De week van de hoofdredacteurPieter Klok

Over afwijkingen van het normale

null Beeld

Moeten we bij de nieuwe Kamervoorzitter melden dat ze met een vrouw is getrouwd, was donderdagochtend de vraag. Ja, vonden sommigen. Het is toch een mijlpaal in de emancipatie van de lhbti-gemeenschap, dat mogen we best markeren. Nee, vonden anderen, door dat er bij te melden doe je alsof het iets bijzonders is, iets dat afwijkt van het normale en dat moet een krant als de onze vooral niet uitstralen. Als we het al melden, moeten we het in de toekomst ook doen als iemand getrouwd is met een man.

Vera Bergkamp (D66), de nieuwe voorzitter van de Tweede Kamer. Beeld  Freek van den Bergh/de Volkskrant
Vera Bergkamp (D66), de nieuwe voorzitter van de Tweede Kamer.Beeld Freek van den Bergh/de Volkskrant

Dit dilemma komt in vele vormen terug. Als je wilt markeren dat iets bijzonder is, loop je altijd het risico dat mensen denken dat je vooral wilt benadrukken dat het vreemd is.

‘Tjeenk Willink (79) moet de rust terugbrengen’, luidde woensdagochtend de kop. Er waren lezers die daar aanstoot aan namen. ‘Waarom is het relevant dat Herman Tjeenk Willink 79 is? Is oud fout? Of een overwinning na alle debatten over #dorhout? Ik hoop het laatste.’

Het was inderdaad vooral het laatste. We wilden graag benadrukken hoe bijzonder het is dat er een beroep wordt gedaan op de nestor van de Nederlandse politiek, die al vele formaties heeft meegemaakt. Het laat zien hoe ernstig de situatie uit de hand is gelopen.

Een discussie die hierop lijkt, is die over woorden als acteur/actrice, directeur/directrice, voetballer/voetbalster. De ene school zegt: het is juist goed om te benadrukken dat de genoemde functie door een vrouw wordt bekleed, anders zal de lezer waarschijnlijk denken dat het een man is. De andere school zegt: dat moet je juist niet doen, want je straalt hiermee uit dat het bijzonder is dat de functie door een vrouw wordt bekleed, alsof een vrouw het anders zou doen dan een man. Bij ons heeft de tweede school de discussie gewonnen. In principe geldt dat we alleen relevante feiten melden, dingen die je moet weten om het nieuws te begrijpen. Iemands geslacht of seksuele oriëntatie is meestal niet relevant.

Bij persoonlijke interviews of portretten gelden echter weer net andere regels. Je wilt vooral dat de lezer zich in de geportretteerde kan verplaatsen, hem of haar goed kan leren kennen. Dan helpen biografische details wel. Zo stond in het profiel van Bergkamp wel beschreven wanneer ze ‘uit de kast’ kwam, maar vermeldden we in het cv niet dat ze is getrouwd met een vrouw. Mij rest geen andere uitweg dan oud-PvdA-politicus Thijs Wöltgens weer eens te citeren. ‘U vertrouwt op mijn consistentie, maar dat kunt u niet.’

Meer over