DagboekGeorge Hart (1893-1943)

Dagboekfragment: schaamte en wrok om de vlucht van koningin Wilhelmina naar Londen

Erik van den Berg deelt dagelijks een opmerkelijk fragment uit zijn verzameling historische dagboeken.

Neergestort vliegtuig in een weiland (1940).Beeld Getty Images

Den Haag, 14 mei 1940

Tegen elf uur reden wij weg in twee Redtaxes, voorafgegaan en gevolgd door militaire politie op motorfietsen, IJmuidenwaarts. De tocht was niet zonder hindernissen: tweemaal werden wij beschoten en moesten we terug of een omweg maken: de militaire politie waren geweldige kerels.

Overal schildwachten, overal barricades. In een weide het cadaver van een neer­geschoten vliegtuig, zóó levenloos, zóó ontzield, alsof werkelijk het leven daaruit gevloden was. Verderop werd de voortreffelijke discipline van de schildwachten opeens minder: de posten waren gedrukt, onverschillig, verstrooid.

Spoedig vernamen wij de oorzaak: het ontzettende bericht van het vertrek der Koningin was ­bekend geworden en kort daarop het bevel om de wapenen neer te leggen. De voortreffelijke geest van onze troepen zakte in elkaar: ’t was droevig om te zien: men zag ’t goede vaderland ineenstorten in zijn dappere jonge leger.

De beestachtig-laffe bedreiging van onze groote steden met een vernietigende bomaanval, tezamen met het verraad en de inefficiency, die den vijand achter onze linies brachten; tekort aan vliegtuigen en aan hulp van onze bondgenooten waren de oorzaken, die ons leger ongewild tot de capitulatie brachten.

Op den weg naar IJmuiden voelden wij slechts schaamte, wrok en verbijstering.

George Hart (1893-1943), ministerieel ambtenaar, vluchtte op 14 mei 1940 naar Londen. Ingekort fragment uit Het dagboek van dr. G.H.C. Hart. ­Martinus Nijhoff, 1976. 

Meer over