Beroemd en berooid

De huisfotograaf van het societyblad Vanity Fair, Annie Leibovitz, hangt faillissement boven het hoofd. Vanaf vandaag kan ze de rechten over haar in vier decennia gemaakte portretfoto's verliezen....

Annie Leibovitz is de beroemdste portretfotograaf ter wereld. Haar coverfoto’s zijn iconen geworden, zoals die van de naakte John Lennon op de dag van zijn dood of een zwangere Demi Moore. In mei kreeg ze de begeerde Lifetime Achievement Award van het International Center of Photography.

Leibovitz fotografeert Queen Elizabeth, of (voor Vuitton) Keith Richards en Michael Gorbatsjov. Bij uitgever Condé Nast verdient ze jaarlijks twee miljoen dollar. Voor een privé-portret of een reclamefoto kan ze 100 duizend dollar krijgen. Afdrukken van haar beroemdste foto’s kosten 33 duizend dollar per stuk.

En toch verkeert Leibovitz (59) in geldnood. Ze kan vanaf vandaag zelfs de rechten verliezen over de hele catalogus aan foto’s die ze in vier decennia maakte.

Om in een klap van haar schulden af te zijn, leende ze vorig jaar 24 miljoen dollar bij Art Capital Group. Dit New Yorkse bedrijf neemt kunstwerken als onderpand. In het geval van Leibovitz verkrijgt het, als ze niet betaalt, ook haar onroerend goed: de samengevoegde huizen in Greenwich Village en het landgoed aan de Hudson boven New York.

Leibovitz is verwikkeld in een juridische strijd met Art Capital. Een rechter gaf haar vrijdag nog een maand om tot een overeenkomst te komen. Het bedrijf houdt het recht het onderpand dinsdag op te eisen.

Hoe kan dit gebeuren met Annie Leibovitz? Een goede vraag, en tevens de kop van een vilein stuk dat in augustus verscheen in New York magazine. Voormalige medewerkers van Leibovitz schilderen haar af als een excentriekeling die leeft als de verwende sterren die ze fotografeert.

Zo heeft Leibovitz nogal wat personeel om zich heen. Voor de eerste verjaardag van haar baby Sarah liet ze een kinderboerderij inrichten, kinderidool Dan Zanes optreden en zangeres Rosanne Cash invliegen om Sarah’s favoriete slaapliedje te zingen. Leibovitz heeft lang gekampt met een cocaïneverslaving. Tegen de zin van haar nu overleden partner Susan Sontag baarde ze op haar 51ste Sarah. Later kreeg een draagmoeder nog een tweeling voor haar.

Met geld springt Leibovitz slordig om. Zo overschrijdt de perfectioniste steevast de afgesproken kosten van de productie van haar foto’s, die in de loop van jaren op complete filmsets zijn gaan lijken. (Voor de Vogue-foto van Kirsten Dunst als Marie-Antoinette moest Versailles dicht) Een stylist en een lichtexpert hebben hun geld via de rechter opgeëist.

De laatste jaren stapelde ze hypotheek op hypotheek, als velen speculerend op stijgende prijzen. Bij het contract met Art Capital begreep ze niet dat ze haar werk in onderpand gaf, zegt Leibovitz’ zus.

‘De geest die deze buitengewone foto’s kan maken, is niet noodzakelijkerwijze ook een perfecte geldmanager’ , zei de hoofdredacteur van Leibovitz’ huisblad Vanity Fair. Zelf zei Leibovitz op de prijsuitreiking, met tranen in haar stem dat ze ‘door een moeilijke tijd gaat’.

Op internet heerst vooral leedvermaak over de ‘oostkustversie van het Michael Jacksonverhaal’. ‘Leibovitz is zwaar overgewaardeerd, overgehypt en overbetaald’, schrijft ‘Tigris’. ‘Waarom moeten we medelijden hebben met een rijke narcist die haar miljoenen niet kan beheren?’

Meer over