ColumnLisa Bouyeure

Verwarde oude man (Bloomberg) wil ook meedoen met memes

Om te testen of ik in deze rubriek niet te veel millennialeske wartaal uitsla, stel ik me altijd even voor dat mijn oma hem leest. Ze is een fervent kattenplaatjesdeler op Facebook en heeft een adoptiepoes die Yolo heet, maar van onlinefenomenen als Jameela Jamil of Pepe the Frog heeft ze geen flauw benul. Ik had me er daarom al bij neergelegd dat ik haar nooit zou kunnen uitleggen wat memes zijn, laat staan wat er soms grappig aan is. Maar dat was voordat haar generatiegenoten ermee aan de haal gingen om jongeren te laten weten dat ze heus nog wel toffe peren zijn.

Dat neemt niet weg dat de meeste memes vallen in de categorie ‘je had erbij moeten zijn’, wat de clou navertellen een erg ondankbaar taakje maakt. Een buitenstaander herkent weliswaar de gebruikte woorden en beelden, maar snapt niet alle verwijzingen, impliciete inside jokes en het belang van herhaling. Dat wordt pijnlijk duidelijk als bedrijven en politieke partijen op goed geluk memes over zichzelf in elkaar gaan knutselen. Het lijkt misschien alsof iedereen maar wat doet, maar het is al snel te bedacht, te geforceerd, te ‘ok boomer’.

Presidentskandidaat Michael Bloomberg (78) besloot precies dat gegeven uit te buiten om jonge kiezers aan te spreken. Voor zijn campagne, berekende de The New York Times,  schakelde hij een groep bekende meme-makers in met een gezamenlijk bereik van zo’n zestig miljoen volgers. Het resultaat is een serie fictieve chatgesprekjes tussen de Instagrammers en Bloombergs meme-alter ego: een verwarde oude man die het kwijt is maar toch nog denkt te kunnen meedoen.

‘Hallo Juice Boys,’ begint @mikebloomberg zogenaamd tegen het account @grapejuiceboys. ‘Kunnen jullie een originele meme posten waardoor ik er cool uitzie voor de aankomende Democratische voorverkiezing?’ Het antwoord is sceptisch: ‘Ik denk het eerlijk gezegd niet. Je uitstraling laat nogal te wensen over.’ Maar meme-Bloomberg heeft nog een troef achter de hand om te bepleiten dat hij wel degelijk cool is: ‘Ik heb Lamborghini-deuren in mijn Escalade laten zetten’. Het werkt omdat het hem de vleesgeworden ‘How do you do, fellow kids’-meme maakt. Speciaal voor mijn oma: dat is een still uit de comedyserie 30 Rock, van vijftiger Steve Buscemi die als privédetective – petje achterstevoren, skateboard over zijn schouder – undercover probeert te gaan op een middelbare school.

De meme van de Democratische kandidaat Michael Bloomberg doet denken aan Steve Buscemi in de ­comedyserie 30 Rock.

Een vergelijkbaar effect, maar dan met minder succes want niet meta genoeg, heeft het recent tot memepagina omgetoverde Instagramaccount van de VVD. Het moet de partij zijn opgevallen dat jonge FvD-stemmers wegliepen met alle grapjes over Baudet en VOC-schepen. In de zomer werd hun socialemediastrategie daarom radicaal omgegooid. Dat betekent een plaatje van SpongeBob, een filmpje van Rutte die eindelijk laat weten waar hij staat in het zenuwslopende patatfrietdiscours en een foto van een gerimpelde hond in VVD-tenue (‘vandaag even geen moties van blafkeuren’). In de reacties vat volger Maurice het sentiment treffend samen: ‘Hey leuk geprobeerd, zo’n meme, maar doe toch maar niet’. 

De strategie van Bloomberg heeft er ondertussen zelfs voor gezorgd dat Facebook en Instagram hun beleid in de Verenigde Staten aanpasten. Branded content van influencers over politici is vanaf nu toegestaan en geldt niet als politieke advertentie, als maar duidelijk wordt vermeld dat er voor de post is betaald. Maar over dat aspect deed Bloomberg toch al niet erg geheimzinnig. ‘Ik geef je er een miljard dollar voor’, belooft hij in een fictief chatgesprek aan Instagrammer @kalesalad. En waarschijnlijk blijkt zijn gewiekste investering ook nog elke cent waard, want wie wil er nu geen knuffelbare opa met zelfspot?

Meer over