dagboekErich Kuby (1910-2005)

Dagboekfragment: Oorlogspessimisten of -optimisten: allemaal even erg

Erik van den Berg deelt dagelijks een opmerkelijk fragment uit zijn verzameling historische dagboeken.

Een Amerikaanse tank in de straten van de Franse kuststad Brest, september 1944. Beeld Getty Images
Een Amerikaanse tank in de straten van de Franse kuststad Brest, september 1944.Beeld Getty Images

Bretagne, 9 september 1944

Gisteren had ik van middernacht tot 2 uur de wacht. De stad was een woud van vlammen. Wervelende vuurkolommen droegen een kroon van walm en rook, waarin de wind rondwoelde. In de hoogte verloren ze zich in één grote wolk, die een deel van de klare hemel bedekte en zich uitstrekte tot aan Armorique.

In de rook schemerde, rood als een sinaasappelschil, de halve maan, geheimzinnig oplichtend boven de enorme brandhaarden. Af en toe schoot een vuurzuil omhoog, enige seconden voor de dreun van een explosie.

In vijf jaar oorlog heb ik nog nooit zoveel ‘geestelijke volgelingen’ gehad, en dat zonder dat ik bijzondere dingen zeg; het staat mij tegen mijn mond over wat dan ook open te doen.

De nieuwe pessimisten staan me nog meer tegen dan de oorlogsoptimisten, die drie weken geleden overigens nog tot de eerstgenoemden behoorden en er morgen weer toe behoren, tenzij we een wonder beleven en we hier zonder kleerscheuren uit geraken.

Onderofficieren komen ongevraagd naar mij toe, alleen om te zeggen hoe corrupt ze de toestand in onze compagnie vinden en wat voor schreeuwend onrecht het is dat ik nog niet bevorderd ben of een IJzeren Kruis heb gekregen.

Erich Kuby (1910-2005), Duitse dienstplichtige soldaat, na 1945 schrijver en journalist. Ingekort fragment uit Mein Krieg – Aufzeichnungen aus 2129 Tagen. DTV, 1975.

Meer over