CommentaarCarlijne Vos

Johnson zal geen ‘silver bullet’ hebben om Brexit ineens wel tot een goed einde te brengen

null Beeld EPA
Beeld EPA
Carlijne Vos

De Brexit gaat met de premier Boris Johnson een nieuwe, onvoorspelbare fase in. Terwijl de zelfbenoemde ‘Dude of Downing Street’ het avontuur vol bravoure aangaat, houdt zeker de helft van het land zijn hart vast. De rest van de wereld kan slechts machteloos toekijken, terwijl in Britse media wordt gesproken over een ‘totale ramp’ en de ‘zwartste periode’ uit de Britse geschiedenis. Ze verwijzen hierbij naar de catastrofale politieke en economische gevolgen als Johnson afkoerst op een ‘no deal’.

Optimisten daarentegen geloven dat Johnson er met zijn kostschoolbranie juist in kan slagen de Brexit tot een goed einde te brengen. Zij geloven dat de ‘Dude’ zichzelf kan waarmaken: Deliver Brexit, Unite the UK, Defeat Corbyn en Energize! Gezien de totale politieke impasse waarin het land zich sinds het fatale Brexitreferendum in 2016 heeft gemanoeuvreerd lijkt dit vooral wensdenken.

Johnson heeft drie maanden de tijd om voor elkaar te krijgen wat zijn voorganger Theresa May in drie jaren niet lukte. De verdeeldheid binnen de Conservatieve partij is er sinds haar falen niet minder op geworden, de partijen aan de flanken hebben daarentegen fors geprofiteerd van de chaos. Dat maakt de opties voor Johnson alleen maar beperkter.

Johnson zal moeten laveren tussen dezelfde twee uitersten als May, maar dan met nog minder parlementaire speelruimte. Wijst hij de afspraken met de EU (de backstop, de afkoopsom) af en koerst hij af op een harde Brexit, dan kan hij zijn nipte meerderheid verliezen en komen er onherroepelijk nieuwe verkiezingen. Probeert hij de EU te paaien door afspraken aan te passen, dan verliest hij de harde brexiteers en zullen zij hem laten vallen.

Johnson zal geen ‘silver bullet’ achter de hand hebben om zijn droom waar te maken en op 31 oktober de geschiedenis in te gaan als de premier die Groot-Brittannië geordend uit de Europese Unie heeft geholpen. Wel zal hij er mogelijk met zijn karakter in slagen de wereld straks te laten geloven dat hij het écht heeft geprobeerd. Des te meer reden voor de EU niet lui achterover te leunen als een nieuw Brexitspektakel zich voltrekt. De Europese Unie doet er goed aan ervoor te zorgen op het allerergste te zijn voorbereid.

Meer over