Dagboek

Dagboekfragment: Heinrich Himmler is geestig, levendig en verbluffend ­beleefd

Erik van den Berg deelt dagelijks een opmerkelijk fragment uit zijn verzameling historische dagboeken.

Heinrich Himmler (1900-1945)  Beeld Gamma-Keystone via Getty Images
Heinrich Himmler (1900-1945)Beeld Gamma-Keystone via Getty Images

Hohenlychen, 19 februari 1945

De Amerikaanse radioverslaggever William Shirer, die beroemd werd door zijn Berlin Diary, waarin hij zijn ervaringen schildert in nationaal-socialistisch Duitschland tot 1940, karakteriseerde Himmler als een bescheiden mannetje, dat eruitziet als een plattelands-schoolmeestertje.

Ik kan getuigen, dat dit een treffende karakteristiek is van den ­Gestapo-chef, uiterlijk bezien. Toen hij daar voor mij stond met een hoornen bril en de groene uniform van de Waffen-SS, zonder ­decoraties, leek hij het meest op een onbelangrijken ambtenaar.

Hij had kleine handen; het viel mij op hoe gemanicuurd ze waren, niettegenstaande dat dit verboden was bij de SS. Hij deed zich verbluffend beleefd voor, gaf blijk van humor met een neiging tot galgenhumor en schertste graag om de stemming gemakkelijker te maken. Van de koude hardheid in zijn blikken, waar men veel over sprak, merkte ik niets.

Heinrich Himmler trad op als een zeer levendig iemand. Hij bleek sentimenteel te zijn in zijn verhouding tot den Führer en hij was ook in staat een groot enthousiasme te ontwikkelen.

Iedere Duitscher zou vechten als een leeuw voor hij den strijd opgaf, zei Himmler, toen ik hem vroeg of het niet zinloos was om den oorlog nog voort te zetten. De toestand was ernstig, zeer ernstig, ging Himmler voort, maar toch niet hopeloos.

Folke Bernadotte (1895-1948), Zweedse diplomaat en vicepresident van het Rode Kruis. Ingekort fragment uit Het einde. Vertaling M. Mees. Ad. M. C. Stok, 1950.

Meer over