Boeken als behang in tien grote hallen

Er zijn toverfeetjes, Greenpeace lobbyt er, papierrollen worden aangeprezen. Maar toch gaat het over boeken, op de Buchmesse.

Van onze verslaggeefster Aleid Truijens

Gelukkig, het gaat hier op de Frankfurter Buchmesse toch om boeken en schrijvers. Voor wie de zes enorme hallen doorkruist, lijkt dat er eerst niet op. Lachend nodigt actrice Jackie Collins op een poster de ladies uit voor een perslunch met Hollywood Talk. Greenpeace roept schrijvers op om de regenwouden te beschermen, door 'oerwoudvrij' papier te eisen. Verderop prijst een fabrikant zijn papierrollen aan.

En er is film, veel film. De Hessischer Rundfunk promoot het lezen met twee verleidelijke toverfeetjes. Talloze standjes verkopen geinige kaarten en petjes. Je kunt een zegel laten maken van je naam in Chinese karakters. Het lijkt wel een kinderfeest, deze meest prestigieuze aller boekenbeurzen. Maar het dansje dat Günter Grass zal maken, is echt bedoeld om zijn dichtbundel Letzte Tänze te promoten.

Jawel, het gaat hier om boeken. 335.000, om precies te zijn, uit 110 landen. In de wereld wordt niet alleen gevochten, geroofd, geschransd en honger geleden, maar ook ongelooflijk veel gedacht, verzonnen en geschreven. De kerken lopen leeg, maar het onderwerp religie vult hier een flinke zaal. Toch is het ontmoedigend, als je boeken in tien hallen als behang gebruikt ziet. 'Pak me, besnuffel me, lees me, vertaal me, koop me!' roepen al die duizenden titels. Maar een mensenleven is te kort om meer dan een fractie ervan te consumeren. Het merendeel van de 11.325 journalisten komt trouwens niet voor de boeken, meldt een enqûete, hun voorkeur gaat uit naar de Elektronischen Medien. De privé-bezoekers (van wie 55 procent onder de 25 jaar - de lezer was toch aan het vergrijzen?) komen vooral om schrijvers te zien optreden.

En dan zijn er nog de tientallen Russische schrijvers. Oude bekenden als Tatjana Tolstaja en Vladimir Makanin. Hippe, spottende Russen als Viktor Pelevin en Vladimir Sorokin. Er zit leven in de Russische literatuur, sinds elf jaar bevrijd van de censuur.

De Nederlandse uitgevers gaan onverstoorbaar door met het echte werk. Er wordt gewheeld en gedeald als vanouds. Al is de gekte van een paar jaar geleden, toen alles wat in Nederland goed was besproken meteen werd gekocht, wel voorbij, zegt Marijke Nagtegaal, rechten-manager van Contact bv. 'Nu het economisch minder gaat, kijken de uitgevers goed of een boek in hun fonds past.' Er is een bod van een Duitse uitgever voor Schaduwkind van P.F. Thomése, dat deze week al aan Actes Sud werd verkocht. Ook verwacht ze veel van Rekwisieten van Maya Rasker. 'Dat gaat allebei lukken.'

Bij de Arbeiderspers is men blij met Die Chaussee, van F.B. Hotz, dat bij Arche is uitgekomen. En met het verwerven van twee boeken van Michael Moore, en van een bijzonder document van een Duitser die aan het front vocht, Willy Peter Reese. Anthony Mertens van uitgeverij Querido zet hoog in op Thomas Lieskes Gran café Boulevard. 'Als dít niet als kwaliteit wordt herkend, mag ik mezelf geen uitgever meer noemen.'

Meer over