interviewties brock

‘Als mijn vriendin niet wil dat ik naar Gaza ga, dan luister ik daar zeker naar’

Ties Brock: ‘Minder aan Jeruzalem is de alom aanwezige zwaarbewapende politie.’ Beeld Geert van Kesteren
Ties Brock: ‘Minder aan Jeruzalem is de alom aanwezige zwaarbewapende politie.’Beeld Geert van Kesteren

Wat zijn dit voor vragen? 8 dilemma’s voor Israël-correspondent Ties Brock (30). ‘Ik zal het nooit voor iedereen goed doen.’

Palestina of de Palestijnse gebieden?

‘Landen als Rusland en China en de meeste Palestijnen spreken van Palestina. Maar net als de Nederlandse overheid houdt de NOS het bij de Palestijnse gebieden. Met reden: de term Palestina impliceert dat er een staat is die binnen de landsgrenzen soeverein is. Daar is op dit moment geen sprake van: de Palestijnse Autoriteit beschouwt zichzelf als regering, maar in de Gazastrook heeft Hamas het voor het zeggen. De Palestijnse Autoriteit bestuurt slechts delen van de Westelijke Jordaanoever. Ze controleert bijvoorbeeld niet de landsgrenzen, dat doet Israël.

‘Dit is een van de gevoeligheden waar je als correspondent Israël en de Palestijnse gebieden mee te maken krijgt. Elk woord heeft een bepaalde lading, een politieke betekenis. Noem je Hamas een ‘terroristische’, ‘militante’ of ‘politieke’ organisatie? Ze plegen regelmatig terroristische aanslagen, maar ze besturen ook de Gazastrook. Het hangt dus af van de omstandigheden hoe ik het noem.

‘Ik zal het nooit voor iedereen goed doen en krijg veel kritiek. Als die beleefd is geformuleerd, reageer ik netjes. Dat doe ik niet als ik het neefje van Goebbels word genoemd, zoals ook is gebeurd.’

Angstig of onbevreesd?

‘Doe maar onbevreesd, ook al klinkt dat wel erg roekeloos.

‘Toen ik voor het eerst op de grens van Gaza rondliep met zo’n kogelvrij vest en een helm, terwijl de Israëlische raketaanvallen achter me insloegen en de raketten van Hamas boven mijn hoofd uit de lucht werden geschoten, dacht ik weleens: yo, waar ben ik nu weer in terechtgekomen? Dan ben ik echt geen onbevreesde razende reporter ofzo. Maar het hoort erbij. En ik neem geen onnodige risico’s.

‘Een paar maanden geleden was ik in Lod, een Israëlische stad met een gemengde bevolking. Daar ging het los: bij gevechten tussen Joden en Palestijnen vielen doden. Dan lopen mijn cameraman en ik naar een rustigere plek, waar we veilig verslag kunnen doen.

‘Voordat ik bijvoorbeeld naar Gaza ga, overleg ik met ervaren Nederlandse collega’s, met Palestijnse journalisten ter plekke. En ik bespreek het met Maartje, mijn vriendin. Als zij niet wil dat ik ga, luister ik daar zeker naar.

‘Mijn werk is voor haar niet altijd even leuk. Soms liggen we op het strand van Tel Aviv of hebben we op vrijdagavond net ons tweede glaasje wijn ingeschonken en dan word ik gebeld om verslag te doen van niet eens zo heel broekscheurend nieuws.’

Jeruzalem of Tel Aviv?

‘Toch Jeruzalem. Ik ben blij dat ik daar een jaar heb gewoond, al is het alleen maar vanwege de enorme geschiedenis. Het is een heilige stad voor de drie grote monotheïstische geloven: het jodendom, de islam en het christendom. De oude stad is klein, maar een labyrint aan kleine steegjes vol gebouwen uit de bijbelse periode, de Middeleeuwen en het recente verleden.

‘Die gebouwen zijn niet alleen historisch interessant, maar liggen ook tot op de dag van vandaag politiek uiterst gevoelig. Je loopt niet langs zomaar wat ruïnes, maar door levende geschiedenis.

‘Minder aan Jeruzalem is de alom aanwezige, zwaarbewapende politie, die je eraan herinnert dat er een voortslepend conflict gaande is. En het is een zeer religieuze stad: aan de Joodse kant hoor je op vrijdagmiddag een sirene, het teken dat de sjabbat, de rustdag, begint. Vanaf dat moment is bijna alles voor 24 uur dicht. Terwijl voor mij dan het weekend begint.

‘Om die redenen zijn we een jaar geleden verhuisd naar Jaffa, een oude havenstad bij Tel Aviv. Tel Aviv is gewoon een mondaine stad aan de Middellandse Zee. Je kunt er uitgaan, lekker eten, naar het strand.’

Ties Brock: ‘Ik hou dan wel van huisfeestjes, tegelijkertijd heb ik op mijn 30ste al tien jaar verkering. Veel meer huisje, boompje, beestje dan dat is niet denkbaar.’ Beeld Geert van Kesteren
Ties Brock: ‘Ik hou dan wel van huisfeestjes, tegelijkertijd heb ik op mijn 30ste al tien jaar verkering. Veel meer huisje, boompje, beestje dan dat is niet denkbaar.’Beeld Geert van Kesteren

Huisje, boompje, beestje of huisfeestje?

‘Huisfeestje. Sinds alles in Israël is opengegaan, hebben we hier heel wat huisfeestjes gehad en er ook zelf een paar georganiseerd.

‘We hebben hier een gemengde vriendengroep: oude buren uit Jeruzalem, van wie een aantal ook naar Tel Aviv is verhuisd. Diplomaten en andere expats die hier werken. Palestijnen. En ik drink af en toe een biertje met andere journalisten.

‘Maar misschien heb ik niet helemaal het eerlijke antwoord gegeven. Want ik hou dan wel van huisfeestjes, tegelijkertijd heb ik op mijn 30ste al tien jaar verkering. Veel meer huisje, boompje, beestje dan dat is niet denkbaar.’

Geldrop of Amsterdam?

‘Amsterdam, vanwege de reuring. Ik ben geboren en getogen in het Brabantse dorpje Geldrop, daar heb ik helemaal niet over te klagen, maar toen ik de kans kreeg om op mezelf te gaan wonen, had ik al vrij snel door dat ik dat niet daar zou doen, maar in Amsterdam.

‘Het cliché dat journalisten in hun jeugd een eigen krantje maakten, klopt ook in mijn geval. Op de basisschool maakte ik samen met mijn opa het onregelmatig verschijnende Af en toe. Daarin stonden ingezonden brieven van mijn moeder en van mijn oma. In mijn studententijd ben ik gaan schrijven voor het blad van mijn studie geschiedenis. En toen ik in 2013 stage liep bij de Volkskrant, dacht ik: die journalistiek lijkt me wel wat.’

Correspondent in de Verenigde Staten of in Indonesië?

‘Het lijkt me allebei hartstikke mooi om te doen. Maar ik kies voor Indonesië. In het Nederlandse nieuwsaanbod staat het een stuk minder hoog aangeschreven dan de Verenigde Staten, maar het is een fascinerend land met Zuidoost-Azië als achtertuin vol prachtige verhalen, waar je de tijd voor hebt om reportages over te maken. In de VS word je toch geleefd door de agenda van de Amerikaanse president.

‘Ik heb al gesolliciteerd naar Indonesië. Ik werkte destijds bij Nieuwsuur, dat een verdieping hoger zit in het NOS-gebouw, en had tegen de chef Buitenland van de NOS gezegd dat een correspondentschap me wel wat leek. ‘Ga vooral zo door en zorg ervoor dat je je kilometers maakt’, was dan de reactie. Even later kwam Indonesië vrij en heb ik de stoute schoenen aangetrokken. Toen ben ik het niet geworden. Ik probeerde het later opnieuw bij Israël.

‘Tijdens zo’n sollicitatie vragen ze welke verhalen je zou willen maken, hoe je de toekomst van de journalistiek ziet. Je wordt niet overhoord met vragen als: wanneer was de Jom Kipoer-oorlog? Of: hoelang duurde de Zesdaagse Oorlog?

‘Ik zit hier nu sinds 2019, de insteek is dat ik dit drie tot vijf jaar doe. Graag zou ik hierna een andere post willen doen, maar de vraag is of de NOS dat ziet zitten en of mijn vriendin dan mee zou willen. Vanwege corona mocht Maartje vanuit Israël werken, maar ze wordt over een paar maanden weer op kantoor verwacht en dan keert ze terug naar Nederland. Dat is niet ideaal, maar ik snap het volledig. Zij houdt van haar baan en wil die niet opgeven.’

Ties Brock: ‘ Vanuit journalistiek oogpunt is het interessant om na twaalf jaar Netanyahu een nieuwe premier te zien.’ Beeld Geert van Kesteren
Ties Brock: ‘ Vanuit journalistiek oogpunt is het interessant om na twaalf jaar Netanyahu een nieuwe premier te zien.’Beeld Geert van Kesteren

Benjamin Netanyahu of Naftali Bennett?

‘Bennett. Vanuit journalistiek oogpunt is het interessant om na twaalf jaar Netanyahu een nieuwe premier te zien. Bennett leidt een bonte coalitie, een experiment. Zelf is hij nog rechtser dan Netanyahu, zijn achterban zit in de nederzettingen op de bezette Westelijke Jordaanoever, die volgens internationaal recht illegaal zijn. Hij zal het land dus niet met een olijftak gaan leiden. Maar hij moet rekening houden met zijn coalitiegenoten. Voor het eerst sinds decennia zit in de regering een Arabische partij, die bijvoorbeeld tegen de nederzettingen is. Wat al die partijen bindt, is hun afkeer van Netanyahu.

‘Het beleid van dit kabinet verschilt niet veel van dat van Netanyahu. Wel hoor je een iets minder scherpe toon. Maar van een vreedzame oplossing voor het Palestijns-Israëlisch conflict zijn we ver verwijderd. Ik denk niet dat ik die als correspondent nog ga meemaken. En mijn opvolger evenmin.’

Freelancer of in vaste dienst?

‘Freelancer. Ik ben dat nu twee jaar en natuurlijk mis je allerlei sociale zekerheden. Maar het heeft ook veel voordelen: niet hoeven deelnemen aan allerlei vergaderingen. Niet elke dag overstappen in Weesp, uitstappen bij Hilversum Mediapark en ’s middags eten halen in de kantine.

‘De NOS en Nieuwsuur zijn mijn belangrijkste opdrachtgevers en ik schrijf ook voor Trouw. Af en toe doe ik iets voor de Vlaamse omroep VRT of de VPRO. Dat correspondenten zo veel opdrachtgevers hebben, is een gevolg van de kleinere budgetten bij de media. Collega’s zeggen dat er vroeger wel tien Nederlandse journalisten in Israël zaten. Die tijden zijn voorbij. Het zijn er nu een stuk of drie.

‘Ik krijg per opdracht betaald. Ergens is het een raar gevoel dat ik verdien aan een aanslag of een ramp. Want journalistiek gaat vaak over nare dingen, zeker in Israël en de Palestijnse gebieden.’

Ties Brock

1991 Geboren in Geldrop

2002-08 Gymnasium aan het Strabrecht College

2009-14 Studie geschiedenis en politicologie aan de Universiteit van Amsterdam

2014-15 Master journalistiek aan de Vrije Universiteit Brussel

2015-19 Redacteur bij Nieuwsuur (NOS/NTR)

2016 Redacteur bij Bureau buitenland (VPRO)

2019-nu NOS-correspondent Israël en de Palestijnse gebieden

Ties Brock woont met zijn vriendin in Jaffa, Israël.

Meer over