Columnbert wagendorp

Wat Biden betreft is de oorlog tegen de opwarming van de aarde begonnen

null Beeld

Een jaar geleden hadden de VS nog een president die het probleem van de opwarming van de aarde probeerde te tackelen door deze te ontkennen. Zijn opvolger Joe Biden denkt anders. Hij organiseerde de tweedaagse Leaders Summit on Climate – online, dus dat scheelde alvast flink wat uitstoot. Biden is bezig het Amerikaanse klimaatbeleid rigoureus om te vormen – hij blijkt geen ‘Slaperige Joe’, maar een Daadkrachtige.

Voor de Leaders Summit had hij donderdag en vrijdag veertig wereldleiders uitgenodigd, onder wie Xi Jinping, Merkel, Poetin en Johnson, maar ook de premiers Frederiksen (Denemarken), Solberg (Noorwegen) en Ardern (Nieuw-Zeeland). In dat rijtje had ook Mark Rutte goed gepast, maar kennelijk wist Biden dat Rutte demissionair is en heel wat belangrijker dingen aan zijn hoofd heeft dan de klimaatcrisis, namelijk de vertrouwenscrisis, de Omtzigtcrisis, de sensibiliseren-crisis en nog wat andere crises van Hollands formaat. In het bijprogramma van de Leiderstop mocht minister van Schiphol Vooruit Van Nieuwenhuizen wat zeggen. Dan weet je dat je internationaal op een zijspoor van een zijspoor van het wereldwijde klimaatbeleid bent gerangeerd.

Biden wil Amerika leidend maken in het oplossen van het klimaatprobleem. Zijn American Jobs Plan, een programma van tweeduizend miljard dollar, is eigenlijk een groot energietransitieprogramma: 80 miljard voor de spoorwegen, 85 miljard voor het ov, 174 miljard voor de elektrificatie van het Amerikaanse wagenpark. In 2035 moet de energiesector in de VS klimaatneutraal zijn. Wat Biden betreft is de oorlog tegen de opwarming begonnen: de geplande giga-uitgaven vormen de helft van wat de VS besteedden aan de Tweede Wereldoorlog.

Ten opzichte van 2005 moet de Amerikaanse CO2-uitstoot in 2030 met 50 procent zijn verminderd. Lukt dat, dan is het effect op de mondiale opwarming groot: de VS nemen 15 procent van de wereldwijde uitstoot voor hun rekening. Het komende decennium zou de vermindering van de uitstoot in de VS in Bidens plannen groter zijn dan die in de EU – terwijl Europa leidend is in de opwarmingsslag en deze week een verscherping van het beleid tegen opwarming aankondigde.

Op de Leaders Summit voegde een rijtje andere leiders zich in het spoor van de Amerikaanse president. President Xi Jinping van China zei dat zijn land de kolenstook wil verminderen en vanaf 2026 wil uitfaseren. Xi lijkt er, net als Biden en de EU, van overtuigd dat beperking van de opwarming een economische noodzaak is. Hij had een echte Chinese spreuk bedacht: ‘Het milieu beschermen is de productiviteit beschermen.’ Japan, Canada, Argentinië: ze gaan extra hun best doen. Zelfs de Paus pleitte voor verandering. Straks komt er geen witte rook meer uit de schoorsteen van de Sixtijnse Kapel.

Gezonde scepsis is op zijn plaats. Voorlopig bouwt China nog meer nieuwe kolencentrales dan er in de rest van de wereld worden afgeschakeld. President Bolsonaro van Brazilië zei dat het in 2030 is afgelopen met de illegale boskap in het Amazonegebied, maar Nederlandse boeren die hun koeien en varkens vetmesten met Braziliaanse soja hoeven zich niet meteen zorgen te maken. Als een nieuwe Trump – of Trump zelf – in 2024 zou terugkeren wordt alles weer anders.

Maar voorlopig lijkt onder aanvoering van Joe Biden sprake van een ingrijpende ommekeer, in beleid en in denken. Er mankeert nog van alles aan, het is allemaal nog niet ingrijpend genoeg en plannen zorgen niet voor een temperatuurdaling; maar de grote duurzaamheidsrevolutie moet vaart krijgen en Biden heeft het gaspedaal ingetrapt.