PersspiegelBeperkingen van ongevaccineerden

Persspiegel: ‘Onderscheid tussen gevaccineerden en niet-gevaccineerden is logisch, en niet alleen om medische redenen’

Ook in de rest van Europa woedt onder opiniemakers en columnisten discussie over de coronapas en de beperkingen van niet-gevaccineerden. Hoe wenselijk zijn deze ‘entreebewijzen’? En helpt de beknotting van vrijheden voor niet-gevaccineerden ook echt in de strijd tegen corona?

Een Franse agent controleert de QR code van een pass sanitaire in een Carrefour supermarkt in NIce.   Beeld SYSPEO / SIPA / HH
Een Franse agent controleert de QR code van een pass sanitaire in een Carrefour supermarkt in NIce.Beeld SYSPEO / SIPA / HH

Nu in Europa de vaccinatiegraad stagneert, maar zeer besmettelijke coronavarianten zoals ‘delta’ nog altijd een gevaar zijn voor de belasting van de zorg en de medemens, voeren overheden de druk op niet-gevaccineerden op. In onder meer Frankrijk, Italië en delen van Duitsland diende een coronapas al langer als toegangsbewijs tot delen van het openbare leven. Vanaf 25 september kom je ook in Nederland zonder een coronatoegangsbewijs niet meer binnen in de horeca, het theater en bij popconcerten. Dus barst ook hier de discussie los die onder opiniemakers en columnisten in heel Europa woedt: hoe wenselijk zijn deze ‘entreebewijzen’? En helpt de beknotting van vrijheden voor niet-gevaccineerden ook echt in de strijd tegen corona?

Zo meent Katharina Fontana in een commentaar in de Zwitserse krant Neue Zürcher Zeitung dat we niemand mogen straffen vanwege hun vaccinatiestatus. ‘Velen willen hun eigenwijze tijdgenoten tot bezinning brengen, desnoods met dreigementen en harde maatregelen. De matrix van tegenstrijdige belangen is ingewikkeld. Toch mogen we, ondanks al het ongeduld en de ergernis met de niet-gevaccineerden, niet met de zweep slaan en onze liberale principes opgeven. We bereiken het tegenovergestelde effect als politici bevelen uitvaardigen en bij mensen aandringen zich naar vaccinatiecentra te haasten.’

Ook Antiša Korljan ziet in de Sloveense krant Primorske novic weinig heil in het beperken van vrijheden van niet-gevaccineerden. ‘Vaccinatieaanhangers zullen het idee steunen, maar zij zijn toch al gevaccineerd. Tegenstanders van vaccinatie zullen de prik blijven weigeren. Vrije geesten zullen protesteren tegen deze slecht verhulde overheidsdwang, vaccinatiesceptici zullen blijven twijfelen. En velen zullen hun sociale leven tot een minimum beperken en proberen te overleven. Bedrijven, werknemers in de culturele sector en toeristische dienstverleners zullen de prijs betalen voor de onsuccesvolle aanpak door de overheid van alle besmettingsgolven tijdens de epidemie. Ons hele leven zal een slechte wending nemen.’

Hier denkt Jakob Zirm in de Oostenrijkse krant Die Presse duidelijk anders over. Volgens Zirm brengen duidelijke regels de economie juist weer in beweging. ‘Dat er een onderscheid wordt gemaakt tussen gevaccineerden en niet-gevaccineerden is niet alleen om medische redenen logisch. Het geeft ook grote delen van de bevolking de zekerheid om weer langetermijnplannen te kunnen maken. Ze kunnen weer wintervakanties boeken, theaterkaartjes bestellen of een tafel reserveren bij een restaurant. (...) Als de stemming positief en consumentvriendelijk is, komt dit meestal ook tot uiting in economische groei.’

Columnist Quim Monzó verwondert zich in de Spaanse krant La Vanguardia over de terughoudendheid om in Spanje een coronapas in te voeren nu 70 procent van de bevolking is gevaccineerd. ‘Wie heeft er baat bij als we deze niet hebben? Jaume Padrós, voorzitter van de artsenvereniging in Barcelona, ​​legt uit dat hij tegen het verplicht vaccineren van mensen is, maar dat we wel richting positieve discriminatie moeten gaan. Dat het coronapaspoort zekerheid zal bieden en de normalisering van het sociale leven zal bevorderen. En hij gebruikte een zinnetje dat het wat mij betreft helemaal samenvat: ‘Naar de film gaan, naar een voetbalstadion, naar een restaurant, dat zijn geen grondrechten.’ Helder, als water.’

Christoph Strack stelt op de Deut­sche Welle dat het gaat om vrijheden in de zin van grondrechten en om noodzakelijke voorzorgsmaatregelen. ‘Kijk maar naar het groeiend aantal landen waar discussie is over of vaccinaties verplicht moeten worden gesteld voor medisch personeel: Italië, Frankrijk, Engeland, Hongarije en Griekenland, om er maar een paar te noemen. Dat het aantal verpleegkundigen in Duitsland dat nog niet is gevaccineerd te hoog is in regio’s waar vooral rechtse populisten en complotdenkers sterk vertegenwoordigd zijn, is een indicatie van de drijfveren van degenen die tegen vaccinatie zijn.’

Dat het verzet tegen de coronapas politiek gemotiveerd is, staat ook volgens filosoof Donatella Di Cesare als een paal boven water. In een fel opiniestuk in de Italiaanse krant La Stampa schrijft ze: ‘Samenzweringstheorieën, nauwelijks verhulde ontkenningen en vooral openlijk antisemitische uitspraken laten het ware karakter en de gemoedstoestand zien van de anti-coronapasbeweging. Een blik op internet toont gele sterren, die een obsceen symbool zijn geworden voor discriminatie van degenen die weigeren zich te laten vaccineren. Of kijk naar uitingen waarin het woord pas met dubbel ‘s’ is geschreven, zodat het doet denken aan de nazi-SS. De strijd tegen de coronapas is een reactionaire strijd, een strijd van rechts (zo niet van extreem-rechts).’

Maar wie vreest dat dit mogelijk zal leiden tot gevaarlijke polarisatie van de samenleving, stelt Patrik Müller gerust in de Zwitserse krant Aargauer Zeitung. ‘Wat vaccinatie betreft lopen de scheidslijnen niet langs de samenleving als geheel, maar langs families, verenigingen, politieke partijen, bedrijven, buurten. In de VS is het anders. Amerika is in tweeën gedeeld, vaccineren en maskers dragen wordt gezien als een politieke daad: je bent voor de Democraten als je dit doet, terwijl de Republikeinen – inclusief Trump – nauwelijks meer over vaccinaties durven te praten. Een dergelijke polarisatie is gevaarlijk, voor elk land. (...) We moeten verschillen van mening leren tolereren, ze bespreken en ervan profiteren. Als we daar als individu in slagen – in onze families en onder onze vrienden – zal dit uiteindelijk ook de samenhang van de samenleving versterken.’

Belangrijk is wel dat de samenleving stopt om niet-gevaccineerden te behandelen als melaatsen, benadrukt Lorraine Courtney in de Irish Independent, verwijzend naar een arts die terughoudend is in het verzorgen van vaccinatie-tegenstanders: ‘Wat als de dokter geen medeleven had gehad met haar dikke patiënten, met rokers, met bankzitters, met te hard rijdende automobilisten, met vrouwen met baarmoederhalskanker of met mensen met hiv? Zoveel ziekten en ongelukken worden veroorzaakt door onszelf en de keuzes over hoe we ons leven leiden. Tolerantie en fundamenteel menselijk fatsoen zijn eigenschappen die we hard nodig zullen hebben op weg naar herstel. Er is een lange weg te gaan, psychologisch en economisch en de covid-kruisvaarders moeten eens rustig aan doen.’

Op zijn beurt waarschuwt columnist Olivier Maurice van de Franse nieuwssite Contrepoints op het gevaar dat door een coronapas gevaccineerden vrijgesteld worden van alle voorzorgsmaatregelen en ‘als virale bommen in het wild worden losgelaten’. ‘Binnen enkele weken is vaccinatie van een beschermend mechanisme uitgegroeid tot een erkende risicofactor voor overdracht. Zelfs de Franse Wetenschappelijke Raad heeft eindelijk ingezien dat de effectiviteit van vaccinatie afneemt en heeft de regering gevraagd haar standpunt te wijzigen en op een politiek correcte manier te verklaren dat het coronapaspoort nutteloos, zo niet ronduit gevaarlijk is.’

Ten slotte wijst Jaime Jesús Pérez van de Spaanse Vereniging voor Vaccinatie tegenover RTVE op het gevaar dat met de coronapas, naast gevaccineerden, ook van corona herstelden toegang zullen krijgen tot allerlei zaken. ‘Dit kan een contraproductief effect hebben, zoals het moedwillig opzoeken van een besmetting.’ Pérez herinnert aan de mode van Chickenpox Parties in de VS, waterpokkenfeesten, waar zieke en gezonde kinderen op afkwamen, zodat de gezonde kinderen de ziekte zouden oplopen en zo een inenting vermeden. ‘Sinds 2020 zien we dit ook bij covid. Daarmee dreigt niet alleen het gevaar van discriminatie, maar mogelijk ook dat van ongewenst gedrag.’

Meer over