Opinie

Kan het misschien wat stijlvoller in ‘het feest der democratie’?

Waarom Rutte per se niet? En wie dan wel? Kaag? Of nieuwkomer Volt? En hoe zit dat met voltooid leven? En de jasjes van Jesse Klaver? Aan de vooravond van de verkiezingen spreken lezers zich uit over hun voorkeur. ‘Ga wél stemmen!’

Geert Wilders (PVV) in debat met Mark Rutte (VVD) onder leiding van presentator Pieter Jan Hagens tijdens het een-op-een verkiezingsdebat van EenVandaag.  Beeld ANP
Geert Wilders (PVV) in debat met Mark Rutte (VVD) onder leiding van presentator Pieter Jan Hagens tijdens het een-op-een verkiezingsdebat van EenVandaag.Beeld ANP

Teveel partijen

Als iets duidelijk is geworden bij de huidige verkiezingen, dan is het dat het aantal partijen dat toegang krijgt tot de volksvertegenwoordiging veel kleiner moet worden. Ik pleit hier voor invoering van een kiesdrempel op 5 procent van het aantal stemmen, wat erop neerkomt dat een partij ongeveer 500.000 stemmen moeten hebben voor toegang tot het parlement. Groot praktisch voordeel tijdens de regeerperiode: veel minder onduidelijke coalities, helder beleid en aanmerkelijk minder ‘verdeel-en-heers’ mogelijkheden. Kortom, dit leidt tot een beter werkende democratie.

Ruud Grove, Havelte

Rutte

Denkend aan Rutte zie ik de afbraak van de zorg, 80.000 banen weg, gesloten ziekenhuizen. Zie ik het bagatelliseren van het milieuprobleem, miljardensteun aan de fossiele industrie, nog een vliegveld ( Lelystad ) erbij en een bos minder (Amelisweerd). Zie ik de bezuiniging op de rechtsstaat, een onneembare vesting voor de doorsnee burger. Zie ik miljardensteun aan multinationals, verhoging van de btw op groente en fruit, het in stand houden van ‘Nederland Belastingparadijs’.

Ik zie institutioneel racisme, de weigering om excuses te maken voor het slavernijverleden, kinderopvangtoeslagenellende, een Rutte-doctrine, ergens ‘geen herinnering aan hebben’. Ik zie de puinhoop op de woningmarkt, een record aantal zzp’ers en uitzendkrachten, zonder kans op een vaste baan. Ik zie verbroken beloftes zonder spijt.

Stef Kramer, Noord-Scharwoude

D66 of Volt?

De stemwijzer geeft me 86 procent voor D66. Bij vrijwel alle stellingen zit ik op de lijn van D66. Of het nu gaat om Europa, onderwijs of het klimaat, klik klik, helemaal mee eens. Jammer dus dat er één stelling bij zit waar ik over struikel: het bindend referendum. Daar is D66 voor en ik niet. Voor je het weet heb je Willem Engel als minister-president. Ik snap dat het een kroonjuweel is van de partij van Hans van Mierlo, maar daar is toch een mooie afrondende biografie over verschenen? Het is toch tijd voor nieuw leiderschap? Sigrid Kaag ziet D66 toch vooral als een sociaal-liberale partij (‘Laat iedereen vrij en niemand vallen’) en niet als de partij van de democratische vernieuwing? Althans, daar hoor ik haar nooit over. Staat tegenover dat ze er ook nooit afstand van heeft genomen. Toch maar Volt dus?

Romke Oortwijn, Amsterdam

Levensbeschouwing

Gert-Jan Segers wil bij eventuele deelname aan de formatiebesprekingen ook het wetsvoorstel Voltooid Leven bespreken. Hij noemt het zelfs een mogelijk breekpunt en wil liever werken aan ‘waardig ouder worden’. Ik vraag de heer Segers het volgende: is hij niet met mij van mening dat de beleving van ‘waardig ouder worden’ net zo divers is als het mensdom zelf? Moet het niet het onvervreemdbare recht zijn van iedere burger om daar, vanuit wat voor overtuiging dan ook en uiteraard binnen de rechtsstaat, zèlf over te gaan?

Welke gevolgen vreest Segers? Natuurlijk mag hij doen en laten wat hij ten diepste zelf vindt, maar laat dat voor iedere burger gelden. Lang niet ieder gelooft meer in God en leeft, al dan niet met gelijkgezinden volgens eigen persoonlijke levensinzichten en waarden. Praat over medisch-ethische vraagstukken, verschil van mening, maar maak het zo breed mogelijk. Daarmee blijft rigide, door geloofsovertuiging ingegeven wetgeving ons hopelijk bespaard.

Jemke Visser, Harlingen

Van Amerongen

Uit het hemelse vierseizoenenland: Ga stemmen. Negeer Arthur van Amerongen (V, 16/3), die is verblind door de zon.

Jeannet Dahmau, Ede

Kledij

Dankzij een artikel in V (9/3) ben ik geen zwevende kiezer meer: het wordt de Partij voor de Dieren. De laatste tijd viel het mij op dat Jesse Klaver zich vaak in mooie en steeds nieuwe pakken vertoonde in de Kamer en tijdens de campagne. Een man die beweert dat het klimaat voor zijn partij bovenaan staat, moet toch weten dat de kledingindustrie zeer vervuilend is. Waarom telkens een nieuwe outfit? Klaver zegt: ‘Omdat ik een linkse jongen ben, wil dat niet zeggen dat ik altijd in een coltrui moet rondlopen.’ Nee Klaver, wat mij betreft moet je wel trouw zijn aan je boodschap: Klimaat op 1.

Dan Esther Ouwehand. Kleding die bij haar én bij de partijbeginselen past. Kwalitatief tweedehands. En als het ‘nieuw’ is dan in Nederland en fair trade geproduceerd. En vegan schoenen. Geweldig.

Ria Smit, ’s-Hertogenbosch

Kliko

Elke verkiezing valt het me op: de kiezer wordt geacht zijn stem in een kliko te deponeren. Het is ongetwijfeld pragmatisch, maar telkens bekruipt mij het gevoel dat ‘het feest der democratie’ een stijlvollere benadering verdient.

P.A. Lupke, Schiedam

Meer over