Commentaarpieter klok

Hopelijk ziet de politiek hoe de verziekte huizenmarkt de maatschappij ontwricht

null Beeld Hollandse Hoogte / David Rozing
Beeld Hollandse Hoogte / David Rozing

De verziekte woningmarkt is maatschappelijk ontwrichtend, hopelijk gaan politici dat beseffen.

Van alle problemen die op het nieuwe kabinet liggen te wachten, is de crisis op de woningmarkt misschien wel de urgentste. Elke dag dat er wordt gewacht met ingrijpen, worden er nieuwe slachtoffers gemaakt.

Veelbelovende studenten in Groningen worden dakloos. Statushouders kunnen niet aan hun leven hier beginnen, omdat er geen woonruimte is. Ze blijven in asielzoekerscentra hangen, waardoor er geen plek is voor nieuwe asielzoekers, uit Afghanistan bijvoorbeeld.

Tegelijkertijd vindt er een hard gevecht plaats om vrijkomende koopwoningen. Starters steken zich uit angst de boot te missen en definitief tot de klasse der bezitlozen te behoren, diep in de schulden. Beleggers stoppen in Rotterdam folders in de brievenbus om mensen te verleiden hun huis te verkopen. In Rotterdam valt bijna 40 procent van de verkochte woningen inmiddels in handen van pandjesbazen.

Het nieuwe kabinet zal aan vele knoppen moeten draaien om de woningmarkt weer in het gareel te krijgen. De beschikbare woonruimte kan veel slimmer worden gebruikt. De gemiddelde Nederlander heeft relatief veel vierkante meters tot zijn of haar beschikking. De overheid zou moeten stimuleren dat mensen die ruimte over hebben, kleiner gaan wonen. Er moeten snel meer huizen worden gebouwd, maar dat zal pas op de langere termijn verlichting geven.

De grootste motor achter de snel stijgende huizenprijzen is het monetaire beleid van de ECB, en de ultralage rente die daar het gevolg van is. Daar kan de Nederlandse overheid op zich niet veel aan doen, maar ze kan wel de leennormen opschroeven zodat starters minder geld kunnen lenen.

Om te voorkomen dat vastgoedbeleggers er dan met alle vrijkomende huizen vandoor gaan, moeten die fiscaal aan banden worden gelegd, of beter: er moet een einde komen aan de buitensporige fiscale voordelen. De huren in de vrije sector zouden ook een maximum moeten krijgen.

Het blijft wonderbaarlijk dat het kabinet de afgelopen jaren zo weinig heeft gedaan. Waarschijnlijk komt dat doordat meer dan de helft van het electoraat een koopwoning heeft en dus zit te spinnen van genot bij elke stijging van de huizenprijzen. Hopelijk zal de demonstratie van komend weekend ertoe leiden dat politici ervan doordrongen raken hoe de verziekte huizenmarkt de maatschappij ontwricht.

In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.

Meer over