Opinie

'Steun betaald voetbal kan wel degelijk een publieke taak zijn'

Als een gemeente met beperkte ondersteuning kan voorkomen dat een betaald voetbalorganisatie failliet gaat, dan is dat een goede zaak, schrijft Peter van Gool, raadslid voor D66 in Tilburg. 'Dit heeft vaak een veel gunstiger maatschappelijk en economische effect dan een faillissement. Hoezo geen publiek belang?'

OPINIE - Peter van Gool
Het Koning Willem II Stadion van voetbalclub Willem II in Tilburg. Beeld anp
Het Koning Willem II Stadion van voetbalclub Willem II in Tilburg.Beeld anp

Eric van Damme, hoogleraar aan de Universiteit van Tilburg, schreef een artikel op Volkskrant.nl waarin hij meent aan te tonen dat betaald voetbal geen publieke taak is. Op zich een verdedigbare stelling. Toch gaat Van Damme te kort door de bocht. Hij stelt dat elke vorm van ondersteuning door overheden ongewenst is en dus de publieke taak niet dient. Als raadslid van D66 in Tilburg heb ik ingestemd met steun aan de betaald voetbal-organisatie Willem II. Ik ben van mening dat gemeentebestuurders op basis van goede argumenten best hun eigen afweging mogen maken.

Met regelmaat verschijnen er berichten dat betaald voetbal-organisaties steun vragen aan gemeenten, om de faciliteiten te versterken of een faillissement te voorkomen. Het feit dat gemeenteraden soms besluiten tot een vorm van steun, komt niet zomaar tot stand. Natuurlijk spelen de druk vanuit de maatschappij en de reacties van supportersgroepen een rol. Als volksvertegenwoordiger luister je daarnaar. Mij is gelukkig gebleken dat die druk niet doorslaggevend is.

Belangenafweging
Een besluit om als gemeente een betaald voetbalorganisatie te ondersteunen komt voort uit een grondige belangenafweging. Het is te eenvoudig om te stellen dat ondersteuning aan een club om principiële redenen niet zou kunnen. Je gaat daarmee volledig voorbij aan de sociaal maatschappelijke impact die een voetbalclub voor een gemeente heeft. Die impact van voetbal op een gemiddelde stad als Maastricht, Nijmegen of Tilburg is enorm groot.

Een gemeentebestuur heeft als taak voor zijn burgers te zorgen op gebieden als participatie, integratie en sociale activering. Een betaald voetbal-organisatie kan hierin een substantiële bijdrage leveren. In Tilburg weet ik dat er erg veel vrijwilligers - waaronder ook een aanzienlijke groep mensen met een handicap - actief zijn voor hun club. Die groep vindt niet zo snel een andere baan in deze economisch moeilijke tijd. Ook blijkt in Tilburg dat de voetbalclub een ontmoetingsplek is voor mensen uit alle lagen van de bevolking. Saamhorigheid ontstaat er als vanzelf.

Publieke taak
Verder blijken de betaald voetbal-organisaties vele initiatieven te nemen in de richting van amateur sportverenigingen. Ook dat is belangrijk voor een stad. En wat te denken van projecten als 'playing for succes' waardoor er samenwerking met het onderwijs wordt geregeld? Verder mag vermeld worden dat een goed draaiende betaald voetbalorganisatie een positieve uitstraling kan hebben op het vestigingsklimaat voor bedrijven. Al is het alleen al door naamsbekendheid.

Ik durf de stelling in te nemen dat het effect van een betaald voetbalorganisatie in veel gevallen groter is dan dat van sommige andere gesubsidieerde organisaties en van soms geldverslindende citymarketing. Op zichzelf zijn mooie bijeffecten van een betaald voetbal-organisatie natuurlijk nog geen aanleiding om een club financieel te steunen met belastinggeld. Het is echter te makkelijk om te zeggen dat er geen maatschappelijk belang is, en daarmee ook geen publieke taak.

Kijkend als 'tekentafeljurist' naar de term 'publieke taak', zou je vraagtekens kunnen zetten. Maar een overheid die in dienst staat van haar burgers heeft een veel bredere afweging te maken. Als ik op maandagochtend in de personeelskantine van een willekeurig supermarktfiliaal in Tilburg kom, dan blijkt het gesprek maar al te vaak te gaan over de sportieve prestatie van 'hun' Willem II.

Geen carte blanche
Ook de Europese Commissie, die onderzoek doet naar de steun van enkele gemeenten aan het voetbal in hun stad, geeft in zijn laatste schrijven aan dat onder bepaalde voorwaarden (bijvoorbeeld bij dreigend faillissement) steun mogelijk is. De Europese Commissie onderstreept het belang van vrijwilligerswerk en de sociale en educatieve functie die een betaalde voetbalorganisatie heeft voor een gemeente.

Als een gemeente met beperkte ondersteuning kan voorkomen dat een club failliet gaat, heeft dat mogelijk een veel gunstiger maatschappelijk en economische effect dan een faillissement. Hoe zo geen publiek belang?

Moet dan zomaar alles kunnen? Nee. Dat is zeker niet wat ik wil bepleiten. Gemeenten hebben een grote verantwoordelijkheid en moeten er zorgvuldig en terughoudend met steun aan betaald voetbal omgaan. De praktijk heeft inmiddels al aangetoond dat ondersteuning nooit onbegrensd kan zijn. De faillissementen van drie betaald voetbalorganisaties gedurende de afgelopen jaren en de afgewezen steunverzoeken van enkele voetbalclubs onderstrepen dit. Geen 'carte blanche' dus.

De stelling dat betaald voetbal geen publiek belang dient, gaat mij veel te ver. Dat publieke belang is er wel degelijk. Op welke manier gemeentes daarin ondersteuning bieden, is een afweging die op lokaal niveau gemaakt moet worden. Gemeentebestuurders kunnen dat echt wel.

Peter van Gool is raadslid voor D66 in Tilburg.

Meer over