Dansen, niet kijken

Ook in Marrakech wonen jonge vrouwen zelfstandig, gaan dansen en uit en ontmoeten mannen. Maar het is opletten geblazen, om niet voor hoer door te gaan....

Btissame is 23 jaar en ook Btissame wil wel eens uit, ergensdansen. Ze zit op dansles, of misschien moet ik het aerobicnoemen, of misschien is het een mengsel van die twee, hoe danook, Btissame danst goed en ze zegt zelf dat ze dat 'op aerobic'heeft geleerd, dat ze daar iedere week heen gaat. De aerobiczaalis in ieder geval een plek waar mannen niet komen en waar jongevrouwen als Btissame kunnen dansen zonder gestoord te worden en,misschien belangrijker nog, zonder de verdenking op zich te ladeneen hoer te zijn.

Een hoer, ja, want als Btissame naar een disco gaat, en zedoet dat af en toe op zaterdagavond, dan bevindt ze zichonherroepelijk onder prostituees, en alle rondom de dansvloertoekijkende mannen zullen denken dat ook zij, Btissame, te koopis. Ze zullen naar haar lachen en knipogen en ze zullen vlak voorhaar neus gaan dansen en haar hand pakken. Het is niet zomoeilijk die mannen vervolgens duidelijk te maken dat zij daarniet van gediend is, zich los te trekken en zich van zo'n man afte keren, al zijn er wel eens bij die daar verontwaardigd opreageren. Maar als ze met haar vriendin blijft dansen en verderniemand aankijkt, dan gaat het meestal goed.

Een meisje dat in Amsterdam naar een disco gaat, kan eenjongen tegen het lijf lopen die ze leuk vindt en ze kan al danniet diezelfde nacht bij die jongen blijven slapen, of ze dat nudoet of niet, het maakt allemaal niks uit. Er is geen reputatiedie verloren gaat, er kleeft haar geen smet aan. Voor Btissame,die in Marrakech woont, ligt dat anders. Ze kan in de disco eenjongen tegenkomen die ze leuk vindt, en ze kan bij hem willenblijven slapen, en ze kan dat ook doen, maar het maakt haar levenwel een stuk moeilijker. Wie is die jongen? Wie kent hijallemaal? Hebben zij veel gemeenschappelijke kennissen? Gaat hijachteraf over haar praten, roddelen?

Hoe lief hij die avond ook naar haar heeft gelachen, hoecharmant hij zich ook heeft getoond, de kans is groot dat hijhaar, als ze die nacht ook met hem is meegegaan, als een hoerbeschouwt, louter en alleen omdát ze die nacht met hem ismeegegaan - we hebben het nog niet eens over geld. De kans iseven groot dat hij achteraf praatjes over haar verspreidt die,waarom niet, bij haar vader terecht kunnen komen, want het groteMarokko kan klein zijn. Btissame woont op een bescheiden etagein een buitenwijk van Marrakech, die ze deelt met haar vriendinYoussra. Ze komt uit het zuidelijker gelegen Taroudannt, eenstad in de vallei van de rivier de Sous. Haar ouders wonen daar,haar vader werkt daar, maar hij komt soms op bezoek, hij heeftde sleutel van haar appartement. De vader van Youssra heeft ookeen sleutel, ook Youssra komt uit Taroudannt. Daarom hebben demeisjes afgesproken nooit maar dan ook nooit een jongen mee naarhuis te nemen. Behalve dat een der vaders zomaar kan langskomen,zouden ook de buren iets kunnen zien of merken van het mannelijkbezoek en dat aan hun ouders doorvertellen. 'Mijn vader is heelstreng,' zegt Btissame, en ze blaast daarbij, pffff, en lacht enmaakt een gebaar met haar rechterhand alsof ze druppels water vanhaar vingers schudt.

Btissame werkt in een gerenoveerde ryaad, een rondom een patiogebouwde villa in de oude medina, dat nu een hotel is. Ze werktdaar vijf dagen per week, in de bediening en achter de balie. Zegaat daarnaast nog een dag per week naar school, een opleidingvoor 'gouvernante', naar wat ik ervan heb begrepen een baanwaarbij men de leiding heeft over het hotelpersoneel. Ze verdientmet haar werk tweeduizend dirham per maand, tweehonderdeuro, haaropleiding wordt door haar vader betaald.

Btissame zegt dat ze wel eens wat met een Fransman heeft gehaddie haar aansprak op het grote plein van Marrakech, Jemaa el Fna.Die Fransman woonde in Marrakech, hij had er een reisbureau voorwandelvakanties in het Atlasgebergte, en ze zegt dat ze soms bijhem bleef slapen - hij nooit bij haar, ze lacht weer. Ze zegt datze liever een relatie heeft met een buitenlander omdat dat 'veelbeter' is, buitenlanders denken anders, ruimer, en ze roddelenniet over haar, ze kennen weinig Marokkanen. Een relatie met eenbuitenlander is een relatie in een andere wereld, in eengescheiden wereld. Een relatie met een buitenlander geeftBtissame de mogelijkheid te leven als een westers meisje.

'Gaf hij je ook geld?' kan ik niet nalaten wat plompverlorente vragen. Btissame doet er niet moeilijk over, ze knikt en zegt,'Moi aussi j'ai besoin d'argent, je suis pas une mouche', ook zijheeft geld nodig, ze is geen vlieg.

De vraag of ze zich dan geen hoer voelde, komt wel in me op,maar ik stel hem niet omdat het zo onaardig klinkt en misschienis het ook een erg Nederlandse gedachte, een gedachte die weinigrekening houdt met de Marokkaanse realiteit, die is: tweehonderdeuro per maand. Wat nu als die Fransman dit meisje wat geldtoestopte, zo nu en dan? Waarom zou dat de hele relatie moetencorrumperen?

Btissame kijkt me aan alsof ze wil weten wat ik denk, met eenblik zo vrolijk en levendig dat ik me afvraag waarom ik alles zozwaar maak - zij doet dat overduidelijk niet. Ik zou haar nog welmeer willen vragen - is het geen probleem voor haar geen maagdmeer te zijn? - maar omdat ze zich net al heeft moeten verdedigenen deze vraag haar dat gevoel weer zou kunnen geven, laat ik hemachterwege. We zitten op een terras, de nacht valt, Jemaa el Fnakomt tot leven. Het lonkt.

Meer over