow werd getroost door andere spelers. Je hoeft niet alles in close-up te zien.’

Dat ene woord – Feyenoord. Beeld
Dat ene woord – Feyenoord.

AZ was woest toen bleek dat hun trainer Arne Slot met Feyenoord over een overstap sprak. Waarom zien we die contractbesprekingen niet?

‘Feyenoord had geen zeggenschap over derden, zoals Slot. En je kunt nooit overal bij zijn. Het ging om de grote lijnen. Een daarvan is het gedoe met de spitsen, die veel geblesseerd waren. Daarom huurden ze in januari Lucas Pratto, van River Plate uit Argentinië. Een heel slecht idee, bleek al snel.

‘Je ziet hoe het begint: assistent-trainer Cor Pot reageert enthousiast op een filmpje van Pratto en tipt technisch directeur Frank Arnesen Bij de medische keuring was er al twijfel, maar ze moesten iets, met weinig geld. Dick Advocaat zei alleen ‘ja’ omdat er anders helemaal niemand zou komen.’

Is dit een onafhankelijke journalistieke productie?

‘Nee, want Feyenoord krijgt een financiële bijdrage. Dat was ook niet de insteek, we wilden een mooi verhaal vertellen. Voor ons was het een prachtig avontuur, en als maker zou ik er graag een seizoen aan vastplakken. Maar er wordt eerst gekeken hoe dit gaat vallen, vooral in Nederland. Al vind ik het wel heel stoer dat we wereldwijd te zien zullen zijn.’

Dat ene woord – Feyenoord, te zien op Disney+ vanaf 1/9.

The Last Dance

Tijdens de eerste lockdown werd The Last Dance een groot succes op Netflix. Miljoenen kijkers genoten van de serie over basketbalclub Chicago Bulls en sterspeler Michael Jordan. Sindsdien neemt het aantal sport-documentaireseries snel toe. Een deel, over clubs als Juventus en Manchester City, is volgens kenners mierzoet en braaf. Soms, bijvoorbeeld in Sunderland ’Til I Die (Netflix), zie je ook de rauwe kant van de sport. Bij Videoland ging in juli FC Utrecht: no guts, no glory in première.

Meer over