Lezers overWoningentekort

Meer woningen? Denk ook aan opsplitsen, verduurzamen van lege woningen en zelfs aan onteigening van grond

Van ‘bouwen, bouwen, bouwen’ tot een harde aanpak van ‘de pandjesprins’ en omstreden huizenopkopers. Steeds luider klinkt de roep om een uitweg uit de wooncrisis. Ook Volkskrant-lezers dragen verrassende oplossingen aan voor het huidige woningentekort.

 Een bouwproject in Buiksloterham, Amsterdam-Noord.  Beeld Hollandse Hoogte /  ANP
Een bouwproject in Buiksloterham, Amsterdam-Noord.Beeld Hollandse Hoogte / ANP

Zo schrijft Harry Rinckes uit Amsterdam dat in sommige grote steden het aantal alleenstaanden meer dan 50 procent is. ‘Het is de grootste groep die schreeuwt om kleine betaalbare woningen. Bouwend Nederland houdt hier nauwelijks rekening mee, omdat aan grotere woningen meer kan worden verdiend. Ook is er een grote groep alleenstaanden die een woning bewoont van 100 m2 of nog veel groter. Dit is een luxe die in deze tijd van grote woningnood niet meer passend is. Er zijn in Nederland heel veel alleenstaande senioren die zo een ruime eengezinswoning ‘bezetten’. Zij wonen daar al jaren en zijn in de buurt geworteld. Verhuizen willen en kunnen ze niet. Wat wel zou kunnen: de woning opsplitsen in twee kleinere zelfstandige woningen.

‘Daarnaast kunnen ook ruime appartementen, zowel huur als koop, worden opgesplitst in meerdere kleinere. Zo kunnen zonder te bouwen meer dan 100.000 kleinere betaalbare woningen te voorschijn getoverd worden.’

Erwin Mlecnik, werkzaam bij de Faculty of Architecture and the Built Environment van de TU Delft, wijst juist op de meer dan 90.000 woningen die nu al leeg staan in Nederland. ‘Het oplossen van de woningnood en het verbeteren van de woningkwaliteit vraagt naast steunmaatregelen voor renovatie ook ondersteunende regulering, onder meer om leegstand tegen te gaan. Om woningen van een kwaliteit vergelijkbaar met nieuwbouw beter bereikbaar te maken in de huursector is bovendien beleid nodig dat kopers en woningcorporaties aanmoedigt woningen te verduurzamen na aankoop.

‘Grondige renovaties kunnen leiden tot beter comfort en gezondere woonplekken voor bewoners, en een veel lagere energierekening voor kwetsbare doelgroepen. Voer dus bijvoorbeeld een verplichting in bij aankoop om een woning grondig te isoleren naar een hoge energieprestatie en geef de kopers hiervoor enkele jaren tijd. Vraag bijvoorbeeld na 5 jaar een woning-APK ter bevestiging. Investeerders die quick-wins zoeken zullen opzien tegen het gedoe, starters nemen renovatiewerken er graag bij wanneer ze de woning kunnen inrichten naar hun zin, huurders genieten van een woonlastenneutraal arrangement.’

Bijkomend voordeel volgens Mlecnik: ‘Het beleid voldoet meteen ook beter aan het Klimaatakkoord en de Europese directieven om de jaarlijkse renovatie van het gebouwenbestand op te krikken van 1 procent naar 3 procent.’

Maarten Dulfer uit Eenrum pleit zelfs voor de onteigening van grond, wat goed zou zijn voor zowel meer gelijkheid op de woningmarkt als betere agrarische bedrijfsvoering. ‘Het beste is de overwaardering en de overlast van bezit allebei aan te pakken. Het schaarse goed dat mensen in deze rijk maakt of nekt is grond, en wel grond op een gewenste plek. Fundamentele oplossing is die te onteigenen en het gebruik toe te delen. Wonen, werken, boeren, het kan allemaal uitstekend in eigen gebouwen op gepachte grond. De pacht heeft relatie met nut en opbrengst en is een instrument voor nu node gemiste ruimtelijke ordening door de overheid.

‘De maatschappelijke winst is groot. Woningbouw is beter aan te sturen, ook op duurzaamheid. Agrarische productie kan zoals gewenst: circulair, biologisch en voor de regio – veel boeren zouden zo’n pachtcontract verkiezen boven uitputtend maximaliseren. Eigenaren van woningen op gepachte ondergrond hebben een goedkoper huis en een lagere hypotheek.’

Meer over