ColumnSylvia Witteman

Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat het begrip ‘held’ nogal aan inflatie onderhevig is

null Beeld

Lopend door de stad kan ik me niet aan de indruk onttrekken dat het begrip ‘held’ nogal aan inflatie onderhevig is. Een jaar geleden klapten we voor de ‘helden van de zorg’. Terecht, want die mensen stonden met gevaar voor eigen leven dat van anderen te redden, in giftige wolken van een toen nog volkomen mysterieus virus. Helden, inderdaad.

Wat later kwamen er ook andere ‘helden’ bij, op de posters in de stad. Onder de hashtag #houvanjeheld worden daarop allerlei mensen in het zonnetje gezet. Een handhaver, voor wie dit ‘geen gemakkelijke tijd is’: een held. Een bibliotheekmedewerker die ‘kinderen helpt het beste uit zichzelf te halen’ : een held. Een vrijwilligster die ‘rouwen bespreekbaar maakt’: een held. Een badmeester die ‘Amsterdammers op een veilige manier laat zwemmen’, een man die ‘nergens naartoe gaat zonder zijn afvalgrijper’ en een meisje van 7 dat armbandjes knutselt voor het goede doel. Stuk voor stuk aardige mensen ongetwijfeld, maar helden?

Volgens Van Dale is een held ‘iemand die uitblinkt door moed’. W.F. Hermans had ook een pakkende definitie: ‘Een held is iemand die straffeloos onvoorzichtig is geweest.’ Interessant, maar het klopt niet. Dat wil zeggen, dat onvoorzichtig zijn wél, maar dat straffeloos niet. Een heleboel helden betalen met hun leven voor hun heldhaftigheid. Jan (‘dan liever de lucht in’) van Speijk, Willem Barentsz, Hannie Schaft, noem maar op.

Nee, dat was andere koek dan de poster die ik laatst tegenkwam, ook weer van de gemeente Amsterdam. Er staat een vrouw op met spierballen en een rode Superman-cape om de schouders. Een klein meisje kijkt verrukt naar haar op. En dan het bijschrift: ‘ Wees een held. Check je gas en elektra.’

Nog iets bonter maakte snackbar de Febo het. Mijn jongens hadden daar frites en kroketten gehaald. Op de bodem van het tasje lag een folder waarop stond: ‘helden gezocht’. Wat bleek? Het was een uitnodiging om te solliciteren naar de baan van ‘filiaalmedewerker’. Heroïsch vakjes vullen dus. Frikandellen, bamischijven, grillburgers, bloed, zweet en tranen. Echt een baantje voor jongens van Jan de Witt.

‘Helden’ tikte ik in op Google. Ik vond een reclamebureau ( ‘Echte helden zijn specialisten in branding en huisstijlimplementatie’), coachingbedrijf Ruimte voor Helden (‘Hoe breng ik denken, voelen en doen samen?’) en een stichting, Nieuwe Helden, die ‘theater combineert met andere audiovisuele disciplines om verhalen over sociaal-maatschappelijke thema’s en samenleven te vertellen’. Respect!

Ik verliet het pand voor een ommetje. Op tien meter van mijn huis trof ik een mij onbekende fiets waarvan het achterlicht zinloos hing te branden. Ik zette het uit.

(Niet vergeten: als ik straks weer thuis ben een poster voor mezelf laten drukken.)

Meer over