tv-recensiefrank heinen

Kleine levens die je even zacht aanraken in het voorbijgaan van de zondag

null Beeld

Nog even en dan gaat Jurian (13) voor het eerst echt vissen, vissen op een echt schip. Jurians vader is visser en diens vader ook. Als Jurian een oliepak past, zegt zijn vader met een warmte in z’n stem die onnadrukkelijk aandoet: ‘Wat zal je opa trots zijn.’ Als aanstaand jongste lid van de bemanning zal hij achter de pannen moeten kruipen. Thuis, op zijn kamertje, met een kolossale foto van een vissersboot aan de wand, fantaseert Jurian over de tijd op zee. Over zeeziekte, die zijn opa wel twintig jaar kwelde, en over wat er zal gebeuren als de andere vissers zijn eten niet lekker vinden. ‘Dan zou het best wel kunnen dat de bemanning kwaad op me wordt. Maar ja: ik zie wel waar het schip strandt.’

Jurian in ZappDoc: Nog één week Beeld VPRO
Jurian in ZappDoc: Nog één weekBeeld VPRO

Een paar duizend kilometer (en gevoelsmatig: een paar lichtjaren) verderop, in Jemens hoofdstad Sana’a, beweegt Akram zich voort op een plank met wieltjes eronder. Akram is 30. Als jongeman, op zoek naar een baan, belandde hij in Saoedi-Arabië. Daar werkte hij op het land, en toen hij op een dag reparaties uitvoerde aan een dak, viel hij op een kluwen elektriciteitsdraden. Hij werd wakker in een ziekenhuisbed. Iemand zei: ‘Je hebt een half jaar in coma gelegen.’ En daarna: ‘Je bent helaas de helft van je lichaam kwijt.’ Ja, helaas ja. De onderste helft van zijn lijf was verdwenen. Vanaf dat moment sleepte Akram zijn bloedende bovenlichaam anderhalf jaar door de straten, tot hij op de vuilnisbelt dat plankje vond. Nu gaat hij rollend door het leven, zijn overgebleven helft vastgegespt aan zijn rudimentair ogende karretje, terwijl hij zich afzet met zijn handen. De kijker volgt hem in de sportschool – Akram is een fanatiek gewichtheffer –, in het zwembad en op straat, waar hij zich ogenschijnlijk zonder moeite over elk obstakel hijst. Hij draagt een colbert, zijn overhemd is gestreken. Af en toe lift hij een stukje mee achter een brommer.

Zoals VPRO’s ZappDoc: Nog één week (regie: Willem Timmers) Jurian van nabij in de gaten houdt in de aanloop naar zijn allereerste vistocht, zo is de camera van Saleh Maglam in Akrams bruiloft (Human) van de partij als Akram op weg gaat naar zijn eigen bruiloft. De grootste dag van zijn leven. ‘Ik zal het geluk van het huwelijk proeven.’ Beide zijn het ingetogen kwartiertjes die je even zacht aanraken, in het voorbijgaan van een trage zondag. Twee werelden, twee afspraken, twee momenten waarop een leven een haakse bocht zal maken. Kleine gebeurtenissen, pars pro toto voor zoveel meer. En nee, veel gebeurt er niet in dit soort ingetogen documentaires. Misschien kijk ik er daarom juist zo graag naar; er gebeurt al genoeg. Dinsdagavond zendt Human ook nog De buurtkoelkasten van New York van Ilja Willems uit. Bescheiden, mooi en allerminst wereldschokkend. Eveneens onnadrukkelijk warm aanbevolen.

Meer over