Column

Kleine kans dat Kamala Harris de strijd om de opvolging van Biden wint

null Beeld
Heleen Mees

Afgelopen zomer deden geruchten de ronde dat de medewerkers van Kamala Harris niet bepaald enthousiast waren over het werk voor de eerste vrouwelijke Amerikaanse vicepresident. Integendeel. Ze zouden uitgeblust en gefrustreerd zijn en zinnen op hun vertrek. Om die geruchten de kop in te drukken, organiseerde Harris inderhaast in haar ambtswoning een feest voor het personeel. Foto’s van het feest werden gretig verspreid op sociale media.

De woordvoerder van Harris, Symone Sanders, zei destijds in reactie op de geruchten: ‘We zitten hier niet regenbogen en konijntjes te maken. Er zijn mensen die vinden dat ze hard moeten werken. Welkom bij de club.’ Maar uitgerekend Sanders heeft nu tegelijk met drie andere hooggeplaatste medewerkers uit het entourage van Harris aangekondigd dat ze eind deze maand zal vertrekken als woordvoerder.

Volgens Symone Sanders heeft haar vertrek ‘absoluut niets’ te maken met de werksfeer onder Kamala Harris. Maar de reden die Sanders opgeeft voor haar vertrek, dat ze volgend jaar gaat trouwen en rustig haar bruiloft wil plannen, klinkt allerminst overtuigend, hoe tijdrovend het plannen van een trouwerij met tot wel een dozijn bruidsmeisjes ook zal zijn.

Uittocht

De uittocht van vier belangrijke medewerkers minder dan een jaar na de historische beëdiging van Harris als eerste vrouwelijke vicepresident roept vragen op over de leiderschapskwaliteiten van Kamala Harris. Normaal gesproken doet de managementstijl van de vicepresident er niet veel toe. De enige grondwettelijke taak die de vicepresident in de VS heeft is om de Senaat voor te zitten – en om de president op te volgen ingeval die overlijdt of aftreedt.

Maar Biden is de oudste president die de VS ooit hebben gehad – de kans dat hij overlijdt voordat zijn termijn erop zit is zo’n 15 procent. Bovendien werd Harris als Bidens running mate gezien als de toekomst van de Democratische Partij. Als Harris succesvol zou zijn als vicepresident, zou zij de gedoodverfde Democratische presidentskandidaat in 2024 zijn indien Biden zich niet herkiesbaar stelt. Maar als Harris in haar huidige positie niet in staat is om talent aan zich te binden, roept dat de vraag op of zij de leiderschapskwaliteiten heeft die nodig zijn om president te worden.

Vooropgesteld, het is niet makkelijk een succesvolle vicepresident te zijn. John Adams, grondlegger en eerste vicepresident van de VS noemde het vicepresidentschap ‘het onbeduidendste ambt dat ooit is bedacht’. Vrijwel elke vicepresident in de moderne geschiedenis, met uitzondering van Dick Cheney die als vicepresident ongekende macht uitoefende, verloor in aanzien doordat de belangrijkste taak van een vicepresident is om de cheerleader te zijn van de president en diens agenda.

Kritiek op de managementstijl van vrouwelijke politici is ook niet nieuw. Tijdens de Democratische voorverkiezingen publiceerde The New York Times een artikel over de Democratische senator en kandidaat Amy Klobuchar waarin anonieme (oud-) medewerkers zeiden dat Klobuchar niet veeleisend maar ontmenselijkend was. De managementstijl van Kamala Harris zou het midden houden tussen veeleisend en vernederend, aldus anonieme bronnen in The Washington Post. Harris zou zich niet willen verdiepen in de stukken en vervolgens haar medewerkers de schuld te geven als ze onvoorbereid overkwam.

The Apprentice

De kritiek zal ongetwijfeld een kern van waarheid bevatten. Politici als Klobuchar en Harris staan onder grote druk. Niet alleen zijn de media kritischer over vrouwelijke politici door subtiele vormen van seksisme en in het geval van Harris ook racisme, mensen reageren in de werkomgeving ook anders op vrouwen dan op mannen en mensen van kleur. Zoals een oud-medewerker van Harris tegen The Washington Post zei: ‘Als ze een man was met haar stijl van leidinggeven, zou ze een tv-programma hebben genaamd The Apprentice.’

Biden heeft vorige maand aangegeven dat hij zich in 2024 opnieuw verkiesbaar zal stellen. In dat geval is de opvolgingskwestie niet aan de orde. Maar Biden zou, mocht hij in 2024 weer winnen, bij de inauguratie 82 jaar zijn. Statistisch gezien is de kans
25 procent dat hij voor het einde van de tweede termijn zou komen te overlijden. Zelfs de kans dat Biden tijdens de verkiezingscampagne dood zou neervallen, is niet verwaarloosbaar klein. Dat betekent dat de kans groot is dat er binnenkort onder Democraten toch een strijd om de opvolging van Biden zal losbarsten. De kans is alleen klein dat Kamala Harris die zal winnen.

Heleen Mees is econoom.

Meer over