Lezersbrieven

Lezers over links onbehagen, jongeren, klimaat, vrouwen met macht en voetbaldromen

De lezersbrieven van zaterdag 14 augustus.

Er wordt druk gebouwd aan de tribunes op het circuit van Zandvoort voor de komende Formule 1. Op de achtergrond de beruchte Tarzanbocht. Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant
Er wordt druk gebouwd aan de tribunes op het circuit van Zandvoort voor de komende Formule 1. Op de achtergrond de beruchte Tarzanbocht.Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

Brief van de dag: PvdA, hervind de kracht om uit onbehagen weer links te zijn

Ik vrees dat een aantal prominente PvdA’ers die nu zo pleiten voor een fusie op links van een koude kermis gaan thuiskomen. Want ik acht de kans groot dat als zij eenmaal na hun polderend bestaan aankomen bij de fabriekspoorten van het hiernamaals, door de poortwachters Troelstra, Drees en Den Uyl subiet worden doorverwezen naar de neoliberale hel ‘van zoek het zelf maar uit’.

Ik kan helaas bijna niet anders constateren dat mijn partij de PvdA kennelijk in doodsnood verkeert. Te lief voor elkaar geworden, geen strategie, maar vooral ook geen inspirerend en bindend leiderschap. En dat in een samenleving waar de tweedeling steeds groter wordt, waar zelfredzaamheid alleen werkt voor wie daar vaardig toe is, of het zich kan permitteren, en waar klimaatverandering in het denken en handelen nog steeds een elitefeestje is.

Dat alles vraagt om een sterke visionaire en brede linkse volks- en middenpartij die vanuit de waarden handelt dat een verzorgingsstaat vanzelfsprekend is voor hen die het zonder hulp niet redden. Pijnlijk dat de randstedelijke en Haagse politieke cultuur en werkelijkheid - van alle partijen overigens - zo ver is af komen te staan van het lot van gewone mensen.

Laat ik daarom, ook maar eens populistisch navelstarend, de bakfietsende linkse elites in de randstad er maar eens van beschuldigen, dat zij net als hun politieke opponenten de wereld enkel nog kennen via excelsheets. Koel en zakelijk besproken in vergaderkamers die gedomineerd worden door bestuurskundig en politicologisch geschoolden, die echter vooral hun eigen vrijgestelde biotoopjes projecteren als denkmodel voor de hele samenleving. De toeslagenaffaire is geen toeval, en de aantrekkingskracht van populisten volkomen verklaarbaar.

Loop ik leeg? Nee, maar zouden die navelstaardiscussies op de vierkante centimeter over linkse samenwerking eens kunnen stoppen? Het aangrijpingspunt van de PvdA was en is nog steeds de werkvloer van de samenleving, waar de brandstof ligt voor het werken aan een menswaardige en kansrijke samenleving voor - en met iedereen. Daar is een hoop werk te verzetten en een wereld terug te winnen. Om in dat kader te verwijzen naar een strijdlied van Bots: ‘De weg is lang, en kent ook eenzaamheid, maar vraagt ook strijdlust’. Dat laatste is niet hetzelfde is als oeverloos vergaderen.

Hervind de kracht om uit onbehagen weer een links radicale middenpartij te zijn. Deze tijd schreeuwt erom.

Marien van Schijndel, duovoorzitter PvdA-afdeling Deventer

Voedselsysteem

Ons land (en de wereld) ziet zich in de afgelopen decennia geconfronteerd met een aantal grootschalige epidemieën, waaronder covid-19, overgewicht en obesitas en klimaatverandering, waarbij dat laatste deze week opnieuw alarmerend is vastgesteld in het recentste IPCC-rapport. Al deze epidemieën kennen een gemeenschappelijke deler en daarmee ook een gemeenschappelijke oplossing: ons voedselsysteem.

Met name voor een land dat zich erop voorstaat een van de grootste landbouwexporteurs ter wereld te zijn, maar ook grotendeels onder de zeespiegel ligt en waarbij tijdens de piek van covid-19 de ic’s vollagen met mensen met overgewicht, is het daarom verwonderlijk dat er zo weinig serieus naar een transformatie van dit voedselsysteem gekeken wordt.

We denderen voort in een paradigma waarbij voedselvoorziening draait om zo veel mogelijk geld verdienen, voor enkelen, in plaats van een essentie voor menselijk leven, voor ons allen, en we kijken daarbij ongemakkelijk weg wanneer zich dit vertaalt in een schijnbaar onoplosbaar stikstofdossier.

Laten we in het nieuwe kabinet eindelijk toewerken naar een visionaire voedselstrategie, liefst met eigen minister, waarbij voedsel weer draait om voeding, voor nu en toekomstige generaties en niet om winstmarges van multinationals. Dit is goed voor de volksgezondheid, voor het milieu en de lokale economie, inclusief de landbouwsector.

Wilma Waterlander, universitair docent, Amsterdam UMC

Eten

Tussen de 200- en 300 duizend schoolkinderen die elke dag zonder ontbijt naar school gaan. 12 duizend geregistreerde dak- en thuisloze jongeren van wie velen ’s ochtends niet weten waar ze de komende nacht slapen en of ze dan honger hebben of niet. 9 duizend 90-plussers die in armoede leven, die soms moeten kiezen tussen het betalen van de zorgkosten of een warme maaltijd. Volgens Jean-Pierre Geelen is Nederland onder andere geen #kutland omdat er te eten is. Dan ben je het zicht op de onderkant van onze samenleving volkomen kwijt.

Jan Rob Dijkstra, Winsum

Optimistisch geluid

Rechtse rakkers en andere onwetenden noemen de Volkskrant niet zelden de Azijnbode. Door het redactioneel commentaar van 10 augustus bent u van deze onjuiste benaming af. De kern van uw commentaar is dat het IPCC-rapport klimaatsceptici de wind uit de zeilen zal nemen. Een optimistisch geluid en ik hoop dat u gelijk krijgt.

Met zulk commentaar zou ik de Volkskrant eerder de Blije Krant of de Vrolijke Bode noemen. Het is toch zo dat na de oprichting van de club van Rome in 1968 en na de publicatie in 1972 van het rapport De grenzen aan de groei al meer dan vijftig jaar bekend is dat het met ons klimaat de verkeerde kant uitgaat? Hoeveel nieuwe alarmerende rapporten en conferenties zijn er niet geweest die overtuigende bewijzen presenteerden dat wij mensen ons milieu en klimaat verwoesten?

Ik vrees dat we de sceptici niet overtuigen met bewijzen en argumenten. Al staan ze tot hun knieën in het wassende water, stort de Dom in door gigastormen en brandt de hele Veluwe en het beetje bos dat er in Nederland nog over is af, dan nog zullen ze beweren: ‘Zo is het altijd geweest, het klimaat heb je niet in de hand.’

Jan Bouman, Zeist

Verheugend

Hartverwarmend en hoopgevend is alle bijval om naar aanleiding van het klimaatrapport de wereld te redden van de ondergang. Van diverse kanten, ook daar waar wel enige beïnvloeding mogelijk is, klinken geluiden als ­‘Nederland moet vooroplopen en weer gidsland worden’.

In dat licht is het verheugend dat de daad meteen bij het woord wordt gevoegd, door op 5 september de Formule 1 door het duingebied bij Zandvoort te laten razen inclusief de opening door Leeuwarder F-34’s. Ik wens de om­wonenden aldaar alvast veel plezier.

Jemke Visser, Harlingen

Koud afdouchen

Met gericht topsportbeleid onder leiding van Maurits Hendriks, technisch directeur van sportkoepel NOCNSF, heeft Nederland de zevende plaats in het medailleklassement van de Olympische Spelen behaald, als beste land van de Europese Unie. Dit staat in schril contrast met onze wereldwijde klimaatprestaties. Van de 27 landen van de EU bungelen we onderaan en presteren alleen Malta en Luxemburg slechter. Misschien dat Hendriks hierin nog iets kan betekenen. Rutte c.s., koud afdouchen zou ik zeggen.

Eric Winter, Groningen

Jongeren

Peter de Waard beschrijft in zijn stukje over de elektrischetweewielershype de toename van het aantal ongelukken. Hij maakt daarin onderscheid tussen twee bevolkingsgroepen. Bij een van die groepen benoemt hij de toename als het gevolg van ‘roekeloos scheuren’ (jongeren) en bij de andere van ‘onhandig ­manoeuvreren’ (ouderen).

Ik vraag me af wat de reden is dat hetzelfde gedrag bij verschillende groepen zo anders wordt benoemd. Ook vraag ik me af of de etiketten in dit voorbeeld niet andersom hadden moeten worden geplakt. Van een ‘oudere’ verwacht ik dat ze door jarenlange ervaring in staat zijn de risico’s van hun eigen gedrag te kennen en dat gedrag aan te passen, van een ‘jongere’ begrijp ik dat ze risico’s nog niet helemaal kunnen overzien en dat ze sommige dingen nog moeten leren. Het is geen groot voorbeeld maar wel een krachtig en typerend voorbeeld.

Ik vind het pijnlijk om waar te nemen hoe wij met onze jongeren omgaan. Ik vind het bewonderenswaardig hoe onze jongeren in het leven staan.

Hans Gerritsma, Alkmaar

Vrouwen met macht

En ik maar denken dat als vrouwen op plaatsen komen te zitten waar de besluiten genomen worden, de wereld er beter uit zou zien. Drie vrouwen met macht (Kaag, Bijleveld en Broekers-Knol), die ook nog eens drie partijen vertegenwoordigen die deel uitmaken van het demissionaire kabinet, kunnen met een druk op de knop een paar duizend Afghaanse vluchtelingen redden van de dood. Mensen die de afgelopen jaren, vaak met gevaar voor eigen leven, de Nederlandse troepen hebben ondersteund in militaire operaties en bij ­allerlei ontwikkelingsprojecten.

Wat een schande! Kijken hoe het ­kabinet zich hieruit zal draaien, als de foto van de eerste dode politieman of directrice van een succesvolle meisjesschool de krant haalt.

Teeja Bongaards, Nijmegen

Roundup

Bayer heeft weer eens een rechtszaak verloren over zijn onkruidverdelger Roundup. In hoger beroep bevestigde een Californische rechtbank deze week het mogelijk verband tussen Roundup-gebruik en lymfeklierkanker en kende de eiser een miljoenenclaim toe.

Roundup is al jaren omstreden. ­Tegenover iedere belastende studie staat er een die het middel vrijpleit, ook al bleek onlangs dat de laatste categorie veelal heimelijk gefinancierd wordt door Bayer zelf. De belangen zijn groot. Bayer heeft al miljarden gereserveerd om de vele duizenden rechtszaken af te kopen. Uit voorzorg hebben veel landen inmiddels Roundup verboden.

In Nederland moeten we het voor­lopig doen met een polderoplossing: hoveniers, beheerders van waterschappen en andere professionals mogen Roundup niet meer gebruiken, onze boeren mogen het nog wel, al wordt hun wel aangeraden ‘minder risicovolle producten’ te gebruiken. En de parti­culier? Geen probleem: die kan voor Roundup nog altijd terecht bij tuin­centrum of bouwmarkt.

Wim Westera, Leersum

Boete

ABNAmro is weer onderdeel van een onderzoek naar crimineel gedrag. Dit keer naar malversatie bij dividenduitkeringen en belasting ontduiken. Goed dat dit onderzocht wordt, maar van de bestraffing begrijp ik niets. Er wordt een boete opgelegd.

De bank is nog steeds voor het grootste deel een staatsbank en dus van ons allemaal. Als er een boete opgelegd wordt, dan wordt die ons opgelegd, terwijl wij er niets mee te maken hebben. Waarom worden de verantwoordelijke mensen niet aangepakt en opgesloten? Nu blijven ze veelal buiten schot en de onschuldigen (wij dus) betalen de boete. Dit moet toch anders kunnen.

Tom Kooijman, Weert

Dromen

Ik ben een voetbaljunk, en voor mij, net als vele anderen, is voetbal de belangrijkste bijzaak in het leven. En ik ben het helemaal eens met de constatering van Willem Vissers in de Volkskrant dat (olie)geld de dienst uitmaakt in het ­tegenwoordige voetbal. Zoals ook ­terecht is geconstateerd in de analyse van het Nederlandse succes bij de Olympische Spelen dat dit de herleiden valt tot talent, focus en... geld.

Bij de start van de nationale voetbal competities in Europa leidt dit tot de analyse dat de meeste competities beter af zouden zijn als de rijkste Europese voetbalclubs, verenigd in de ECA, hun eigen competitie beginnen, zoals een gesloten Super League, naar voorbeeld van de Amerikaanse NBA.

Want hoe eerlijk en sportief is het dat alleen Ajax als startgeld in de Champions League 35 miljoen euro ontvangt? Dit is meer dan het totale jaarlijks budget van 15 van de 18 clubs in de eredivisie. Hoezo financial fairplay?

Hét grote bezwaar tegen de Super League was dat voetballiefhebbers zouden stoppen met dromen van de dag dan hun cluppie de grote club zou verslaan en kampioen zou worden. Maar waren dromen niet altijd al bedrog?

Hans Moonen, Utrecht

Spoken word

Het ligt misschien niet voor de hand in een land waar de virusuitbraakraad Outbreak Management Team genoemd wordt, maar zouden jullie willen overwegen om een spokenwordartist aan te duiden als voordrachtkunstenaar?

Rinus Scheele, De Bilt

Meer over