Opinie

Opinie: Internationalisering hoger onderwijs is een blijvertje – deal with it

Zowel Annette de Groot als Volkskrant-columnist Aleid Truijens wil de internationalisering in het wetenschappelijk onderwijs terugdraaien. Maar dat is onpraktisch, ongewenst en achterhaald.

Ingmar Visser
Studenten op het Science Park van de Universiteit van Amsterdam.  Beeld Jeroen Jumelet / ANP
Studenten op het Science Park van de Universiteit van Amsterdam.Beeld Jeroen Jumelet / ANP

De voordelen van internationalisering in het hoger onderwijs zijn alom bekend – wetenschap, studenten en samenleving hebben er grote baat bij. Wetenschap is bij uitstek internationaal en vooruitgang daar leunt sterk op uitgebreide internationale netwerken. De Nederlandse samenleving profiteert via de universiteiten van de laatste inzichten, niet alleen uit Nederland maar uit de hele wereld.

Nederlandse studenten staan in de rij om zich aan te melden bij internationale opleidingen aan onze universiteiten; bij de opleiding psychologie aan de Universiteit van Amsterdam is het aantal Nederlandse aanmelders sinds de invoering van het internationale programma meer dan verdubbeld – het aantal internationale aanmelders steeg overigens nog veel sneller.

Vrij verkeer

Uitwisseling van studenten in Europa is niet alleen inspirerend en leerzaam voor die studenten zelf, het versterkt op termijn ook de betrekkingen tussen die landen. De Europese landen hebben niet voor niks afgesproken dat er vrij verkeer is – ook van studenten. Nederland loopt binnen Europa voorop als het gaat om het toegankelijk maken van het universitair onderwijs en de Nederlandse universiteiten leveren ontzettend goed onderwijs. Daarom dreigen zij ten onder te gaan aan het eigen succes. De toestroom van internationale studenten is zo groot dat universiteiten bezwijken onder de werkdruk, en de toch al veel te krappe woningmarkt in grote steden nog meer onder druk komt te staan.

Moeten we de internationalisering dan maar helemaal terugdraaien, zoals De Groot en Truijens voorstellen? Nee, natuurlijk niet. Het is zeer onwenselijk omdat daarmee alle voordelen van internationalisering weer teniet worden gedaan, het is zeer onpraktisch omdat de omschakeling van opleidingen van Nederlands naar Engels een fikse inspanning vraagt. Het terugdraaien daarvan is een desinvestering en vraagt bovendien weer een grote en onnodige inspanning. Om het in goed Nederlands te zeggen, internationalisering is here to stay, we love it, and deal with it.

Achterhoedegevecht

In plaats van een achterhoedegevecht te voeren over de teloorgang van het Nederlands in het universitair onderwijs zou het beter zijn de aandacht te verleggen naar praktische oplossingen voor de reële problemen die mede door internationalisering zijn ontstaan. Het reguleren van de toestroom van internationale studenten is zo’n praktische oplossing. Ik heb nog niemand gehoord die ertegen is, maar toch wordt het niet geregeld in Den Haag.

Het is volkomen begrijpelijk dat we in Nederland niet iedereen van een plekje aan onze prachtige universiteiten kunnen voorzien. Binnen de Europese Unie is het ook uitstekend verdedigbaar om te stellen dat we niet een onbeperkt aantal studenten van elders kunnen opleiden. Immers, ook de woningmarkt moet met spoed uit het slop gehaald worden – voor studenten uit binnen- en buitenland en voor jongeren en starters in het algemeen. Op het internationaliseringsfront is het daarom tijd voor action, action, action.

Ingmar Visser is universitair hoofddocent ontwikkelingspsychologie en directeur van de bacheloropleiding psychologie aan de Universiteit van Amsterdam.

Meer over