interviewjames caan

‘Als Brando níét had gewonnen, was die hele Oscaruitreiking een grap geweest’

James Caan (81) speelde Sonny Corleone in The Godfather. In een telefonisch gesprek met de Volkskrant blikt de Amerikaanse acteur terug op de samenwerking met Marlon Brando en Francis Ford Coppola.

Bor Beekman
James Caan als Sonny Corleone in ‘The Godfather’ (1972). Beeld Getty
James Caan als Sonny Corleone in ‘The Godfather’ (1972).Beeld Getty

James Caan aan de telefoon: de 81-jarige acteur maakt wat tijd vrij om te spreken over het vijftig jaar oude The Godfather, waarin hij schitterde als Sonny, de oudste zoon van Don Vito Corleone.

‘Of ik vaak naar The Godfather kijk? Wil je dat echt weten? Alleen tussen kwart over 9 en kwart over 11 in de ochtend, dan kijk ik The Godfather. Voor ik naar buiten ga. En dan beeld ik me de rest van de dag in dat je met mij niet moet spotten! Nee, ik heb de film al vrij lang niet meer gezien. Als ik ergens ben waar de film toevallig aanstaat, verstijf ik weleens: dan wil ik niet dat ze zien hoe goed ik was. Ha, of hoe goed ik níét was. Ik zou best vaker kunnen kijken, hoor. Prachtige acteurs, prachtige dialoog, prachtige aankleding.’

Caan, in 1940 geboren als slagerszoon en opgegroeid in Queens, is nog steeds actief als acteur, na een lange filmcarrière die ooit begon met een rolletje als zeeman in Billy Wilders romantische komedie Irma la Douce (1963). Hij was te zien in de western El Dorado (1966), de sport-sciencefictionfilm Rollerball (1975), het bij Deventer opgenomen oorlogsdrama A Bridge Too Far (1977), de Stephen King-verfilming Misery (1990) en (als gangster) in Lars Von Triers Dogville (2003). Maar het was de rol in The Godfather die Caan in 1972 zijn sterrenstatus bezorgde, als de bronstige Corleone-zoon met het korte lontje, die zijn (vroege) eind vond in een gruwelijk excessieve sterfscène. Klemgezet met zijn auto bij de tolpoort, dans-wankelend ten onder in een kogelregen van mitrailleurs.

Acteur James Caan als Sonny Corleone in de sterfscène uit ‘The Godfather’. Beeld Getty
Acteur James Caan als Sonny Corleone in de sterfscène uit ‘The Godfather’.Beeld Getty

Wat herinnert u zich nog van de opnamen van die scène?

‘De kogels die uit mijn kont vlogen! Wat bedoel je daar nou weer mee, wat herinner je je? Ha, ik had 146 squibs op me! (miniatuur-explosieven die worden gebruikt in films, red.) En dat waren krachtige dingen: omhulsels met kruit erin en latex eromheen, plus een klein ballonnetje nepbloed, dat ze dan in je kleren naaiden. Ik moest opletten dat ik mijn handen niet te dicht bij mijn jasje of shirt hield, het was behoorlijk link.

‘De stunt-coördinator zei tegen me: goh, ik heb nog nooit zo veel squibs op een acteur bevestigd. Ik dacht: waarom zeg je dit tegen me? Blijf bewegen, riepen ze naar me: uit je autostoel, uit de auto. Ik zal je zeggen: als er die dag geen meisjes op de set waren, had ik geweigerd. Ik was bang dat ze me een mietje zouden vinden.’

Maakt het nog uit dat u Duits-Joods was van origine, en niet Italiaans?

‘Nee, maar ik kwam ook uit een van de grootste smeltkroezen ooit: de wijk Sunnyside in Queens. Mijn twee beste vrienden waren Siciliaans, ik at elke zondag bij ze: braciole. En daarna nam ik ze mee naar mijn huis, aten we cornedbeef, of wat mijn moeder ook maakte. Nou, laten we zeggen dat sommige van mijn beste vrienden geen eh... schoenmakers zijn’ (Andrew Russo, oud-baas van de criminele familie Colombo, is de ‘godfather’ van Caans zoon Scott, red.).

In 1973 waren alle acteurs die een Corleone-zoon speelden genomineerd voor een Oscar, inclusief Robert Duvall als adoptiezoon Tom Hagen – behalve John Cazale als Fredo. Hoe was de avond van de uitreiking?

‘Niet fijn. Misschien vonden ze Johns rol niet groot genoeg voor een nominatie, hoe dan ook was hij geweldig. Bobby (Duvall, red.) was genomineerd voor beste bijrol, net als Al en ikzelf. Al Pacino voor beste bijrol, wie probeerden ze voor de gek te houden? (Pacino boycotte de uitreiking vanwege de categorie-indeling; hij is in The Godfather langer te zien dan Marlon Brando, die wél was genomineerd voor beste acteur, red.).

‘Pff. En uiteindelijk gaven ze hem aan Joel Grey! God bless Joel, maar waar heb je het over? Joel Grey, die wat danst en zingt in Cabaret, of Bobby Duvall als advocaat Tom Hagen? Alsjeblieft zeg. Dus nee: geen aangename avond.’

Was u wel blij voor Marlon Brando, die de Oscar voor beste hoofdrol won? (Brando liet het beeldje ophalen door activist Sacheen Littlefeather.)

‘O zeker, ik hield van Brando. Hij was de grootste ooit. Als hij níét had gewonnen, was die hele uitreiking een grap geweest.’

Hoe was Brando op de set?

‘Ik kan zeggen dat we heel goede vrienden werden: hij lachte om alles wat ik zei, echt alles. Soms keek hij me midden in een scène ineens aan, hoorde je hem lachen: huh-huh-huh. Dan vroeg ik: what’s the matter with you? En zei Brando iets als: andere kant open maken! Dat was dan de punchline van de grap die ik twee uur eerder had verteld, tijdens de lunch. Zo werkte zijn concentratie. Een geweldig acteur en een geweldig mens. En wie dat niet gelooft, mag van mij een korte rit in een snelle boot maken!’

James Caan (81) op 22 februari 2022, de dag van dit interview. Beeld FilmMagic
James Caan (81) op 22 februari 2022, de dag van dit interview.Beeld FilmMagic

Francis Ford Coppola vroeg u nadien ook voor Apocalypse Now, maar dat sloeg u af. Nooit spijt van gehad?

‘O nee. Francis zocht me op in New York, vroeg of ik mee wilde. Kan niet, zei ik: mijn vrouw was zwanger van mijn zoon Scott. Kom op, zei Francis, ik heb een huis voor je in Manilla, met bedienden, en we vliegen – ik zweer het! – elke dag met de helikopter naar de jungle, om te werken. Francis, zei ik: dat zijn twee dingen die ik haat: wandelen en met een helikopter vliegen. En mijn vrouw is zwanger! Dus nee. Ik had hem eerder gezegd dat ik die kolonel wel wilde spelen die de stranden bombardeert om te kunnen surfen. Ik geloof dat hij die rol toen aan Bobby Duvall gaf.’

U hebt een rol in Coppola’s nieuwe speelfilm Megalopolis, die later dit jaar wordt gedraaid. Kunt u daar al iets over zeggen?

‘Niet zonder overleg met Francis: hij is mijn kleine goeroe. Nee, ik zeg alleen dat het iets heel groots is, echt héél groot. Waarschijnlijk verdien ik aan deze film wel twéé cornedbeefsandwiches.’