Opinie

Opinie: Willen we maximaal leven, of denken we ook na over verandering?

We gaan weer door met alles waarmee we gestopt waren, wat ons was ontzegd. Er zit geen reflectie in, geen nadenken over veranderen. Hoe heeft twee jaar corona ons laten nadenken over hoe te leven?

Lammert Waslander
De nachthoreca opent zijn deuren tijdens protestactie De Nacht Staat Op tegen de coronamaatregelen.  Beeld Marcel van den Bergh/Volkskrant
De nachthoreca opent zijn deuren tijdens protestactie De Nacht Staat Op tegen de coronamaatregelen.Beeld Marcel van den Bergh/Volkskrant

De meest uitgesproken zin het afgelopen half jaar is ‘gelukkig, het kan weer!’ Het is een mooie zin, want het geeft aan hoe blij we zijn om weer op terrassen te zitten, concerten en festivals te bezoeken en overal heen te vliegen. Kortom, na twee coronajaren met de vele beperkingen, angsten en ernstig zieke of overleden mensen, kunnen we ons weer amuseren, consumeren en reizen. Daar hebben we allemaal grote behoefte aan en dit zien we terug op de drukke terrassen, bij de volgeboekte restaurants, aan de lange wachtrijen op Schiphol en bij het horen van de nieuwe enthousiaste vakantieverhalen van velen om ons heen.

De zin heeft voor mij ook iets triests. Uit de zin spreekt het verlangen weer door te gaan met datgene waarmee we gestopt waren, datgene wat ons was ontzegd. Er zit geen reflectie in, geen nadenken over veranderen. Misschien is het daar nog te vroeg voor en moeten we eerst weer los gaan, genieten van wat lang niet kon en wat we toch zo graag willen. Misschien willen we nu ook maximaal leven, nu het kan, want na de zomer kan het virus opnieuw toeslaan. Toch wil ik de vraag stellen: Hoe heeft twee jaar corona jou laten nadenken over hoe te leven na corona?

Max Verstappen

De traagheid en stilstand tijdens corona was voor velen zeer moeilijk te verdragen. Ondertussen leven we momenteel weer steeds sneller. Er worden meer e-bikes dan gewone fietsen verkocht, e-bikes die vooral hard gaan. Internet gaat velen niet snel genoeg en overal worden stoepen en wegen opengebroken om nieuwe kabels voor een nieuw netwerk aan te leggen. Eten is steeds vaker ‘fastfood’, ’s middags als lunch op een terras en ’s avonds thuisbezorgd. De smartphone stroomt voortdurend vol met nieuwe aandacht vragende berichten. Het stopt nooit. Symbolisch voor de adoratie van snelheid staat Max Verstappen, wereldwijd sportman van het jaar, voor wie wij zelfs een circuit in Zandvoort hebben geopend.

Twee jaar rust door corona heeft ons psychisch noch lichamelijk gezonder gemaakt. Veel jongeren werden eenzaam en kampten met suïcidale gedachten. Op school liepen met name jongeren uit de lagere sociale klassen achterstanden op. De eerste en tweedejaars studenten werden op zichzelf teruggeworpen en hadden geen ‘studentenleven’.

Diagnoses geëxplodeerd

De decennia voorafgaand aan corona is het aantal diagnoses van jongeren geëxplodeerd. Iemand met ADHD heeft constant behoefte aan nieuwe prikkels en kan zich niet meer op een taak concentreren. Iemand met ADD sluit alle prikkels buiten, zit apathisch in de eigen wereld, heeft geen weet van of kan niet voldoen aan de eisen die het onderwijs of het werk stellen. Iemand met autisme probeert zich op één onderwerp te concentreren of zich erin te verdiepen, maar dreigt steeds overspoeld te worden door prikkels om zich heen.

Thuiswerken was even leuk, maar we hebben ‘real life’ contacten op het werk nodig om ons prettig te voelen. Daarom gaat iedereen weer naar het werk en zijn de files weer als vanouds. De ratrace van werken is weer begonnen. Een burn-out voor je dertigste is inmiddels niet uitzonderlijk meer. Opvallend is dat steeds meer jongvolwassenen een vijfdaagse werkweek niet zien zitten. Meditatie, yoga en mindfulness zijn nog nooit zo populair geweest om tot rust te komen, om het vol te houden.

Gezond leven is goed eten, veel bewegen en je hersens gebruiken. Ze staan onder druk in een te trage tot stilstand komende wereld, maar ook in een te snelle te stressvolle wereld. Maar gelukkig het kan weer, nadenken over hoe jij wilt leven na corona.

Lammert Waslander is psycholoog.